Sanaka
धर्माधर्मौ समौ स्यातां द्वापरे विप्रसत्तम ॥ अधर्मस्य प्रभावेण क्षीयंते च प्रजास्तथा
अल्पायुषो भविष्यंति केचिञ्चापि मुनीश्वर ॥ केचित्पुण्यरतान् दृष्ट्वा असूयां विप्र कुर्वते
कलिस्थितिं प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व समाहितः ॥ धर्मः कलियुगे प्राप्ते पादेनैकेन वर्तते
तामसं युगमासाद्य हरिः कृष्णत्वमेति च ॥ यः कश्चिदपि धर्मात्मा यज्ञाचारान्करोति च
यः कश्चिदपि पुण्यात्मा क्रियायोगरतो भवेत् ॥ नरं धर्मरतं दृष्ट्वा सर्वेऽसूयां प्रकुर्वते
व्रताचाराः प्रणश्यंति ज्ञानयज्ञादयस्तथा ॥ उपद्रवा भविष्यंति ह्यधर्मस्य प्रवतनात्
असूयानिरताः सर्वे दंभाचारपरायणाः ॥ प्रजाश्चाल्पायुषः सर्वा भविष्यंति कलौ युगे
युगधर्माः समाख्यातास्त्वया संक्षेपतो मुने ॥ कलिं विस्तरतो ब्रूहि त्वं हि धर्मविदां वरः
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश्चमुनिसत्तम ॥ किमाहाराः किमाचाराः भविष्यंति कलौ युगे
dharmādharmau samau syātāṃ dvāpare viprasattama || adharmasya prabhāveṇa kṣīyaṃte ca prajāstathā
alpāyuṣo bhaviṣyaṃti keciñcāpi munīśvara || kecitpuṇyaratān dṛṣṭvā asūyāṃ vipra kurvate
kalisthitiṃ pravakṣyāmi tacchṛṇuṣva samāhitaḥ || dharmaḥ kaliyuge prāpte pādenaikena vartate
tāmasaṃ yugamāsādya hariḥ kṛṣṇatvameti ca || yaḥ kaścidapi dharmātmā yajñācārānkaroti ca
yaḥ kaścidapi puṇyātmā kriyāyogarato bhavet || naraṃ dharmarataṃ dṛṣṭvā sarve'sūyāṃ prakurvate
vratācārāḥ praṇaśyaṃti jñānayajñādayastathā || upadravā bhaviṣyaṃti hyadharmasya pravatanāt
asūyāniratāḥ sarve daṃbhācāraparāyaṇāḥ || prajāścālpāyuṣaḥ sarvā bhaviṣyaṃti kalau yuge
yugadharmāḥ samākhyātāstvayā saṃkṣepato mune || kaliṃ vistarato brūhi tvaṃ hi dharmavidāṃ varaḥ
brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyāḥ śūdrāścamunisattama || kimāhārāḥ kimācārāḥ bhaviṣyaṃti kalau yuge
«Дхарма и адхарма да будут равны в двапару, о лучший из брахманов; силою адхармы убывают и подданные. И некоторые будут малолетни, о владыка муни; некоторые, увидев приверженных благу, творят зависть, о брахман. Устроение кали изреку — то слушай сосредоточенно. В наступившую кали-югу дхарма пребывает на одной ноге. Достигнув тёмной юги, Хари достигает черноты. Который кто-либо, душою праведный, творит жертвенные дела, и который кто-либо, душою благой, будет привержен йоге действия, — увидев человека, приверженного дхарме, все творят зависть. Обеты и поведение гибнут, и жертвы знания и прочие; и бедствия будут от распространения адхармы. Все приверженные зависти, верные лицемерному поведению, и подданные все будут малолетни в кали-югу». Нарада: «Дхармы юг поведаны тобою вкратце, о муни; о кали скажи подробно — ты ведь лучший из знающих дхарму. Брахманы, кшатрии, вайшьи и шудры, о лучший из муни, чем питающиеся и какого поведения будут в кали-югу?»
62514587a3a1 · प्रकाशित 5 सित॰ 2026, 1:25:03 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Главною приметою кали названа не жестокость, а зависть: увидев доброго, все ему завидуют. Порча описана как невозможность радоваться чужому.
«Дхарма на одной ноге» — образ хромающего, а не упавшего. Она ещё стоит.
Нарада просит рассказать подробно именно про худшее время. Знать хотят про то, в чём живут.