सव्यभागे त्रिहस्तं च चतुर्हस्तञ्च दक्षिणे । स्रुक्स्रुवौ चाक्षमाला च या शक्तिर्दक्षिणे करे
त्रिमेखलं त्रिपादं च घृतपात्रं द्विचामरम् । मेषारूढं चतुःशृंङ्गं बालादित्यसमप्रभम्
उपवीतसमायुक्तं जटाकुण्डलमण्डितम् । ज्ञात्वैवमग्निदेहं तु होमकर्म समाचरेत्
पयो दधि घृतं चैव स्नेहपक्वं तथैव च । जुहुयाद्यस्तु हस्तेन स विप्रो ब्रह्महा भवेत्
यदन्नं पुरुषोऽश्नाति तदन्नं तस्य देवताः । सर्वकामसमृद्ध्यर्थं तिलाधिक्यं हविर्मतम्
होमे मुद्रा त्रयं प्रोक्तं मृगी हंसी च सूकरी । अभिचारे सूकरी स्यान्मृगी हंसी शुभात्मके
सर्वाङ्गुलीभिः क्रौडी स्याद्धंसी मुक्तकनिष्ठिका । मध्यमानामिकाङ्गुष्ठैर्मृगी मुद्रा प्रकीर्तिता
पूर्वप्रमाणयाहुत्या पञ्चाङ्गुलिगृहीतया । दधिमध्वाज्यसंयुक्तं ऋत्विग्भिर्जुहुयात्तिलैः
कुशास्त्वनामिकासक्ताः कार्याः स्युः पुण्यकर्मणि
विनायकः कर्मविघ्नसिर्द्ध्य्थं विनियोजितः । गणानामाधिपत्ये च रुद्रे ण ब्रह्मणा तथा
तेनोपसृष्टो यस्तस्य लक्षणानि निबोध मे । स्वमेव गाहतेत्यर्थं जलं मुण्डांश्च पश्यति
कामाय वाससश्चैव क्रव्यादांश्चाधिरोहति । अन्त्यजैर्गर्द्दभैरुष्ट्रैः सहैकत्रावतिष्ठते
savyabhāge trihastaṃ ca caturhastañca dakṣiṇe | sruksruvau cākṣamālā ca yā śaktirdakṣiṇe kare
trimekhalaṃ tripādaṃ ca ghṛtapātraṃ dvicāmaram | meṣārūḍhaṃ catuḥśṛṃṅgaṃ bālādityasamaprabham
upavītasamāyuktaṃ jaṭākuṇḍalamaṇḍitam | jñātvaivamagnidehaṃ tu homakarma samācaret
payo dadhi ghṛtaṃ caiva snehapakvaṃ tathaiva ca | juhuyādyastu hastena sa vipro brahmahā bhavet
yadannaṃ puruṣo'śnāti tadannaṃ tasya devatāḥ | sarvakāmasamṛddhyarthaṃ tilādhikyaṃ havirmatam
home mudrā trayaṃ proktaṃ mṛgī haṃsī ca sūkarī | abhicāre sūkarī syānmṛgī haṃsī śubhātmake
sarvāṅgulībhiḥ krauḍī syāddhaṃsī muktakaniṣṭhikā | madhyamānāmikāṅguṣṭhairmṛgī mudrā prakīrtitā
pūrvapramāṇayāhutyā pañcāṅguligṛhītayā | dadhimadhvājyasaṃyuktaṃ ṛtvigbhirjuhuyāttilaiḥ
kuśāstvanāmikāsaktāḥ kāryāḥ syuḥ puṇyakarmaṇi
vināyakaḥ karmavighnasirddhythaṃ viniyojitaḥ | gaṇānāmādhipatye ca rudre ṇa brahmaṇā tathā
tenopasṛṣṭo yastasya lakṣaṇāni nibodha me | svameva gāhatetyarthaṃ jalaṃ muṇḍāṃśca paśyati
kāmāya vāsasaścaiva kravyādāṃścādhirohati | antyajairgarddabhairuṣṭraiḥ sahaikatrāvatiṣṭhate
«...трёхрукий в левой части и четырёхрукий в правой; срук и срува, чётки, и шакти в правой руке; с тремя поясами, трёхногий, с сосудом гхи и двумя чамарами, восседающий на баране, четырёхрогий, сиянием равный юному солнцу, со священным шнуром, украшенный космами и серьгами, — так познав тело огня, да совершает он дело хомы. Молоко, простоквашу, гхи и варёное на масле — кто возливал бы рукою, тот брахман станет брахманоубийцею. Какую пищу человек ест — та пища и божествам его; а ради исполнения всех желаний подношением признан избыток сезама. В хоме названо три мудры: мриги, хамси и сукари; в волшбе да будет сукари, а в благом — мриги и хамси. Всеми пальцами да будет крауди, хамси — с отпущенным мизинцем, а средним, безымянным и большим названа мудра мриги. Подношением прежней меры, взятым пятью пальцами, соединённым с простоквашей, мёдом и гхи, да возливают ритвиджи с сезамом. Куши же, прикреплённые к безымянному пальцу, должны быть сделаны в святом обряде. Винаяка поставлен Рудрою и Брахмою во владычество над ганами и ради устроения помех обряду. Узнай у меня признаки того, кто им одержим: он видит себя погружающимся в воду и видит бритоголовых; влечётся к одеждам, восходит на плотоядных зверей и пребывает в одном месте вместе с людьми низших родов, ослами и верблюдами».
84c66b95aeb2 · प्रकाशित 5 सित॰ 2026, 5:08:01 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Тому же божеству отданы разом власть над ганами и власть чинить помехи. Помеха названа не случайностью, а чьим-то делом.
Признаки одержимости — сны о погружении в воду, о бритых головах, о хищных зверях. Описано состояние, которое сегодня назвали бы тревожным.
В этот же список включено соседство с людьми низших родов — наравне с ослами и верблюдами. Обычное человеческое соседство объявлено бедой; это несправедливость, и никакой обрядовой нужды в ней нет.