नारद पुराण
The paṭala of the nityās90.1-11
1000 / 1701
Linuxपन्ने पलटें
नारद पुराण · 90.1-11

Sanat-kumāra

देवनागरी

अथातो विप्र नित्यानां प्रयोगादिसमन्वितम् ॥ पटलं तेऽभिधास्यामि नित्याभ्यर्चनदीपकम्
ललितायास्त्रिभिवर्णैः सकलार्थोऽभिधीयते ॥ शेषेण देवीरूपेण तेन स्यादिदमीरितम्
अशेषतो जगत्कृत्स्नं हृल्लेखात्मकमुच्यते ॥ तस्याश्चार्थस्तु कथितः सर्वतंत्रेषु गोपितः
व्योम्ना प्रकाशमानत्वं ग्रसमानत्वमग्निना ॥ तयोर्विमर्श ईकारो बिंदुना तन्निफालनम्
पिंडकर्तरि बीजाख्या मन्त्रा मालाभिधाः क्रमात् ॥ एकार्णवन्तो द्व्यर्णाश्च त्रिदिङ्मुखार्णकाः
वृत्तिजार्णांल्लिखेदंकैर्व्यत्यस्तक्रमयोगतः ॥ तैर्भेदयो जनं कुर्यात्संदर्भाणामशेषतः
देव्यात्मकं समुदयं विश्रांतिं च शिवात्मकम् ॥ उभयात्मकमप्यात्मस्वरूपं तैश्च भावयेत्
कालेनान्यञ्च दुःखार्त्तिवासनानाशनो ध्रुवम् ॥ पराहंतामयं सर्वस्वरूपं चात्मविग्रहम्
सदात्मकं स्फुरताख्यमरोषोपाधिवर्जितम् ॥ प्रकाशरूपमात्मत्वे वस्तु तद्भासते परम्
यत एवमतो लोके नास्त्यमंत्रं यदक्षरम् ॥ यद्विद्येति समाख्यातं सर्वथा सर्वतः सदा
वासरेषु तु तेष्वेवं सर्वापत्तारकं भवेत् ॥ तद्विधानं च वक्ष्यामि सम्यगासवकल्पनम्

लिप्यंतरण (IAST)

athāto vipra nityānāṃ prayogādisamanvitam || paṭalaṃ te'bhidhāsyāmi nityābhyarcanadīpakam
lalitāyāstribhivarṇaiḥ sakalārtho'bhidhīyate || śeṣeṇa devīrūpeṇa tena syādidamīritam
aśeṣato jagatkṛtsnaṃ hṛllekhātmakamucyate || tasyāścārthastu kathitaḥ sarvataṃtreṣu gopitaḥ
vyomnā prakāśamānatvaṃ grasamānatvamagninā || tayorvimarśa īkāro biṃdunā tanniphālanam
piṃḍakartari bījākhyā mantrā mālābhidhāḥ kramāt || ekārṇavanto dvyarṇāśca tridiṅmukhārṇakāḥ
vṛttijārṇāṃllikhedaṃkairvyatyastakramayogataḥ || tairbhedayo janaṃ kuryātsaṃdarbhāṇāmaśeṣataḥ
devyātmakaṃ samudayaṃ viśrāṃtiṃ ca śivātmakam || ubhayātmakamapyātmasvarūpaṃ taiśca bhāvayet
kālenānyañca duḥkhārttivāsanānāśano dhruvam || parāhaṃtāmayaṃ sarvasvarūpaṃ cātmavigraham
sadātmakaṃ sphuratākhyamaroṣopādhivarjitam || prakāśarūpamātmatve vastu tadbhāsate param
yata evamato loke nāstyamaṃtraṃ yadakṣaram || yadvidyeti samākhyātaṃ sarvathā sarvataḥ sadā
vāsareṣu tu teṣvevaṃ sarvāpattārakaṃ bhavet || tadvidhānaṃ ca vakṣyāmi samyagāsavakalpanam

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अथातोathātoтеперь затем
विप्रvipraо брахман
नित्यानांnityānāṃнитий
प्रयोगादिसमन्वितम्prayogādisamanvitamс применениями и прочим
पटलंpaṭalaṃотдел
तेऽभिधास्यामिte'bhidhāsyāmiтебе изложу
नित्याभ्यर्चनदीपकम्nityābhyarcanadīpakamсветильник почитания нитий
ललितायास्त्रिभिवर्णैःlalitāyāstribhivarṇaiḥЛалиты тремя слогами
सकलार्थोऽभिधीयतेsakalārtho'bhidhīyateвесь смысл выговаривается
शेषेणśeṣeṇaостальным
देवीरूपेणdevīrūpeṇaобликом богини
तेनtenaтем
स्यादिदमीरितम्syādidamīritamда будет это названо
अशेषतोaśeṣatoбез остатка
जगत्कृत्स्नंjagatkṛtsnaṃвесь мир
हृल्लेखात्मकमुच्यतेhṛllekhātmakamucyateимеющим природу «хриллекхи» называется
तस्याश्चार्थस्तुtasyāścārthastuи смысл её
कथितःkathitaḥповедан
सर्वतंत्रेषुsarvataṃtreṣuво всех тантрах
गोपितःgopitaḥутаиваемый
व्योम्नाvyomnā«вьоманом»
प्रकाशमानत्वंprakāśamānatvaṃсветящесть
ग्रसमानत्वमग्निनाgrasamānatvamagnināпоглощаемость — «агни»
तयोर्विमर्शtayorvimarśaих рассуждение
ईकारोīkāroслог «и»
बिंदुनाbiṃdunāбинду
तन्निफालनम्tanniphālanamих изведение
पिंडकर्तरिpiṃḍakartariпри творящем сгусток
बीजाख्याbījākhyāзовомые семенем
मन्त्राmantrāмантры
मालाभिधाःmālābhidhāḥзовомые венком
क्रमात्kramātпо порядку
एकार्णवन्तोekārṇavantoоканчивающиеся одним слогом
द्व्यर्णाश्चdvyarṇāścaдвусложные и
त्रिदिङ्मुखार्णकाःtridiṅmukhārṇakāḥсо слогами трёх сторон
वृत्तिजार्णांल्लिखेदंकैर्व्यत्यस्तक्रमयोगतःvṛttijārṇāṃllikhedaṃkairvyatyastakramayogataḥслоги движения да напишет числами, обратным порядком
तैर्भेदयोtairbhedayoими разделение и
जनंjanaṃсоединение
कुर्यात्संदर्भाणामशेषतःkuryātsaṃdarbhāṇāmaśeṣataḥда сотворит сплетений без остатка
देव्यात्मकंdevyātmakaṃимеющий природу богини
समुदयंsamudayaṃвосход
विश्रांतिंviśrāṃtiṃуспокоение
caи
शिवात्मकम्śivātmakamимеющее природу Шивы
उभयात्मकमप्यात्मस्वरूपंubhayātmakamapyātmasvarūpaṃи имеющее природу обоих, свой облик
तैश्चtaiścaими и
भावयेत्bhāvayetда созерцает
कालेनान्यञ्चkālenānyañcaсо временем и иное
दुःखार्त्तिवासनानाशनोduḥkhārttivāsanānāśanoистребитель следов страдания и муки
ध्रुवम्dhruvamнесомненно
पराहंतामयंparāhaṃtāmayaṃиз высшего «я есмь» состоящий
सर्वस्वरूपंsarvasvarūpaṃвсеобразный
चात्मविग्रहम्cātmavigrahamи тело себя
सदात्मकंsadātmakaṃимеющее природу сущего
स्फुरताख्यमरोषोपाधिवर्जितम्sphuratākhyamaroṣopādhivarjitamзовомое трепетанием, лишённое гнева и придатков
प्रकाशरूपमात्मत्वेprakāśarūpamātmatveимеющее облик света, в самости
वस्तुvastuвещь
तद्भासतेtadbhāsateта светит
परम्paramвысшая
यतyataпоскольку
एवमतोevamatoтак, потому
लोकेlokeв мире
नास्त्यमंत्रंnāstyamaṃtraṃнет не-мантры
यदक्षरम्yadakṣaramчто за слог
यद्विद्येतिyadvidyeti«что за видья» — так
समाख्यातंsamākhyātaṃназвано
सर्वथाsarvathāвсячески
सर्वतःsarvataḥотовсюду
सदाsadāвсегда
वासरेषुvāsareṣuв дни
तुtuже
तेष्वेवंteṣvevaṃв те так
सर्वापत्तारकंsarvāpattārakaṃот всякой беды переправляющим
भवेत्bhavetбывает
तद्विधानंtadvidhānaṃустав его
caи
वक्ष्यामिvakṣyāmiизложу
सम्यगासवकल्पनम्samyagāsavakalpanamдолжное приготовление хмельного
अनुवाद

«Теперь затем, о брахман, изложу тебе отдел нитий с применениями и прочим — светильник почитания нитий. Тремя слогами Лалиты выговаривается весь смысл; остальным, обликом богини, да будет это названо. Весь мир без остатка называется имеющим природу «хриллекхи»; и смысл её поведан, во всех тантрах утаиваемый. «Вьоманом» — светящесть, «агни» — поглощаемость, их рассуждение — слог «и», бинду — их изведение. При творящем сгусток мантры, зовомые семенем и зовомые венком, по порядку: оканчивающиеся одним слогом, двусложные и со слогами трёх сторон. Слоги движения да напишет числами, соединением обратного порядка; ими да сотворит разделение и соединение сплетений без остатка. Имеющий природу богини восход, успокоение, имеющее природу Шивы, и имеющее природу обоих, свой собственный облик, — ими да созерцает; со временем и иное — истребитель следов страдания и муки, несомненно, из высшего «я есмь» состоящий, всеобразный, и тело себя, имеющее природу сущего, зовомое трепетанием, лишённое гнева и придатков, имеющее облик света; в самости та высшая вещь светит. Поскольку так, потому в мире нет не-мантры — что за слог, что за видья, — так названо, всячески, отовсюду, всегда. В те же дни так бывает оно переправляющим от всякой беды; и устав его изложу, и должное приготовление хмельного».

संस्करण

ad24bb53eaea · प्रकाशित 5 सित॰ 2026, 6:43:30 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से