नारद पुराण
The Description of the Pilgrimage49.23-33
1476 / 1701
Linuxपन्ने पलटें
नारद पुराण · 49.23-33

Vasu

देवनागरी

प्राप्नोति पितृलोकं तु क्रीडते पूजितश्च तैः ॥ प्रबोधमासे देवेशमर्चयित्वा महेश्वरम्
चंद्रलोकं समासाद्यक्रीडते यावदीप्सितम् ॥ बहुले मार्गशीर्षस्य पूजयित्वा पिनाकिनम्
विष्णुलोकमवाप्नोति क्रीडते कालमक्षयम् ॥ अर्चयित्वा तथा पौषे स्थाणुं हृष्टेन चेतसा
प्राप्नोति नैर्ऋतं स्थानं तेनैव सह मोदते ॥ माघे समर्चयित्वा वै पुष्पमूलफलैः शुभैः
प्राप्नोति शिवलोकं तु त्यक्त्वा संसारसागरम् ॥ कृत्तिवासेश्वरं देवमर्चयेत्तु प्रयत्नतः
अविमुक्ते वसेच्चैव यदीच्छेच्छांकरं पदम् ॥ घंटा कर्णो ह्रदस्तत्र व्यासेशस्य तु पश्चिमे
स्नानं कृत्वा ह्रदे तस्मिन्व्यासेशस्य च दर्शनात् ॥ यत्र तत्र मृतो देवि वाराणस्यां मृतो भवेत्
दंडखाते नरः स्नात्वा तर्पयित्वा स्वकान्पितॄन् ॥ नरकस्थास्तु ये देवि पितृलोकं व्रजंति ते
पिशाचत्वं गता देवि ये नराः पापकर्मिणः ॥ तेषां पिंडप्रदानेन देहस्योद्धरणं स्मृतम्
दर्शनात्तस्य खातस्य कृतकृत्योऽभिजायते ॥ तत्रैव ललिता देवी वर्तते लोकशर्मदा
ये च तां पूजयिष्यंति तस्मिन्स्थाने स्थिताः स्वयम् । तेषां सा विविधान्भोगान्संप्रदास्यति मानदे

लिप्यंतरण (IAST)

prāpnoti pitṛlokaṃ tu krīḍate pūjitaśca taiḥ || prabodhamāse deveśamarcayitvā maheśvaram
caṃdralokaṃ samāsādyakrīḍate yāvadīpsitam || bahule mārgaśīrṣasya pūjayitvā pinākinam
viṣṇulokamavāpnoti krīḍate kālamakṣayam || arcayitvā tathā pauṣe sthāṇuṃ hṛṣṭena cetasā
prāpnoti nairṛtaṃ sthānaṃ tenaiva saha modate || māghe samarcayitvā vai puṣpamūlaphalaiḥ śubhaiḥ
prāpnoti śivalokaṃ tu tyaktvā saṃsārasāgaram || kṛttivāseśvaraṃ devamarcayettu prayatnataḥ
avimukte vaseccaiva yadīcchecchāṃkaraṃ padam || ghaṃṭā karṇo hradastatra vyāseśasya tu paścime
snānaṃ kṛtvā hrade tasminvyāseśasya ca darśanāt || yatra tatra mṛto devi vārāṇasyāṃ mṛto bhavet
daṃḍakhāte naraḥ snātvā tarpayitvā svakānpitṝn || narakasthāstu ye devi pitṛlokaṃ vrajaṃti te
piśācatvaṃ gatā devi ye narāḥ pāpakarmiṇaḥ || teṣāṃ piṃḍapradānena dehasyoddharaṇaṃ smṛtam
darśanāttasya khātasya kṛtakṛtyo'bhijāyate || tatraiva lalitā devī vartate lokaśarmadā
ye ca tāṃ pūjayiṣyaṃti tasminsthāne sthitāḥ svayam | teṣāṃ sā vividhānbhogānsaṃpradāsyati mānade

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
प्राप्नोतिprāpnotiобретает
पितृलोकंpitṛlokaṃмир предков
तुtuже
क्रीडतेkrīḍateиграет
पूजितश्चpūjitaścaи почитаемый
तैःtaiḥими
प्रबोधमासेprabodhamāseв месяц пробуждения
देवेशमर्चयित्वाdeveśamarcayitvāвладыку богов почтив
महेश्वरम्maheśvaramМахешвару
चंद्रलोकंcaṃdralokaṃмира луны
समासाद्यक्रीडतेsamāsādyakrīḍateдостигнув, играет
यावदीप्सितम्yāvadīpsitamсколько желает
बहुलेbahuleв тёмную половину
मार्गशीर्षस्यmārgaśīrṣasyaмаргаширши
पूजयित्वाpūjayitvāпочтив
पिनाकिनम्pinākinamПинакина
विष्णुलोकमवाप्नोतिviṣṇulokamavāpnotiмира Вишну достигает
क्रीडतेkrīḍateиграет
कालमक्षयम्kālamakṣayamвремя нетленное
अर्चयित्वाarcayitvāпочтив
तथाtathāтакже
पौषेpauṣeв паушу
स्थाणुंsthāṇuṃСтхану
हृष्टेनhṛṣṭenaс радостным
चेतसाcetasāсердцем
प्राप्नोतिprāpnotiобретает
नैरृतंnairṛtaṃНиррити
स्थानंsthānaṃобитель
तेनैवtenaivaс ним же
सहsahaвместе
मोदतेmodateрадуется
माघेmāgheв магху
समर्चयित्वाsamarcayitvāпочтив
वैvaiведь
पुष्पमूलफलैःpuṣpamūlaphalaiḥцветами, кореньями и плодами
शुभैःśubhaiḥблагими
प्राप्नोतिprāpnotiобретает
शिवलोकंśivalokaṃмир Шивы
तुtuже
त्यक्त्वाtyaktvāоставив
संसारसागरम्saṃsārasāgaramокеан круговорота
कृत्तिवासेश्वरंkṛttivāseśvaraṃКриттивасешвару
देवमर्चयेत्तुdevamarcayettuбога да почтит же
प्रयत्नतःprayatnataḥс усердием
अविमुक्तेavimukteв Авимукте
वसेच्चैवvaseccaivaи да живёт
यदीच्छेच्छांकरंyadīcchecchāṃkaraṃесли желает Шанкары
पदम्padamобители
घंटाghaṃṭāГханта
कर्णोkarṇoКарна
ह्रदस्तत्रhradastatraозеро там
व्यासेशस्यvyāseśasyaВьясеши
तुtuже
पश्चिमेpaścimeна западе
स्नानंsnānaṃомовение
कृत्वाkṛtvāсотворив
ह्रदेhradeв озере
तस्मिन्व्यासेशस्यtasminvyāseśasyaв том, Вьясеши
caи
दर्शनात्darśanātот узрения
यत्रyatraгде
तत्रtatraтам
मृतोmṛtoумерший
देविdeviо богиня
वाराणस्यांvārāṇasyāṃв Варанаси
मृतोmṛtoумершим
भवेत्bhavetда будет
दंडखातेdaṃḍakhāteв Дандакхате
नरःnaraḥчеловек
स्नात्वाsnātvāомывшись
तर्पयित्वाtarpayitvāнасытив
स्वकान्पितॄन्svakānpitṝnсвоих предков
नरकस्थास्तुnarakasthāstuв аду пребывающие же
येyeкоторые
देविdeviо богиня
पितृलोकंpitṛlokaṃв мир предков
व्रजंतिvrajaṃtiидут
तेteони
पिशाचत्वंpiśācatvaṃпишачества
गताgatāдостигшие
देविdeviо богиня
येyeкоторые
नराःnarāḥлюди
पापकर्मिणःpāpakarmiṇaḥгрешно поступавшие
तेषांteṣāṃих
पिंडप्रदानेनpiṃḍapradānenaдаянием пинды
देहस्योद्धरणंdehasyoddharaṇaṃтела извлечение
स्मृतम्smṛtamпочитается
दर्शनात्तस्यdarśanāttasyaот узрения того
खातस्यkhātasyaрва
कृतकृत्योऽभिजायतेkṛtakṛtyo'bhijāyateдостигшим цели становится
तत्रैवtatraivaтам же
ललिताlalitāЛалита
देवीdevīбогиня
वर्ततेvartateпребывает
लोकशर्मदाlokaśarmadāмиру благо дающая
येyeкоторые
caи
तांtāṃеё
पूजयिष्यंतिpūjayiṣyaṃtiбудут почитать
तस्मिन्स्थानेtasminsthāneв том месте
स्थिताःsthitāḥпребывая
स्वयम्svayamсами
तेषांteṣāṃим
साона
विविधान्भोगान्संप्रदास्यतिvividhānbhogānsaṃpradāsyatiразные блага дарует
मानदेmānadeо честь дающая
अनुवाद

обретает он мир предков и играет там, ими почитаемый. Почтив в месяц пробуждения владыку богов Махешвару, достигнув мира луны, играет он, сколько пожелает. Почтив Пинакина в тёмную половину маргаширши, достигает он мира Вишну и играет нетленное время. Почтив также Стхану в паушу с радостным сердцем, обретает он обитель Ниррити и радуется вместе с ним. Почтив в магху благими цветами, кореньями и плодами, обретает он мир Шивы, оставив океан круговорота. С усердием да почтит человек бога Криттивасешвару и да живёт в Авимукте, если желает обители Шанкары. Гханта и Карна — озеро там, на западе от Вьясеши; сотворив омовение в том озере и узрев Вьясешу, где бы ни умер человек, о богиня, да будет он умершим в Варанаси. Омывшись в Дандакхате и насытив своих предков, — те, что пребывают в аду, о богиня, идут в мир предков. Те люди, что, поступая грешно, достигли пишачества, о богиня, — даянием пинды им почитается извлечение из тела. От узрения того рва человек становится достигшим цели. Там же пребывает богиня Лалита, дающая благо миру; и тем, что будут почитать её, сами пребывая в том месте, дарует она разные блага, о дающая честь.

संस्करण

85c7d69f9e63 · प्रकाशित 6 सित॰ 2026, 1:50:13 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से