गतवन्तो यथामार्गं ददृशू रक्ष आगतम् । पञ्चमेढ्रं महाकायं दोर्भिश्च दशभिर्युतम्
पञ्चपादसमोपेतं शिरोभिर्युतमष्टभिः । काङ्क्षमाणं महाहारं युध्यमानं हि वालिना
महावराहवपुषो वासुदेवस्य यद्बलम् । तादृशं द्विगुणीभूतं कपौ वालिनि निश्चितम्
तादृशं वानरश्रेष्ठं ससुग्रीवं स राक्षसः । मुष्टियुद्धे पञ्चपादैः सहसाहत्य वालिनम्
सुग्रीवं च कराभ्यां स हन्तुमेव प्रचक्रमे । आस्ये निक्षिप्य सुग्रीवमग्रसत्कवलं यथा
वालिसुग्रीवग्रसनं दृष्ट्वा चिन्तामवाप ह । कथमेनं हनिष्यामि रक्षयिष्ये कथं कपिम्
एवं चिन्तयमानं तं वानरं राक्षसेश्वरः । अग्रसीदेकयत्नेन तथाभूतं च राक्षसम्
दृष्ट्वा देवर्षयः सर्वे पलायनपरास्तथा । पलायमानास्तान्दृष्ट्वा पञ्चमेढ्रः स राक्षसः
हस्तैः समस्तैस्तान्सर्वानादायाभक्षयत्तदा । वीरभद्रस्ततो दृष्ट्वा वानरर्षिसुरादनम्
पञ्चाशद्योजनशिलां करेणादाय तं रुषा । निजघान शिरोमध्ये मध्यमं पतितं शिरः
तत आदाय शैलस्य शृङ्गं तच्छतयोजनम् । स्थापयित्वा दृढतरं राक्षसेन्द्रं तथा हरत्
gatavanto yathāmārgaṃ dadṛśū rakṣa āgatam | pañcameḍhraṃ mahākāyaṃ dorbhiśca daśabhiryutam
pañcapādasamopetaṃ śirobhiryutamaṣṭabhiḥ | kāṅkṣamāṇaṃ mahāhāraṃ yudhyamānaṃ hi vālinā
mahāvarāhavapuṣo vāsudevasya yadbalam | tādṛśaṃ dviguṇībhūtaṃ kapau vālini niścitam
tādṛśaṃ vānaraśreṣṭhaṃ sasugrīvaṃ sa rākṣasaḥ | muṣṭiyuddhe pañcapādaiḥ sahasāhatya vālinam
sugrīvaṃ ca karābhyāṃ sa hantumeva pracakrame | āsye nikṣipya sugrīvamagrasatkavalaṃ yathā
vālisugrīvagrasanaṃ dṛṣṭvā cintāmavāpa ha | kathamenaṃ haniṣyāmi rakṣayiṣye kathaṃ kapim
evaṃ cintayamānaṃ taṃ vānaraṃ rākṣaseśvaraḥ | agrasīdekayatnena tathābhūtaṃ ca rākṣasam
dṛṣṭvā devarṣayaḥ sarve palāyanaparāstathā | palāyamānāstāndṛṣṭvā pañcameḍhraḥ sa rākṣasaḥ
hastaiḥ samastaistānsarvānādāyābhakṣayattadā | vīrabhadrastato dṛṣṭvā vānararṣisurādanam
pañcāśadyojanaśilāṃ kareṇādāya taṃ ruṣā | nijaghāna śiromadhye madhyamaṃ patitaṃ śiraḥ
tata ādāya śailasya śṛṅgaṃ tacchatayojanam | sthāpayitvā dṛḍhataraṃ rākṣasendraṃ tathā harat
«…пошли своим путём и увидели пришедшего ракшаса — пятичленного, огромного телом, с десятью руками, с пятью ногами, с восемью головами, жаждущего великой добычи, бьющегося с Валином. Какова сила Васудевы в облике великого вепря — такая же, удвоенная, определена у обезьяны Валина. Такого лучшего из обезьян с Сугривою тот ракшас в кулачном бою внезапно ударил пятью ногами — Валина, — и Сугриву двумя руками принялся убивать; бросив Сугриву в пасть, проглотил, как кусок. Увидев поглощение Валина и Сугривы, впал он в раздумье: „Как его убью? Как спасу обезьяну?“ Так помышляющего, того обезьяну владыка ракшасов проглотил одним усилием. И такого ракшаса увидев, боги и провидцы все обратились в бегство; бегущих их увидев, пятичленный тот ракшас всеми руками их всех, взяв, пожрал тогда. Вирабхадра затем, увидев пожирание обезьян, провидцев и богов, скалу в пятьдесят йоджан взяв рукою, в гневе ударил его посреди голов — средняя упала голова; затем, взяв вершину горы в сто йоджан и утвердив весьма крепко, так поразил владыку ракшасов.»
21ebdf75babb · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:51 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Валин, которому здесь приписана удвоенная сила вепря, проглатывается как кусок — и вместе с ним раздумывающий о том, как его спасти. Промедление стоит ровно столько же, сколько бегство: и раздумывавших, и бежавших постигает одно.