पद्मपुराण
The description of Jālandhara's reign6.9.1-6
3566 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 6.9.1-6

युधिष्ठिर उवाच

देवनागरी

देवान्विद्राव्य समरे विष्णुं स्थाप्यात्ममन्दिरे । जालन्धरेणाब्धिजेन यत्कृतं ब्रूहि नारद
शुम्भादीनां तु वीराणां दत्त्वा दानं प्रसादजम् । जालन्धरो जगामाथ स्वर्गं प्राप्यावलोकयत्
हिरण्यवर्षेण जनान्भूषयन्ति दिने दिने । फलन्ति तरवोऽजस्रं वाजिमेधक्रतोः फलम्
गजवस्रसुवर्णानि धेनुकन्यातिलानि च । पुष्पकर्पूरताम्बूलकस्तूरीकुङ्कुमानि च
ये यच्छन्ति महात्मानस्ते पश्यन्त्यमरावतीम् । वर्षासु गृहदानेन शिशिरेऽग्निप्रदानतः
वादित्राणि च सर्वाणि वादयन्ति शिवालये । प्रपां कुर्वन्ति ये चैत्रे दध्योदनसमन्विताम्

लिप्यंतरण (IAST)

devānvidrāvya samare viṣṇuṃ sthāpyātmamandire | jālandhareṇābdhijena yatkṛtaṃ brūhi nārada
śumbhādīnāṃ tu vīrāṇāṃ dattvā dānaṃ prasādajam | jālandharo jagāmātha svargaṃ prāpyāvalokayat
hiraṇyavarṣeṇa janānbhūṣayanti dine dine | phalanti taravo'jasraṃ vājimedhakratoḥ phalam
gajavasrasuvarṇāni dhenukanyātilāni ca | puṣpakarpūratāmbūlakastūrīkuṅkumāni ca
ye yacchanti mahātmānaste paśyantyamarāvatīm | varṣāsu gṛhadānena śiśire'gnipradānataḥ
vāditrāṇi ca sarvāṇi vādayanti śivālaye | prapāṃ kurvanti ye caitre dadhyodanasamanvitām

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
देवान्devānбогов
विद्राव्यvidrāvyaразогнав
समरेsamareв битве
विष्णुम्viṣṇumВишну
स्थाप्यsthāpyaпоселив
आत्म-मन्दिरेātma-mandireв своём чертоге
जालन्धरेणjālandhareṇaДжаландхарой
अब्धि-जेनabdhi-jenaрождённым океаном
यत्yatчто
कृतम्kṛtamсделано
ब्रूहिbrūhiповедай
नारदnāradaо Нарада
शुम्भ-आदीनाम्śumbha-ādīnāmШумбхе и прочим
तुtuже
वीराणाम्vīrāṇāmвитязям
दत्त्वाdattvāдав
दानम्dānamдар
प्रसाद-जम्prasāda-jamрождённый милостью
जालन्धरःjālandharaḥДжаландхара
जगामjagāmaпошёл
अथathaзатем
स्वर्गम्svargamна небо
प्राप्यprāpyaдостигнув
अवलोकयत्avalokayatоглядел
हिरण्य-वर्षेणhiraṇya-varṣeṇaзолотым дождём
जनान्janānлюдей
भूषयन्तिbhūṣayantiукрашают
दिने दिनेdine dineдень за днём
फलन्तिphalantiплодоносят
तरवःtaravaḥдеревья
अजस्रम्ajasramнепрестанно
वाजि-मेध-क्रतोःvāji-medha-kratoḥжертвы коня
फलम्phalamплод
गज-वस्त्र-सुवर्णानिgaja-vastra-suvarṇāniслонов, одежды и золото
धेनु-कन्या-तिलानिdhenu-kanyā-tilāniкоров, дочерей и сезам
caи
पुष्प-कर्पूर-ताम्बूल-कस्तूरी-कुङ्कुमानिpuṣpa-karpūra-tāmbūla-kastūrī-kuṅkumāniцветы, камфару, бетель, мускус и шафран
येyeкоторые
यच्छन्तिyacchantiдарят
महा-आत्मानःmahā-ātmānaḥвеликие душою
तेteте
पश्यन्तिpaśyantiвидят
अमरावतीम्amarāvatīmАмаравати
वर्षासुvarṣāsuв дожди
गृह-दानेनgṛha-dānenaдарением дома
शिशिरेśiśireв стужу
अग्नि-प्रदानतःagni-pradānataḥподнесением огня
वादित्राणिvāditrāṇiмузыкальные орудия
सर्वाणिsarvāṇiвсе
वादयन्तिvādayantiиграют
शिव-आलयेśiva-ālayeв храме Шивы
प्रपाम्prapāmпоильню
कुर्वन्तिkurvantiустраивают
चैत्रेcaitreв чайтру
दधि-ओदन-समन्विताम्dadhi-odana-samanvitāmс простоквашей и варёным рисом
अनुवाद

«Разогнав богов в битве и поселив Вишну в своём чертоге, что сделал Джаландхара, рождённый океаном? Поведай, о Нарада». — «Дав Шумбхе и прочим витязям дар, рождённый милостью, Джаландхара пошёл затем на небо и, достигнув его, оглядел. Золотым дождём украшают там людей день за днём, и деревья плодоносят непрестанно, — плод жертвы коня. Кто дарит слонов, одежды и золото, коров, дочерей и сезам, цветы, камфару, бетель, мускус и шафран, — те великие душою видят Амаравати; и дарением дома в дожди, поднесением огня в стужу, — все музыкальные орудия играют в храме Шивы; и кто устраивает в чайтру поильню с простоквашей и варёным рисом…»

संस्करण

ea099930dd6a · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:52 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से