पद्मपुराण
Jalandhara's Duel with Viṣṇu and the Boon6.98.8-14
4011 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 6.98.8-14

नारद उवाच

देवनागरी

जलन्धरेण ते भ्रात्रा देवानां कदनं कृतम् । तैराहूतो गमिष्यामि युद्धायाद्य त्वरान्वितः
अहं ते वल्लभा नाथ भक्ता च यदि सर्वदा । तत्कथं ते मम भ्राता युद्धे वध्यः कृपानिधे
रुद्रांशसंभवत्वाच्च ब्रह्मणो वचनादपि । प्रीत्या च तव नैवायं मम वध्यो जलन्धरः
इत्युक्त्वा गरुडारूढः शङ्खचक्रगदासिभृत् । विष्णुर्वेगाद्ययौ योद्धुं यत्र देवाः स्तुवन्ति ते
अथारुणानुजात्युग्रपक्षवातप्रपीडिताः । वात्याविवर्तिता दैत्या बभ्रमुः खे यथा घनाः
ततो जलन्धरो दृष्ट्वा दैत्यान्वात्याप्रपीडितान् । नोवाच वचनं क्रोधात्ततो विष्णुं समभ्ययात्
ततः समभवद्युद्धं विष्णुदैत्येन्द्रयोर्महत् । आकाशं कुर्वतोर्बाणैरन्ते निरवकाशवत्

लिप्यंतरण (IAST)

jalandhareṇa te bhrātrā devānāṃ kadanaṃ kṛtam | tairāhūto gamiṣyāmi yuddhāyādya tvarānvitaḥ
ahaṃ te vallabhā nātha bhaktā ca yadi sarvadā | tatkathaṃ te mama bhrātā yuddhe vadhyaḥ kṛpānidhe
rudrāṃśasaṃbhavatvācca brahmaṇo vacanādapi | prītyā ca tava naivāyaṃ mama vadhyo jalandharaḥ
ityuktvā garuḍārūḍhaḥ śaṅkhacakragadāsibhṛt | viṣṇurvegādyayau yoddhuṃ yatra devāḥ stuvanti te
athāruṇānujātyugrapakṣavātaprapīḍitāḥ | vātyāvivartitā daityā babhramuḥ khe yathā ghanāḥ
tato jalandharo dṛṣṭvā daityānvātyāprapīḍitān | novāca vacanaṃ krodhāttato viṣṇuṃ samabhyayāt
tataḥ samabhavadyuddhaṃ viṣṇudaityendrayormahat | ākāśaṃ kurvatorbāṇairante niravakāśavat

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
जलन्धरेणjalandhareṇaДжаландхарою
तेteтвоим
भ्रात्राbhrātrāбратом
देवानांdevānāṃбогам
कदनंkadanaṃразгром
कृतम्kṛtamучинён
तैर्tairими
आहूतोāhūtoпризванный
गमिष्यामिgamiṣyāmiпойду
युद्धायाद्यyuddhāyādyaна бой ныне
त्वरान्वितःtvarānvitaḥпоспешный
अहंahaṃя
तेteтвоя
वल्लभाvallabhāвозлюбленная
नाथnāthaо владыка
भक्ताbhaktāпреданная
caи
यदिyadiесли
सर्वदाsarvadāвсегда
तत्tatто
कथंkathaṃкак
तेteтобою
ममmamaмой
भ्राताbhrātāбрат
युद्धेyuddheв битве
वध्यःvadhyaḥдолжен быть убит
कृपानिधेkṛpānidheо вместилище милости
रुद्रrudraРудры
अंशaṃśaот части
संभवत्वाच्saṃbhavatvācиз-за происхождения
caи
ब्रह्मणोbrahmaṇoБрахмы
वचनाद्vacanādиз-за слова
अपिapiже
प्रीत्याprītyāпо любви
caи
तवtavaтвоей
नैवायंnaivāyaṃвовсе не он
ममmamaмною
वध्योvadhyoдолжен быть убит
जलन्धरःjalandharaḥДжаландхара
इत्युक्त्वाityuktvāтак сказав
गरुडारूढःgaruḍārūḍhaḥвзошедший на Гаруду
शङ्खśaṅkhaраковину
चक्रcakraдиск
गदाgadāпалицу
असिभृत्asibhṛtи меч несущий
विष्णुर्viṣṇurВишну
वेगाद्vegādстремительно
ययौyayauполетел
योद्धुंyoddhuṃсражаться
यत्रyatraгде
देवाःdevāḥбоги
स्तुवन्तिstuvantiславят
तेteте
अथारुणानुजathāruṇānujaзатем младшего брата Аруны
अत्युग्रatyugraвесьма свирепых
पक्षpakṣaкрыльев
वातvātaветром
प्रपीडिताःprapīḍitāḥтеснимые
वात्याvātyāвихрем
विवर्तिताvivartitāзакрученные
दैत्याdaityāдайтьи
बभ्रमुःbabhramuḥносились
खेkheв небе
यथाyathāкак
घनाःghanāḥтучи
ततोtatoзатем
जलन्धरोjalandharoДжаландхара
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
दैत्यान्daityānдайтьев
वात्याvātyāвихрем
प्रपीडितान्prapīḍitānтеснимых
नोवाचnovācaне сказал
वचनंvacanaṃслова
क्रोधात्krodhātот гнева
ततोtatoзатем
विष्णुंviṣṇuṃк Вишну
समभ्ययात्samabhyayātустремился
ततःtataḥзатем
समभवद्samabhavadслучилась
युद्धंyuddhaṃбитва
विष्णुviṣṇuВишну
दैत्येन्द्रयोर्daityendrayorи владыки дайтьев
महत्mahatвеликая
आकाशंākāśaṃнебо
कुर्वतोर्kurvatorу делающих
बाणैर्bāṇairстрелами
अन्तेanteнаконец
निरवकाशवत्niravakāśavatкак бы без просвета
अनुवाद

«Джаландхарою, братом твоим, учинён разгром богам; призванный ими, я ныне поспешно пойду на бой». — «Если я всегда возлюбленная твоя и преданная, о владыка, — то как должен быть убит тобою в битве мой брат, о вместилище милости?» — «И оттого, что он произошёл от части Рудры, и по слову Брахмы, и по любви к тебе — вовсе не должен быть убит мною этот Джаландхара». Так сказав, взошедший на Гаруду Вишну, несущий раковину, диск, палицу и меч, стремительно полетел сражаться туда, где славили его те боги. Затем дайтьи, теснимые ветром весьма свирепых крыльев младшего брата Аруны, закрученные вихрем, носились в небе, как тучи. Тогда Джаландхара, увидев дайтьев, теснимых вихрем, от гнева не сказал ни слова и устремился к Вишну. Затем случилась великая битва Вишну и владыки дайтьев: стрелами делали они небо под конец как бы без просвета.

संस्करण

006000bf0746 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:57 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से