रामायण
Айодхья погружается в скорбь после ухода Рамы2.36.15-17
466 / 2464
रामायण · 2.36.15-17
देवनागरी

अनर्थिनः सुताः स्त्रीणां भर्तारो भ्रातरस् तथा । सर्वे सर्वं परित्यज्य रामम् एवान्वचिन्तयन् ॥
ये तु रामस्य सुहृदः सर्वे ते मूढचेतसः । शोकभारेण चाक्रान्ताः शयनं न जुहुस् तदा ॥
ततस् त्व् अयोध्या रहिता महात्मना; पुरंदरेणेव मही सपर्वता । चचाल घोरं भयभारपीडिता; सनागयोधाश्वगणा ननाद च ॥

लिप्यंतरण (IAST)

anarthinaḥ sutāḥ strīṇāṃ bhartāro bhrātaras tathā | sarve sarvaṃ parityajya rāmam evānvacintayan ||
ye tu rāmasya suhṛdaḥ sarve te mūḍhacetasaḥ | śokabhāreṇa cākrāntāḥ śayanaṃ na juhus tadā ||
tatas tv ayodhyā rahitā mahātmanā; puraṃdareṇeva mahī saparvatā | cacāla ghoraṃ bhayabhārapīḍitā; sanāgayodhāśvagaṇā nanāda ca ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अनर्थिनःanarthinaḥне нужные; ставшие безразличными
सुताःsutāḥсыновья; дети
स्त्रीणाम्strīṇāmдля женщин; у женщин
भर्तारःbhartāraḥмужья; супруги
भ्रातरःbhrātaraḥбратья; родные братья
तथाtathāтакже; подобно
सर्वेsarveвсе; каждый
सर्वम्sarvamвсё; полностью
परित्यज्यparityajyaоставив; отбросив
रामम् एवrāmam evaименно о Раме; только Раму
अन्वचिन्तयन्anvacintayanпостоянно думали; размышляли вслед
ये तुye tuа те, которые; те же
रामस्यrāmasyaРамы; Рамины
सुहृदःsuhṛdaḥдрузья; близкие
सर्वे तेsarve teвсе они; каждый из них
मूढचेतसःmūḍhacetasaḥс помрачённым сознанием; обезумевшие
शोकभारेणśokabhāreṇaтяжестью скорби; бременем горя
च आक्रान्ताःca ākrāntāḥи охваченные; подавленные
शयनम्śayanamложе; постель
न जुहुःna juhuḥне приняли; не легли
तदाtadāтогда; в то время
ततः तुtataḥ tuзатем же; после этого
अयोध्याayodhyāАйодхья; город Айодхья
रहिताrahitāлишённая; оставшаяся без
महात्मनाmahātmanāвеликодушного; махатмы
पुरंदरेण इवpuraṃdareṇa ivaкак без Пурандары; словно без Индры
महीmahīземля; мир
सपर्वताsaparvatāс горами; вместе с горами
चचालcacālaзадрожала; поколебалась
घोरम्ghoramстрашно; ужасно
भयभारपीडिताbhayabhārapīḍitāизмученная тяжестью страха; подавленная бременем ужаса
सनागयोधाश्वगणाsanāgayodhāśvagaṇāсо слонами, воинами и конями; вместе со слонами, бойцами и лошадьми
ननाद चnanāda caи застонала; и загудела
अनुवाद

Для женщин стали безразличны сыновья, мужья и братья; все, оставив всё, думали только о Раме. А все близкие Рамы, с помрачённым сознанием и подавленные тяжестью скорби, тогда не легли на постели. Лишённая великодушного Рамы Айодхья, словно земля с горами, оставшаяся без Индры, страшно задрожала, подавленная бременем страха, и застонала вместе со слонами, воинами и конями.

संस्करण

128638eeb940 · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से