स कृत्वा हृदये ऽमर्षं सभृत्यबलवाहनः । आजगाम मधोः पुत्रं वशे कर्तुम् अनिन्दितः ॥
स काङ्क्षमाणो लवणं युद्धाय पुरुषर्षभः । दूतं संप्रेषयाम् आस सकाशं लवणस्य सः ॥
स गत्वा विप्रियाण्य् आह बहूनि मधुनः सुतम् । वदन्तम् एवं तं दूतं भक्षयाम् आस राक्षसः ॥
चिरायमाणे दूते तु राजा क्रोधसमन्वितः । अर्दयाम् आस तद् रक्षः शरवृष्ट्या समन्ततः ॥
ततः प्रहस्य लवणः शूलं जग्राह पाणिना । वधाय सानुबन्धस्य मुमोचायुधम् उत्तमम् ॥
तच् छूलं दीप्यमानं तु सभृत्यबलवाहनम् । भस्मीकृत्य नृपं भूयो लवणस्यागमत् करम् ॥
एवं स राजा सुमहान् हतः सबलवाहनः । शूलस्य च बलं वीर अप्रमेयम् अनुत्तमम् ॥
श्वः प्रभाते तु लवणं वधिष्यसि न संशयः । अगृहीतायुधं क्षिप्रं ध्रुवो हि विजयस् तव ॥
sa kṛtvā hṛdaye 'marṣaṃ sabhṛtyabalavāhanaḥ | ājagāma madhoḥ putraṃ vaśe kartum aninditaḥ ||
sa kāṅkṣamāṇo lavaṇaṃ yuddhāya puruṣarṣabhaḥ | dūtaṃ saṃpreṣayām āsa sakāśaṃ lavaṇasya saḥ ||
sa gatvā vipriyāṇy āha bahūni madhunaḥ sutam | vadantam evaṃ taṃ dūtaṃ bhakṣayām āsa rākṣasaḥ ||
cirāyamāṇe dūte tu rājā krodhasamanvitaḥ | ardayām āsa tad rakṣaḥ śaravṛṣṭyā samantataḥ ||
tataḥ prahasya lavaṇaḥ śūlaṃ jagrāha pāṇinā | vadhāya sānubandhasya mumocāyudham uttamam ||
tac chūlaṃ dīpyamānaṃ tu sabhṛtyabalavāhanam | bhasmīkṛtya nṛpaṃ bhūyo lavaṇasyāgamat karam ||
evaṃ sa rājā sumahān hataḥ sabalavāhanaḥ | śūlasya ca balaṃ vīra aprameyam anuttamam ||
śvaḥ prabhāte tu lavaṇaṃ vadhiṣyasi na saṃśayaḥ | agṛhītāyudhaṃ kṣipraṃ dhruvo hi vijayas tava ||
«Безупречный Мандхата, поместив негодование в сердце, пришёл со слугами, войском и колесницами к сыну Мадху, чтобы подчинить его. Желая вызвать Лавану на битву, лучший из мужей послал к нему посланника. Тот пришёл и сказал сыну Мадху много неприятных слов; пока посланник так говорил, ракшас съел его. Когда посланник задержался, царь, исполненный гнева, стал поражать того ракшаса дождём стрел со всех сторон. Тогда Лавана рассмеялся, взял рукой шулу и выпустил это лучшее оружие, чтобы убить царя вместе со свитой. Сияющая шула обратила царя со слугами, войском и колесницами в пепел и снова вернулась в руку Лаваны. Так тот очень великий царь был убит вместе с войском и колесницами. О герой, сила шулы неизмерима и непревзойдённа. Но завтра утром ты убьёшь Лавану, пока он ещё не взял оружие; в этом нет сомнения, ведь твоя победа несомненна».
d34501ac737d · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
История Мандхаты подтверждает наставление Рамы: прямой вызов вооружённому Лаване ведёт к гибели даже великого царя. Победа Шатругхны должна прийти не через гордую силу, а через точное следование знанию и времени.