रामायण
Агастья видит небесного, поедающего тело7.68.1-6
2342 / 2464
रामायण · 7.68.1-6
देवनागरी

पुरा त्रेतायुगे ह्य् आसीद् अरण्यं बहुविस्तरम् । समन्ताद् योजनशतं निर्मृगं पक्षिवर्जितम् ॥
तस्मिन् निर्मानुषे ऽरण्ये कुर्वाणस् तप उत्तमम् । अहम् आक्रमितुं शौम्य तद् अरण्यम् उपागमम् ॥
तस्य रूपम् अरण्यस्य निर्देष्टुं न शशाक ह । फलमूलैः सुखास्वादैर् बहुरूपैश् च पादपैः ॥
तस्यारण्यस्य मध्ये तु सरो योजनम् आयतम् । पद्मोत्पलसमाकीर्णं समतिक्रान्तशैवलम् ॥
तद् आश्चर्यम् इवात्यर्थं सुखास्वादम् अनुत्तमम् । अरजस्कं तथाक्षोभ्यं श्रीमत्पक्षिगणायुतम् ॥
तस्मिन् सरःसमीपे तु महद् अद्भुतम् आश्रमम् । पुराणं पुण्यम् अत्यर्थं तपस्विजनवर्जितम् ॥

लिप्यंतरण (IAST)

purā tretāyuge hy āsīd araṇyaṃ bahuvistaram | samantād yojanaśataṃ nirmṛgaṃ pakṣivarjitam ||
tasmin nirmānuṣe 'raṇye kurvāṇas tapa uttamam | aham ākramituṃ śaumya tad araṇyam upāgamam ||
tasya rūpam araṇyasya nirdeṣṭuṃ na śaśāka ha | phalamūlaiḥ sukhāsvādair bahurūpaiś ca pādapaiḥ ||
tasyāraṇyasya madhye tu saro yojanam āyatam | padmotpalasamākīrṇaṃ samatikrāntaśaivalam ||
tad āścaryam ivātyarthaṃ sukhāsvādam anuttamam | arajaskaṃ tathākṣobhyaṃ śrīmatpakṣigaṇāyutam ||
tasmin saraḥsamīpe tu mahad adbhutam āśramam | purāṇaṃ puṇyam atyarthaṃ tapasvijanavarjitam ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
पुराpurāнекогда
त्रेतायुगेtretāyugeв Трета-югу
हिhiведь
आसीत्āsītбыл
अरण्यम्araṇyamлес
बहुविस्तरम्bahuvistaramочень обширный
समन्तात्samantātсо всех сторон
योजनशतम्yojanaśatamна сто йоджан
निर्मृगम्nirmṛgamбез зверей
पक्षिवर्जितम्pakṣivarjitamлишённый птиц
तस्मिन्tasminв том
निर्मानुषेnirmānuṣeбезлюдном
अरण्येaraṇyeлесу
कुर्वाणःkurvāṇaḥсовершающий
तपःtapaḥаскезу
उत्तमम्uttamamвысшую
अहम्ahamя
आक्रमितुम्ākramitumвойти
शौम्यśaumyaо кроткий
तत्tatв тот
अरण्यम्araṇyamлес
उपागमम्upāgamamпришёл
तस्यtasyaего
रूपम्rūpamоблик
अरण्यस्यaraṇyasyaлеса
निर्देष्टुम्nirdeṣṭumописать
naне
शशाकśaśākaмог
haже
फलमूलैःphalamūlaiḥплодами и кореньями
सुखास्वादैःsukhāsvādaiḥприятными на вкус
बहुरूपैः चbahurūpaiḥ caи многообразными
पादपैःpādapaiḥдеревьями
तस्यtasyaтого
अरण्यस्यaraṇyasyaлеса
मध्येmadhyeпосреди
तुtuже
सरःsaraḥозеро
योजनम्yojanamна йоджану
आयतम्āyatamпростирающееся
पद्मोत्पलसमाकीर्णम्padmotpalasamākīrṇamусыпанное лотосами и голубыми лилиями
समतिक्रान्तशैवलम्samatikrāntaśaivalamзаросшее водорослями
तत्tatто
आश्चर्यम् इवāścaryam ivaсловно чудо
अत्यर्थम्atyarthamчрезвычайно
सुखास्वादम्sukhāsvādamприятное на вкус
अनुत्तमम्anuttamamнепревзойдённое
अरजस्कम्arajaskamбез пыли
तथाtathāтакже
अक्षोभ्यम्akṣobhyamневозмутимое
श्रीमत्पक्षिगणायुतम्śrīmatpakṣigaṇāyutamнаделённое прекрасными стаями птиц
तस्मिन्tasminу того
सरःसमीपेsaraḥsamīpeвозле озера
तुtuже
महत्mahatбольшую
अद्भुतम्adbhutamудивительную
आश्रमम्āśramamобитель
पुराणम्purāṇamдревнюю
पुण्यम्puṇyamсвятую
अत्यर्थम्atyarthamчрезвычайно
तपस्विजनवर्जितम्tapasvijanavarjitamлишённую людей-подвижников
अनुवाद

Агастья сказал: «Некогда, в Трета-югу, был очень обширный лес, простиравшийся на сто йоджан со всех сторон, без зверей и без птиц. В тот безлюдный лес, о кроткий, я пришёл, чтобы совершать высшую аскезу. Облик того леса невозможно было описать: он был полон приятных на вкус плодов и кореньев и многообразных деревьев. Посреди того леса было озеро, простиравшееся на йоджану, усыпанное лотосами и голубыми лилиями, заросшее водорослями. Оно было словно чудо: чрезвычайно приятное, непревзойдённое, без пыли, невозмутимое и окружённое прекрасными стаями птиц. Возле того озера была большая удивительная обитель, древняя, святая, но совершенно лишённая людей-подвижников».

संस्करण

d69909ba9e2a · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से