वराह पुराण
The tale of Svara53.8-14
272 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 53.8-14

Agastya

देवनागरी

ततो भृत्यादिभरणं वृषभारोहणं त्रिषु । वनवासश्च निर्द्दिष्ट आत्मस्थे वृषभे सति
अहमस्मि वदत्यन्यश्चतुर्द्धा एकधा द्विधा । भेदभिन्नसहोत्पन्नास्तस्यापत्यानि जज्ञिरे
नित्यानित्यस्वरूपाणि दृष्ट्वा पूर्वं चतुर्मुखः । चिन्तयामास जनकं कथं पश्याम्यहं नृप
मदीयस्य पितुर्ये हि गुणा आसन् महात्मनः । न ते सम्प्रति दृश्यन्ते स्वरापत्येषु केषुचित्
पितुः पुत्रस्य यः पुत्रः स पितामहनामवान् । एवं श्रुतिः स्थिता चेयं स्वरापत्येषु नान्यथा
क्वापि संपत्स्यते भावो द्रष्टव्यश्चापि ते पिता । एवं नीतेऽपि किं कार्यमिति चिन्तापरोऽभवत्
तस्य चिन्तयतः शस्त्रं पितृकं पुरतो बभौ । तेन शस्त्रेण तं रोषान्ममन्थ स्वरमन्तिके

लिप्यंतरण (IAST)

tato bhṛtyādibharaṇaṃ vṛṣabhārohaṇaṃ triṣu | vanavāsaśca nirddiṣṭa ātmasthe vṛṣabhe sati
ahamasmi vadatyanyaścaturddhā ekadhā dvidhā | bhedabhinnasahotpannāstasyāpatyāni jajñire
nityānityasvarūpāṇi dṛṣṭvā pūrvaṃ caturmukhaḥ | cintayāmāsa janakaṃ kathaṃ paśyāmyahaṃ nṛpa
madīyasya piturye hi guṇā āsan mahātmanaḥ | na te samprati dṛśyante svarāpatyeṣu keṣucit
pituḥ putrasya yaḥ putraḥ sa pitāmahanāmavān | evaṃ śrutiḥ sthitā ceyaṃ svarāpatyeṣu nānyathā
kvāpi saṃpatsyate bhāvo draṣṭavyaścāpi te pitā | evaṃ nīte'pi kiṃ kāryamiti cintāparo'bhavat
tasya cintayataḥ śastraṃ pitṛkaṃ purato babhau | tena śastreṇa taṃ roṣānmamantha svaramantike

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ततोtatoзатем
भृत्यादिभरणंbhṛtyādibharaṇaṃсодержание домочадцев и прочих
वृषभारोहणंvṛṣabhārohaṇaṃвосхождение на быка
त्रिषुtriṣuв трёх
वनवासश्vanavāsaśлесное житьё
caи
निर्द्दिष्टnirddiṣṭaуказано
आत्मस्थेātmastheв себе пребывающем
वृषभेvṛṣabheбыке
सतिsatiпри сущем
अहमस्मिahamasmi«я есмь»
वदत्यन्यश्vadatyanyaśговорит иной
चतुर्द्धाcaturddhāчетверояко
एकधाekadhāодночастно
द्विधाdvidhāдвояко
भेदभिन्नसहोत्पन्नास्bhedabhinnasahotpannāsразличениями разделённые, вместе возникшие
तस्यापत्यानिtasyāpatyāniего потомки
जज्ञिरेjajñireродились
नित्यानित्यस्वरूपाणिnityānityasvarūpāṇiвечной и невечной природы
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
पूर्वंpūrvaṃпрежде
चतुर्मुखःcaturmukhaḥчетырёхликий
चिन्तयामासcintayāmāsaразмышлял
जनकंjanakaṃродителя
कथंkathaṃкак
पश्याम्यहंpaśyāmyahaṃувижу я
नृपnṛpaо царь
मदीयस्यmadīyasyaу моего
पितुर्piturотца
येyeкоторые
हिhiведь
गुणाguṇāкачества
आसन्āsanбыли
महात्मनःmahātmanaḥвеликого духом
naне
तेteте
सम्प्रतिsampratiныне
दृश्यन्तेdṛśyanteвидятся
स्वरापत्येषुsvarāpatyeṣuв потомках Свары
केषुचित्keṣucitв каких-либо
पितुःpituḥу отца
पुत्रस्यputrasyaу сына
यःyaḥкоторый
पुत्रःputraḥсын
saон
पितामहनामवान्pitāmahanāmavānносящий имя деда
एवंevaṃтак
श्रुतिःśrutiḥшрути
स्थिताsthitāутверждена
चेयंceyaṃи эта
नान्यथाnānyathāне иначе
क्वापिkvāpiгде-либо
संपत्स्यतेsaṃpatsyateсложится
भावोbhāvoсостояние
द्रष्टव्यश्draṣṭavyaśдолжен быть увиден
चापिcāpiи также
तेteу тебя
पिताpitāотец
नीतेऽपिnīte'piи когда так уведено
किंkiṃчто
कार्यम्kāryamдолжно быть сделано
इतिitiтак
चिन्तापरोऽभवत्cintāparo'bhavatпогружённым в думу стал
तस्यtasyaу него
चिन्तयतःcintayataḥразмышляющего
शस्त्रंśastraṃоружие
पितृकंpitṛkaṃотчее
पुरतोpuratoвпереди
बभौbabhauявилось
तेनtenaтем
शस्त्रेणśastreṇaоружием
तंtaṃтого
रोषान्roṣānот ярости
ममन्थmamanthaвзбил
स्वरम्svaramСвару
अन्तिकेantikeвблизи
caи
तेteте
saон
अनुवाद

«Затем содержание домочадцев и прочих, восхождение на быка — в трёх; и лесное житьё указано при сущем в себе быке. „Я есмь“ — говорит иной: четверояко, одночастно, двояко; различениями разделённые, вместе возникшие, родились его потомки. Увидев прежде их, вечной и невечной природы, четырёхликий размышлял: „Как увижу я родителя, о царь? Ибо те качества, что были у отца моего, великого духом, ныне не видятся ни в каких потомках Свары. Сын у сына отца носит имя деда — так утверждена эта шрути, и не иначе. Где-либо сложится это состояние, и должен быть увиден тобою отец“. И когда так было уведено: „Что же делать?“ — он погрузился в думу. И у него, размышляющего, явилось впереди отчее оружие; тем оружием он от ярости взбил Свару вблизи».

संस्करण

0cd342a5ffc5 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 11:58:58 pm UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से