Rudra
दक्षिणस्यापि शैलस्य शिखरे देवसेविते । जम्बूः सद्यः पुष्पफला महाशाखोपशोभिता
तस्या ह्यतिप्रमाणानि स्वादूनि च मृदूनि च । फलान्यमृतकल्पानि पतन्ति गिरिमूर्धनि
तस्माद् गिरिवरश्रेष्ठात् फलप्रस्यन्दवाहिनी । दिव्या जाम्बूनदी नाम प्रवृत्ता मधुवाहिनी
तत्र जाम्बूनदं नाम सुवर्णमनलप्रभम् । देवालङ्कारमतुलमुत्पन्नं पापनाशनम्
देवदानवगन्धर्वयक्षराक्षसगुह्यकाः । पपुस्तदमृतप्रख्यं मधु जम्बूफलस्रवम्
सा केतुर्दक्षिणे वर्षे जम्बूर्लोकेषु विश्रुता । यस्या नाम्ना समाख्याता जम्बूद्वीपेति मानवैः
dakṣiṇasyāpi śailasya śikhare devasevite | jambūḥ sadyaḥ puṣpaphalā mahāśākhopaśobhitā
tasyā hyatipramāṇāni svādūni ca mṛdūni ca | phalānyamṛtakalpāni patanti girimūrdhani
tasmād girivaraśreṣṭhāt phalaprasyandavāhinī | divyā jāmbūnadī nāma pravṛttā madhuvāhinī
tatra jāmbūnadaṃ nāma suvarṇamanalaprabham | devālaṅkāramatulamutpannaṃ pāpanāśanam
devadānavagandharvayakṣarākṣasaguhyakāḥ | papustadamṛtaprakhyaṃ madhu jambūphalasravam
sā keturdakṣiṇe varṣe jambūrlokeṣu viśrutā | yasyā nāmnā samākhyātā jambūdvīpeti mānavaiḥ
«И на вершине южной горы, посещаемой богами, — джамбу, тотчас с цветами и плодами, украшенная великими ветвями. Превосходящие меру, сладкие и мягкие плоды её, подобные амрите, падают на темя горы. Из той превосходнейшей среди лучших гор потекла дивная река по имени Джамбу, несущая истечение плодов и мёд. Там — джамбунада по имени, золото, сияющее как огонь, возникшее несравненным украшением богов, истребляющее грех. Боги, данавы, гандхарвы, якши, ракшасы и гухьяки пили тот подобный амрите мёд, истекающий из плодов джамбу. Она — знамя в южной стране, джамбу, прославленная в мирах; по имени её людьми названа „Джамбудвипа“».
c71a34cc8407 · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 2:06:50 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Дерево джамбу описано через плод: он тяжёл, сладок, мягок, «подобен амрите» — и падает на темя горы. Всё дальнейшее следует из этого падения.
Из сока падающих плодов течёт река, а из реки берётся джамбунада — золото, «истребляющее грех». Сок, вода и металл названы одним рядом, без всякого перехода.
И людское имя всей земли выведено отсюда же: «по имени её людьми названа Джамбудвипа». Материк зовётся по дереву, а дерево — по плоду.