विष्णुपुराण
The Line of Yadu and Kārtavīrya Arjuna4.11.15-20
737 / 1027
विष्णुपुराण · 4.11.15-20
देवनागरी

तस्य च श्लोको ऽद्यापि गीयते ।
न नूनं कार्तवीर्यस्य गातिं यास्यन्ति पार्थिवाः । यज्ञैर् दानैस् तपोभिर् वा प्रश्रयेण श्रुतेन च ।
अनष्टद्रव्यता च तस्य राज्ये ऽभवत् ।
एवं च पञ्चाशीतिवर्षसहस्रण्यव्याहतेरोग्यश्रीबलपराक्रमो राज्यमकरोत् ।
माहिष्मत्यां दिग्विजयाभ्यागतो स्थापितः ।
यश् च पञ्चाशीतिवर्शसहस्रोपलक्षणकालावसाने भगवन्नारायणांशेन परशुरामेणोपसंहृतः ।

लिप्यंतरण (IAST)

tasya ca śloko 'dyāpi gīyate /
na nūnaṃ kārtavīryasya gātiṃ yāsyanti pārthivāḥ / yajñair dānais tapobhir vā praśrayeṇa śrutena ca /
anaṣṭadravyatā ca tasya rājye 'bhavat /
evaṃ ca pañcāśītivarṣasahasraṇyavyāhaterogyaśrībalaparākramo rājyamakarot /
māhiṣmatyāṃ digvijayābhyāgato sthāpitaḥ /
yaś ca pañcāśītivarśasahasropalakṣaṇakālāvasāne bhagavannārāyaṇāṃśena paraśurāmeṇopasaṃhṛtaḥ /

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
तस्यtasyaо нём
caи
श्लोकःślokaḥшлока
अद्यadyaныне
अपिapiже
गीयतेgīyateпоётся
naне
नूनम्nūnamверно
कार्तवीर्यस्यkārtavīryasyaКартавирьи
गतिम्gatimпути
यास्यन्तिyāsyantiдостигнут
पार्थिवाःpārthivāḥцари
यज्ञैःyajñaiḥжертвами
दानैःdānaiḥдарами
तपोभिःtapobhiḥподвигами
वाили
प्रश्रयेणpraśrayeṇaсмирением
श्रुतेनśrutenaучёностью
caи
अनष्ट-द्रव्यताanaṣṭa-dravyatāнепропажа имущества
caи
तस्यtasyaего
राज्येrājyeв царстве
अभवत्abhavatбыла
एवम्evamтак
caи
पञ्चाशीति-वर्ष-सहस्राणिpañcāśīti-varṣa-sahasrāṇiвосемьдесят пять тысяч лет
अव्याहत-आरोग्य-श्री-बल-पराक्रमःavyāhata-ārogya-śrī-bala-parākramaḥс неослабным здоровьем, благоденствием, силою и доблестью
राज्यम्rājyamцарство
अकरोत्akarotправил
माहिष्मत्याम्māhiṣmatyāmв Махишмати
दिक्-विजय-अभ्यागतःdik-vijaya-abhyāgataḥпришедший при покорении сторон света
स्थापितःsthāpitaḥбыл удержан
यःyaḥкоторый
caи
पञ्चाशीति-वर्ष-सहस्र-उपलक्षण-काल-अवसानेpañcāśīti-varṣa-sahasra-upalakṣaṇa-kāla-avasāneпо истечении срока в восемьдесят пять тысяч лет
भगवत्-नारायण-अंशेनbhagavat-nārāyaṇa-aṃśenaчастью владыки Нараяны
परशुरामेणparaśurāmeṇaПарашурамой
उपसंहृतःupasaṃhṛtaḥвзят
अनुवाद

И о нём поётся ныне эта шлока:

«Верно, не достигнут цари пути Картавирьи — ни жертвами, ни дарами, ни подвигами, ни смирением, ни учёностью.»

И в царстве его была непропажа имущества.

И так восемьдесят пять тысяч лет правил он царством, с неослабным здоровьем, благоденствием, силою и доблестью.

В Махишмати он был удержан, пришедший при покорении сторон света;

и по истечении срока в восемьдесят пять тысяч лет он был взят Парашурамой, частью владыки Нараяны.

संस्करण

d8339a1a5e20 · प्रकाशित 22 अग॰ 2026, 6:21:31 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से