Гаруда-пурана
Описание лечения свищей и прочих недугов1.171.1-10
670 / 1147
LinuxЛистать
Гаруда-пурана · 1.171.1-10

Dhanvantarir

Деванагари

धन्वन्तरिरुवाच । नाडीव्रणादिरोगाणां चिकित्सां शृणु सुश्रुत । नाडीं शस्त्रेण संपाट्य नाजीनां व्रणवत्क्रिया
गुग्गुलुत्रिफलाव्योपैः समांशैराज्ययोजितैः । नाडीदुष्टव्रणं शूलं भगन्दरमथो जयेत्
निर्गुण्डीरसतस्तैलं नाडीदुष्टव्रणापहम् । हितं पामामयानां तु पानाभ्यञ्जननावनैः
गग्गुत्रिफलाकृष्णात्रिपञ्चैकांशयोजिता । घुटि (गुडि) काशोथगुल्मार्शोभगन्दरवतां हिता
ध्वजमध्ये शिरावेधे विशुद्धिरुपदंशके । पाको रक्ष्यः प्रयत्नेन शिश्रक्षयकरो हि सः
पटोलनिम्बत्रिफलागुडूचीक्वाथमापिबेत् । सगुग्गुलुं सखदिरमुपदंशो विनश्यति
दहेत्कटाहे त्रिफलां सामसी (षी) मधसंयुताम् । उपदंशे प्रलेपो ऽय सद्यो रोपयते व्रणम्
त्रिफलानिम्बभूनिम्बकरञ्जखदिरादिभिः । कल्कैः क्वाथैर्घृतं पक्वमुपदंशहरं परम्
आदौ भग्नं विदित्वा तु सेचयेच्छीतलांबुना । पक्वेनालेपनं कार्यं बन्धनं च कुशान्वितम्
माषं मांसं तथा सर्पिः क्षीरं यूषः सतीजलः । बृंहणं चान्नपानं स्यात्प्रदेयं भग्नरोगिणे

Транслитерация (IAST)

dhanvantariruvāca / nāḍīvraṇādirogāṇāṃ cikitsāṃ śṛṇu suśruta / nāḍīṃ śastreṇa saṃpāṭya nājīnāṃ vraṇavatkriyā
guggulutriphalāvyopaiḥ samāṃśairājyayojitaiḥ / nāḍīduṣṭavraṇaṃ śūlaṃ bhagandaramatho jayet
nirguṇḍīrasatastailaṃ nāḍīduṣṭavraṇāpaham / hitaṃ pāmāmayānāṃ tu pānābhyañjananāvanaiḥ
gaggutriphalākṛṣṇātripañcaikāṃśayojitā / ghuṭi (guḍi) kāśothagulmārśobhagandaravatāṃ hitā
dhvajamadhye śirāvedhe viśuddhirupadaṃśake / pāko rakṣyaḥ prayatnena śiśrakṣayakaro hi saḥ
paṭolanimbatriphalāguḍūcīkvāthamāpibet / sagugguluṃ sakhadiramupadaṃśo vinaśyati
dahetkaṭāhe triphalāṃ sāmasī (ṣī) madhasaṃyutām / upadaṃśe pralepo 'ya sadyo ropayate vraṇam
triphalānimbabhūnimbakarañjakhadirādibhiḥ / kalkaiḥ kvāthairghṛtaṃ pakvamupadaṃśaharaṃ param
ādau bhagnaṃ viditvā tu secayecchītalāṃbunā / pakvenālepanaṃ kāryaṃ bandhanaṃ ca kuśānvitam
māṣaṃ māṃsaṃ tathā sarpiḥ kṣīraṃ yūṣaḥ satījalaḥ / bṛṃhaṇaṃ cānnapānaṃ syātpradeyaṃ bhagnarogiṇe

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
धन्वन्तरिर्dhanvantarirДханвантари
उवाचuvācaсказал
नाडीव्रणादिnāḍīvraṇādiсвищей и прочих
रोगाणांrogāṇāṃнедугов
चिकित्सांcikitsāṃлечение
शृणुśṛṇuслушай
सुश्रुतsuśrutaСушрута
नाडींnāḍīṃсвищ
शस्त्रेणśastreṇaножом
संपाट्यsaṃpāṭyaрассекши
नाजीनांnājīnāṃсо свищами
व्रणवत्vraṇavatкак с язвой
क्रियाkriyāдействие
गुग्गुलुgugguluгуггул
त्रिफलाtriphalāтрипхала
व्योपैःvyopaiḥс тремя острыми
समांशैर्samāṃśairв равных долях
आज्ययोजितैःājyayojitaiḥс топлёным маслом соединёнными
दुष्टव्रणंduṣṭavraṇaṃгнойную язву
शूलंśūlaṃколику
भगन्दरम्bhagandaramфистулу
अथोathoзатем
जयेत्jayetпобеждает
निर्गुण्डीरसतस्nirguṇḍīrasatasиз сока ниргунди
तैलंtailaṃмасло
नाडीदुष्टव्रणापहम्nāḍīduṣṭavraṇāpahamсвищ и гнойную язву уносящее
हितंhitaṃблаготворно
पामामयानांpāmāmayānāṃстрадающим памой
पानpānaпитьём
भ्यञ्जनbhyañjanaумащением
नावनैःnāvanaiḥвливанием в нос
गग्गुgagguгуггул
कृष्णाkṛṣṇāпиппали
त्रिtriтри
पञ्चpañcaпять
इकांशikāṃśaодна доля
योजिताyojitāсоединённая
काशोथkāśothaотёк
गुल्माgulmāгульма
र्शोrśoгеморрой
भगन्दरवतांbhagandaravatāṃстрадающим фистулой
हिताhitāблаготворна
ध्वजमध्येdhvajamadhyeпосреди уда
शिरावेधेśirāvedheпри проколе жилы
विशुद्धिर्viśuddhirочищение
उपदंशकेupadaṃśakeпри упаданше
पाकोpākoнагноение
रक्ष्यःrakṣyaḥда будет предотвращено
प्रयत्नेनprayatnenaс усердием
शिश्रक्षयकरोśiśrakṣayakaroуд губящее
हिhiведь
सःsaḥоно
पटोलpaṭolaпатола
निम्बnimbaним
गुडूचीguḍūcīгудучи
क्वाथम्kvāthamотвар
आपिबेत्āpibetда пьёт
सगुग्गुलुंsagugguluṃс гуггулом
सखदिरम्sakhadiramс кхадирой
उपदंशोupadaṃśoупаданша
विनश्यतिvinaśyatiгибнет
दहेत्dahetда сожжёт
कटाहेkaṭāheв котле
त्रिफलांtriphalāṃтрипхалу
मधसंयुताम्madhasaṃyutāmс мёдом
उपदंशेupadaṃśeпри упаданше
प्रलेपोpralepoобмазывание
सद्योsadyoтотчас
रोपयतेropayateзатягивает
व्रणम्vraṇamязву
भूनिम्बbhūnimbaбхунимба
करञ्जkarañjaкаранджа
खदिरादिभिःkhadirādibhiḥкхадирой и прочим
कल्कैःkalkaiḥкашицами
क्वाथैर्kvāthairотварами
घृतंghṛtaṃтоплёное масло
पक्वम्pakvamсваренное
उपदंशहरंupadaṃśaharaṃупаданшу уносящее
परम्paramвесьма
आदौādauсперва
भग्नंbhagnaṃперелом
विदित्वाviditvāузнав
सेचयेच्secayecда оросит
छीतलांबुनाchītalāṃbunāхолодной водою
पक्वेनाpakvenāварёным
लेपनंlepanaṃобмазывание
कार्यंkāryaṃдолжно
बन्धनंbandhanaṃперевязка
कुशान्वितम्kuśānvitamс кушею
माषंmāṣaṃмаш
मांसंmāṃsaṃмясо
सर्पिःsarpiḥтоплёное масло
क्षीरंkṣīraṃмолоко
यूषःyūṣaḥпохлёбка
सतीजलःsatījalaḥс водою
बृंहणंbṛṃhaṇaṃутучняющие
चान्नपानंcānnapānaṃпища и питьё
प्रदेयंpradeyaṃда будет дано
भग्नरोगिणेbhagnarogiṇeстрадающему переломом
Литературный перевод

Дханвантари сказал: лечение свищей и прочих недугов слушай, Сушрута. Рассекши свищ ножом, со свищами поступают как с язвою. Гуггулом, трипхалой и тремя острыми в равных долях, соединёнными с топлёным маслом, побеждают свищ, гнойную язву, колику и фистулу. Масло из сока ниргунди уносит свищ и гнойную язву; оно благотворно и страдающим памой — питьём, умащением и вливанием в нос. Гуггул, трипхала и пиппали, соединённые в трёх, пяти и одной доле, — пилюля, благотворная страдающим отёком, гульмою, геморроем и фистулою. При проколе жилы посреди уда — очищение при упаданше; нагноения же да будет он с усердием избегать, ибо оно губит уд. Отвар патолы, нима, трипхалы и гудучи с гуггулом и кхадирой да пьёт он — и упаданша гибнет. Да сожжёт он трипхалу в котле с мёдом: это обмазывание при упаданше тотчас затягивает язву. Топлёное масло, сваренное с кашицами и отварами трипхалы, нима, бхунимбы, каранджи, кхадиры и прочего, весьма уносит упаданшу. Узнав же сперва перелом, да оросит он его холодной водою, а затем сделает обмазывание варёным и перевязку с кушею. Маш, мясо, топлёное масло, молоко, похлёбка с водою — утучняющие пища и питьё да будут даны страдающему переломом.

Версия

2336a40280ed · опубликовано 2 сент. 2026 г., 17:54:33 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами