Махабхарата
Аргхьяхарана-парва: Бхишма ободряет Юдхиштхиру2.37.1–4
2407 / 15823
Махабхарата · 2.37.1–4
Деванагари

वैशंपायन उवाच
ततः सागरसंकाशं दृष्ट्वा नृपतिसागरम् ॥
रोषात् प्रचलितं सर्वम् इदम् आह युधिष्ठिरः ॥
भीष्मं मतिमतां श्रेष्ठं वृद्धं कुरुपितामहम् ॥
बृहस्पतिं बृहत्तेजाः पुरुहूत इवारिहा ॥
असौ रोषात् प्रचलितो महान् नृपतिसागरः ॥
अत्र यत् प्रतिपत्तव्यं तन् मे ब्रूहि पितामह ॥
यज्ञस्य च न विघ्नः स्यात् प्रजानां च शिवं भवेत् ॥
यथा सर्वत्र तत् सर्वं ब्रूहि मे ऽद्य पितामह ॥

Транслитерация (IAST)

vaiśaṃpāyana uvāca
tataḥ sāgarasaṃkāśaṃ dṛṣṭvā nṛpatisāgaram ||
roṣāt pracalitaṃ sarvam idam āha yudhiṣṭhiraḥ ||
bhīṣmaṃ matimatāṃ śreṣṭhaṃ vṛddhaṃ kurupitāmaham ||
bṛhaspatiṃ bṛhattejāḥ puruhūta ivārihā ||
asau roṣāt pracalito mahān nṛpatisāgaraḥ ||
atra yat pratipattavyaṃ tan me brūhi pitāmaha ||
yajñasya ca na vighnaḥ syāt prajānāṃ ca śivaṃ bhavet ||
yathā sarvatra tat sarvaṃ brūhi me 'dya pitāmaha ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ततः सागर-संकाशंtataḥ sāgara-saṃkāśaṃзатем, [увидев] подобный океану
दृष्ट्वा नृपति-सागरम्dṛṣṭvā nṛpati-sāgaramувидев океан царей,
रोषात् प्रचलितं सर्वम्roṣāt pracalitaṃ sarvamот гнева всколыхнувшийся весь,
इदम् आह युधिष्ठिरःidam āha yudhiṣṭhiraḥэто сказал Юдхиштхира
भीष्मं मतिमतां श्रेष्ठंbhīṣmaṃ matimatāṃ śreṣṭhaṃБхишме, лучшему из разумных,
वृद्धं कुरु-पितामहम्vṛddhaṃ kuru-pitāmahamстарцу, деду куру,
बृहस्पतिं बृहत्-तेजाःbṛhaspatiṃ bṛhat-tejāḥ[как] Брихаспати, [сам] многопылкий,
पुरुहूत इव अरि-हाpuruhūta iva ari-hāкак Пурухута [Индра], губитель врагов:
असौ रोषात् प्रचलितोasau roṣāt pracalito«этот от гнева всколыхнулся,
महान् नृपति-सागरःmahān nṛpati-sāgaraḥвеликий океан царей;
अत्र यत् प्रतिपत्तव्यंatra yat pratipattavyaṃчто здесь надлежит предпринять,
तन् मे ब्रूहि पितामहtan me brūhi pitāmahaто мне скажи, о дед,
यज्ञस्य च न विघ्नः स्यात्yajñasya ca na vighnaḥ syātчтобы и жертве не было помехи,
प्रजानां च शिवं भवेत्prajānāṃ ca śivaṃ bhavetи подданным было благо, —
यथा सर्वत्र तत् सर्वंyathā sarvatra tat sarvaṃкак всё это повсюду [устроить],
ब्रूहि मे अद्य पितामहbrūhi me adya pitāmahaскажи мне ныне, о дед».
वैशंपायनvaiśaṃpāyanaисходная форма «vaiśaṃpāyana», добавленная для полного покрытия пословного блока
सागरसंकाशंsāgarasaṃkāśaṃисходная форма «sāgarasaṃkāśaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
नृपतिसागरम्nṛpatisāgaramисходная форма «nṛpatisāgaram», добавленная для полного покрытия пословного блока
कुरुपितामहम्kurupitāmahamисходная форма «kurupitāmaham», добавленная для полного покрытия пословного блока
बृहत्तेजाःbṛhattejāḥисходная форма «bṛhattejāḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
इवारिहाivārihāисходная форма «ivārihā», добавленная для полного покрытия пословного блока
नृपतिसागरःnṛpatisāgaraḥисходная форма «nṛpatisāgaraḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
ऽद्य'dyaисходная форма «'dya», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

Затем, увидев океан царей, подобный [бушующему] океану, весь всколыхнувшийся от гнева, Юдхиштхира — сам многопылкий, как Брихаспати, как Пурухута [Индра], губитель врагов, — сказал Бхишме, лучшему из разумных, старцу, деду куру: «Этот великий океан царей всколыхнулся от гнева; скажи мне, о дед, что здесь надлежит предпринять, чтобы и жертве не было помехи, и подданным было благо. Как устроить всё это повсюду — скажи мне ныне, о дед».

Версия

0ed4dcef9abc · опубликовано 16 июл. 2026 г., 15:40:28 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами