भीष्मस् तु रथिनां श्रेष्ठो भीमसेनं महाबलम् ॥
अवारयत संक्रुद्धः सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥
ततो भीष्मविनिर्मुक्ता रुक्मपुङ्खाः शिलाशिताः ॥
अभ्यघ्नन् समरे भीमं तैलधौताः सुतेजनाः ॥
तस्य शक्तिं महावेगां भीमसेनो महाबलः ॥
क्रुद्धाशीविषसंकाशां प्रेषयाम् आस भारत ॥
ताम् आपतन्तीं सहसा रुक्मदण्डां दुरासदाम् ॥
चिच्छेद समरे भीष्मः शरैः संनतपर्वभिः ॥
ततो ऽपरेण भल्लेन पीतेन निशितेन च ॥
कार्मुकं भीमसेनस्य द्विधा चिच्छेद भारत ॥
सात्यकिस् तु ततस् तूर्णं भीष्मम् आसाद्य संयुगे ॥
शरैर् बहुभिर् आनर्छत् पितरं ते जनेश्वर ॥
ततः संधाय वै तीक्ष्णं शरं परमदारुणम् ॥
वार्ष्णेयस्य रथाद् भीष्मः पातयाम् आस सारथिम् ॥
तस्याश्वाः प्रद्रुता राजन् निहते रथसारथौ ॥
तेन तेनैव धावन्ति मनोमारुतरंहसः ॥
ततः सर्वस्य सैन्यस्य निस्वनस् तुमुलो ऽभवत् ॥
हाहाकारश् च संजज्ञे पाण्डवानां महात्मनाम् ॥
अभिद्रवत गृह्णीत हयान् यच्छत धावत ॥
इत्य् आसीत् तुमुलः शब्दो युयुधानरथं प्रति ॥
bhīṣmas tu rathināṃ śreṣṭho bhīmasenaṃ mahābalam ||
avārayata saṃkruddhaḥ sarvasainyasya paśyataḥ ||
tato bhīṣmavinirmuktā rukmapuṅkhāḥ śilāśitāḥ ||
abhyaghnan samare bhīmaṃ tailadhautāḥ sutejanāḥ ||
tasya śaktiṃ mahāvegāṃ bhīmaseno mahābalaḥ ||
kruddhāśīviṣasaṃkāśāṃ preṣayām āsa bhārata ||
tām āpatantīṃ sahasā rukmadaṇḍāṃ durāsadām ||
ciccheda samare bhīṣmaḥ śaraiḥ saṃnataparvabhiḥ ||
tato 'pareṇa bhallena pītena niśitena ca ||
kārmukaṃ bhīmasenasya dvidhā ciccheda bhārata ||
sātyakis tu tatas tūrṇaṃ bhīṣmam āsādya saṃyuge ||
śarair bahubhir ānarchat pitaraṃ te janeśvara ||
tataḥ saṃdhāya vai tīkṣṇaṃ śaraṃ paramadāruṇam ||
vārṣṇeyasya rathād bhīṣmaḥ pātayām āsa sārathim ||
tasyāśvāḥ pradrutā rājan nihate rathasārathau ||
tena tenaiva dhāvanti manomārutaraṃhasaḥ ||
tataḥ sarvasya sainyasya nisvanas tumulo 'bhavat ||
hāhākāraś ca saṃjajñe pāṇḍavānāṃ mahātmanām ||
abhidravata gṛhṇīta hayān yacchata dhāvata ||
ity āsīt tumulaḥ śabdo yuyudhānarathaṃ prati ||
Бхишма, лучший из колесничих, разгневавшись, остановил великосильного Бхимасену на глазах у всего войска. Тогда выпущенные Бхишмой златопёрые, отточенные на камне, отполированные маслом и очень острые стрелы в бою поразили Бхиму. Могучий Бхимасена метнул в него копьё великой скорости, подобное разгневанной ядовитой змее, о Бхарата. Но Бхишма в бою рассёк это внезапно налетевшее, труднодоступное копьё с золотым древком хорошо сочленёнными стрелами. Затем другой, золотистой и острой бхаллой он рассёк надвое лук Бхимасены, о Бхарата. После этого Сатьяки быстро приблизился к Бхишме в сражении и многими стрелами осыпал твоего отца, о владыка людей. Тогда Бхишма, наложив острую и крайне страшную стрелу, сбросил с колесницы вришнийца его возничего. Когда возничий был убит, его кони, быстрые как ум и ветер, понеслись куда попало, о царь. Тогда во всём войске поднялся страшный грохот, и среди великодушных Пандавов раздался вопль: “Бегите! Схватите! Удержите коней! Бегите!” Такой бурный шум стоял вокруг колесницы Ююдханы».
8098d1acfdd0 · опубликовано 17 июл. 2026 г., 21:35:52 UTC
Доступно наRUENЛистайте стихи клавишами
Бхишма снова показывает точность и хладнокровие: он не только сдерживает Бхиму, но и мгновенно выводит из строя колесницу Сатьяки, убив возничего. Один удар по сарати превращает героическую атаку в хаос.