Махабхарата
Истребление Карны и натиск Ашваттхамана на Арджуну8.40.111-120
8868 / 15823
Махабхарата · 8.40.111-120
Деванагари

विधुन्वानो महच् चापं कार्तस्वरविभूषितम् ॥
आददानः शरान् घोरान् स्वरश्मीन् इव भास्करः ॥
तैः पतद्भिर् महाराज द्रौणिमुक्तैः समन्ततः ॥
संछादितौ रथस्थौ ताव् उभौ कृष्णधनंजयौ ॥
ततः शरशतैस् तीक्ष्णैर् भारद्वाजः प्रतापवान् ॥
निश्चेष्टौ ताव् उभौ चक्रे युद्धे माधवपाण्डवौ ॥
हाहाकृतम् अभूत् सर्वं जङ्गमं स्थावरं तथा ॥
चराचरस्य गोप्तारौ दृष्ट्वा संछादितौ शरैः ॥
सिद्धचारणसंघाश् च संपेतुर् वै समन्ततः ॥
चिन्तयन्तो भवेद् अद्य लोकानां स्वस्त्य् अपीत्य् अह ॥
न मया तादृशो राजन् दृष्टपूर्वः पराक्रमः ॥
संजज्ञे यादृशो द्रौणेः कृष्णौ संछादयिष्यतः ॥
द्रौणेस् तु धनुषः शब्दम् अहितत्रासनं रणे ॥
अश्रौषं बहुशो राजन् सिंहस्य नदतो यथा ॥
ज्या चास्य चरतो युद्धे सव्यदक्षिणम् अस्यतः ॥
विद्युद् अम्बुदमध्यस्था भ्राजमानेव साभवत् ॥
स तथा क्षिप्रकारी च दृढहस्तश् च पाण्डवः ॥
संमोहं परमं गत्वा प्रैक्षत द्रोणजं ततः ॥
स विक्रमं हृतं मेने आत्मनः सुमहात्मना ॥
तथास्य समरे राजन् वपुर् आसीत् सुदुर्दृशम् ॥

Транслитерация (IAST)

vidhunvāno mahac cāpaṃ kārtasvaravibhūṣitam ||
ādadānaḥ śarān ghorān svaraśmīn iva bhāskaraḥ ||
taiḥ patadbhir mahārāja drauṇimuktaiḥ samantataḥ ||
saṃchāditau rathasthau tāv ubhau kṛṣṇadhanaṃjayau ||
tataḥ śaraśatais tīkṣṇair bhāradvājaḥ pratāpavān ||
niśceṣṭau tāv ubhau cakre yuddhe mādhavapāṇḍavau ||
hāhākṛtam abhūt sarvaṃ jaṅgamaṃ sthāvaraṃ tathā ||
carācarasya goptārau dṛṣṭvā saṃchāditau śaraiḥ ||
siddhacāraṇasaṃghāś ca saṃpetur vai samantataḥ ||
cintayanto bhaved adya lokānāṃ svasty apīty aha ||
na mayā tādṛśo rājan dṛṣṭapūrvaḥ parākramaḥ ||
saṃjajñe yādṛśo drauṇeḥ kṛṣṇau saṃchādayiṣyataḥ ||
drauṇes tu dhanuṣaḥ śabdam ahitatrāsanaṃ raṇe ||
aśrauṣaṃ bahuśo rājan siṃhasya nadato yathā ||
jyā cāsya carato yuddhe savyadakṣiṇam asyataḥ ||
vidyud ambudamadhyasthā bhrājamāneva sābhavat ||
sa tathā kṣiprakārī ca dṛḍhahastaś ca pāṇḍavaḥ ||
saṃmohaṃ paramaṃ gatvā praikṣata droṇajaṃ tataḥ ||
sa vikramaṃ hṛtaṃ mene ātmanaḥ sumahātmanā ||
tathāsya samare rājan vapur āsīt sudurdṛśam ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
विधुन्वानः महत् चापम्vidhunvānaḥ mahat cāpamразмахивая большим луком; потрясая великим луком
कार्तस्वरविभूषितम्kārtasvaravibhūṣitamзолотом украшенным; золотым
आददानः शरान् घोरान्ādadānaḥ śarān ghorānберя страшные стрелы; поднимая грозные стрелы
स्वरश्मीन् इव भास्करःsvaraśmīn iva bhāskaraḥкак свои лучи солнце; словно солнце лучи
तैः पतद्भिः महाराजtaiḥ patadbhiḥ mahārājaтеми падающими, великий царь; летящими стрелами
द्रौणिमुक्तैः समन्ततःdrauṇimuktaiḥ samantataḥДрауни выпущенными со всех сторон; стрелами Ашваттхамана
संछादितौ रथस्थौ तौsaṃchāditau rathasthau tauпокрыты двое стоящие на колеснице; закрыты на ратхе
उभौ कृष्णधनंजयौubhau kṛṣṇadhanaṃjayauоба Кришна и Дхананджая; Кришна и Арджуна
ततः शरशतैः तीक्ष्णैःtataḥ śaraśataiḥ tīkṣṇaiḥзатем сотнями острых стрел; острыми сотнями стрел
भारद्वाजः प्रतापवान्bhāradvājaḥ pratāpavānБхарадваджа-сын могучий; Ашваттхаман
निश्चेष्टौ तौ उभौ चक्रेniśceṣṭau tau ubhau cakreнеподвижными тех двоих сделал; сковал обоих
युद्धे माधवपाण्डवौyuddhe mādhavapāṇḍavauв бою Мадхаву и Пандаву; Кришну и Арджуну
हाहाकृतम् अभूत् सर्वम्hāhākṛtam abhūt sarvamвсё стало кричащим «ха-ха»; всё вскричало
जङ्गमम् स्थावरम् तथाjaṅgamam sthāvaram tathāдвижущееся и неподвижное также; живое и неподвижное
चराचरस्य गोप्तारौcarācarasya goptārauдвух защитников движимого и недвижимого; хранителей мира
दृष्ट्वा संछादितौ शरैःdṛṣṭvā saṃchāditau śaraiḥувидев покрытыми стрелами; увидев под стрелами
सिद्धचारणसंघाः चsiddhacāraṇasaṃghāḥ caи сонмы сиддхов и чаранов; сиддхи и чараны
संपेतुः वै समन्ततःsaṃpetuḥ vai samantataḥслетелись со всех сторон; собрались вокруг
चिन्तयन्तः भवेत् अद्यcintayantaḥ bhavet adyaдумая, будет ли сегодня; размышляя
लोकानाम् स्वस्ति अपि इतिlokānām svasti api itiмирам благополучие ли так; будет ли благо мирам
न मया तादृशः राजन्na mayā tādṛśaḥ rājanне мной такой, царь; я не видел такого
दृष्टपूर्वः पराक्रमःdṛṣṭapūrvaḥ parākramaḥпрежде виденный подвиг; подвиг раньше
संजज्ञे यादृशः द्रौणेःsaṃjajñe yādṛśaḥ drauṇeḥвозник какой у Драуни; какой явил Ашваттхаман
कृष्णौ संछादयिष्यतःkṛṣṇau saṃchādayiṣyataḥдвух Кришн покрывающего; когда покрывал их
द्रौणेः तु धनुषः शब्दम्drauṇeḥ tu dhanuṣaḥ śabdamу Драуни же звук лука; звук лука Ашваттхамана
अहितत्रासनम् रणेahitatrāsanam raṇeужас для врагов в бою; пугающий противников
अश्रौषम् बहुशः राजन्aśrauṣam bahuśaḥ rājanя слышал многократно, царь; часто слышал
सिंहस्य नदतः यथाsiṃhasya nadataḥ yathāкак ревущего льва; как львиный рёв
ज्या च अस्य चरतः युद्धेjyā ca asya carataḥ yuddheи тетива его движущегося в бою; тетива в бою
सव्यदक्षिणम् अस्यतःsavyadakṣiṇam asyataḥналево и направо стреляющего; стреляющего обеими руками
विद्युत् अम्बुदमध्यस्थाvidyut ambudamadhyasthāмолния среди облака стоящая; молния в облаках
भ्राजमाना इव सा अभवत्bhrājamānā iva sā abhavatсияющая словно она была; сияла так
स तथा क्षिप्रकारी चsa tathā kṣiprakārī caон такой быстродействующий и; Арджуна быстрый
दृढहस्तः च पाण्डवःdṛḍhahastaḥ ca pāṇḍavaḥи крепкорукий Пандава; твёрдорукий Пандава
संमोहं परमम् गत्वाsaṃmohaṃ paramam gatvāв великое замешательство войдя; сильно смутившись
प्रैक्षत द्रोणजम् ततःpraikṣata droṇajam tataḥсмотрел на сына Дроны тогда; уставился на Ашваттхамана
स विक्रमम् हृतम् मेनेsa vikramam hṛtam meneон доблесть отнятой счёл; подумал, что сила отнята
आत्मनः सुमहात्मनाātmanaḥ sumahātmanāу себя великим духом; у него великим воином
तथा अस्य समरे राजन्tathā asya samare rājanтак его в бою, царь; тогда его
वपुः आसीत् सुदुर्दृशम्vapuḥ āsīt sudurdṛśamтело было трудно видеть; облик стал страшным
Литературный перевод

Драуни, размахивая великим луком, украшенным золотом, брал грозные стрелы, как солнце берёт свои лучи. Этими стрелами, выпущенными Драуни и летящими со всех сторон, Кришна и Дхананджая, стоявшие на колеснице, были покрыты. Затем могучий сын Бхарадваджи сотнями острых стрел в бою сделал обоих, Мадхаву и Пандаву, неподвижными. Увидев двух защитников движимого и недвижимого мира покрытыми стрелами, всё движущееся и неподвижное вскричало. Сонмы сиддхов и чаранов слетелись со всех сторон, думая: «Будет ли сегодня благополучие мирам?» Я никогда прежде, царь, не видел такого подвига, какой явил Драуни, покрывая двух Кришн. В бою я многократно слышал звук лука Драуни, ужасный для врагов, словно рёв льва. Его тетива, когда он двигался в бою и стрелял налево и направо, сияла, как молния среди облаков. И тот Пандава, быстрый в действии и твёрдый рукой, впав в великое смятение, смотрел тогда на сына Дроны. Он подумал, что этот великий духом воин отнял у него доблесть; в тот миг его облик в бою стал страшным и трудным для взора».

Версия

e188a566b4b9 · опубликовано 20 июн. 2026 г., 06:21:34 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами