Махабхарата
Передача и природа эка́нтической сатватской дхармы12.336.36-50
11624 / 15823
Махабхарата · 12.336.36-50
Деванагари

नासिक्यजन्मनि पुरा ब्रह्मणः पार्थिवोत्तम ॥
धर्मम् एतं स्वयं देवो हरिर् नारायणः प्रभुः ॥
उज्जगारारविन्दाक्षो ब्रह्मणः पश्यतस् तदा ॥
सनत्कुमारो भगवांस् ततः प्राधीतवान् नृप ॥
सनत्कुमाराद् अपि च वीरणो वै प्रजापतिः ॥
कृतादौ कुरुशार्दूल धर्मम् एतम् अधीतवान् ॥
वीरणश् चाप्य् अधीत्यैनं रौच्याय मनवे ददौ ॥
रौच्यः पुत्राय शुद्धाय सुव्रताय सुमेधसे ॥
कुक्षिनाम्ने ऽथ प्रददौ दिशां पालाय धर्मिणे ॥
ततः सो ऽन्तर्दधे भूयो नारायणमुखोद्गतः ॥
अण्डजे जन्मनि पुनर् ब्रह्मणे हरियोनये ॥
एष धर्मः समुद्भूतो नारायणमुखात् पुनः ॥
गृहीतो ब्रह्मणा राजन् प्रयुक्तश् च यथाविधि ॥
अध्यापिताश् च मुनयो नाम्ना बर्हिषदो नृप ॥
बर्हिषद्भ्यश् च संक्रान्तः सामवेदान्तगं द्विजम् ॥
ज्येष्ठं नाम्नाभिविख्यातं ज्येष्ठसामव्रतो हरिः ॥
ज्येष्ठाच् चाप्य् अनुसंक्रान्तो राजानम् अविकम्पनम् ॥
अन्तर्दधे ततो राजन्न् एष धर्मः प्रभोर् हरेः ॥
यद् इदं सप्तमं जन्म पद्मजं ब्रह्मणो नृप ॥
तत्रैष धर्मः कथितः स्वयं नारायणेन हि ॥
पितामहाय शुद्धाय युगादौ लोकधारिणे ॥
पितामहश् च दक्षाय धर्मम् एतं पुरा ददौ ॥
ततो ज्येष्ठे तु दौहित्रे प्रादाद् दक्षो नृपोत्तम ॥
आदित्ये सवितुर् ज्येष्ठे विवस्वाञ् जगृहे ततः ॥
त्रेतायुगादौ च पुनर् विवस्वान् मनवे ददौ ॥
मनुश् च लोकभूत्यर्थं सुतायेक्ष्वाकवे ददौ ॥
इक्ष्वाकुणा च कथितो व्याप्य लोकान् अवस्थितः ॥
गमिष्यति क्षयान्ते च पुनर् नारायणं नृप ॥
व्रतिनां चापि यो धर्मः स ते पूर्वं नृपोत्तम ॥
कथितो हरिगीतासु समासविधिकल्पितः ॥
नारदेन तु संप्राप्तः सरहस्यः ससंग्रहः ॥
एष धर्मो जगन्नाथात् साक्षान् नारायणान् नृप ॥

Транслитерация (IAST)

nāsikyajanmani purā brahmaṇaḥ pārthivottama ||
dharmam etaṃ svayaṃ devo harir nārāyaṇaḥ prabhuḥ ||
ujjagārāravindākṣo brahmaṇaḥ paśyatas tadā ||
sanatkumāro bhagavāṃs tataḥ prādhītavān nṛpa ||
sanatkumārād api ca vīraṇo vai prajāpatiḥ ||
kṛtādau kuruśārdūla dharmam etam adhītavān ||
vīraṇaś cāpy adhītyainaṃ raucyāya manave dadau ||
raucyaḥ putrāya śuddhāya suvratāya sumedhase ||
kukṣināmne 'tha pradadau diśāṃ pālāya dharmiṇe ||
tataḥ so 'ntardadhe bhūyo nārāyaṇamukhodgataḥ ||
aṇḍaje janmani punar brahmaṇe hariyonaye ||
eṣa dharmaḥ samudbhūto nārāyaṇamukhāt punaḥ ||
gṛhīto brahmaṇā rājan prayuktaś ca yathāvidhi ||
adhyāpitāś ca munayo nāmnā barhiṣado nṛpa ||
barhiṣadbhyaś ca saṃkrāntaḥ sāmavedāntagaṃ dvijam ||
jyeṣṭhaṃ nāmnābhivikhyātaṃ jyeṣṭhasāmavrato hariḥ ||
jyeṣṭhāc cāpy anusaṃkrānto rājānam avikampanam ||
antardadhe tato rājann eṣa dharmaḥ prabhor hareḥ ||
yad idaṃ saptamaṃ janma padmajaṃ brahmaṇo nṛpa ||
tatraiṣa dharmaḥ kathitaḥ svayaṃ nārāyaṇena hi ||
pitāmahāya śuddhāya yugādau lokadhāriṇe ||
pitāmahaś ca dakṣāya dharmam etaṃ purā dadau ||
tato jyeṣṭhe tu dauhitre prādād dakṣo nṛpottama ||
āditye savitur jyeṣṭhe vivasvāñ jagṛhe tataḥ ||
tretāyugādau ca punar vivasvān manave dadau ||
manuś ca lokabhūtyarthaṃ sutāyekṣvākave dadau ||
ikṣvākuṇā ca kathito vyāpya lokān avasthitaḥ ||
gamiṣyati kṣayānte ca punar nārāyaṇaṃ nṛpa ||
vratināṃ cāpi yo dharmaḥ sa te pūrvaṃ nṛpottama ||
kathito harigītāsu samāsavidhikalpitaḥ ||
nāradena tu saṃprāptaḥ sarahasyaḥ sasaṃgrahaḥ ||
eṣa dharmo jagannāthāt sākṣān nārāyaṇān nṛpa ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
नासिक्य जन्मनि पुराnāsikya janmani purāв носовом рождении прежде; из носа
ब्रह्मणः पार्थिव उत्तमbrahmaṇaḥ pārthiva uttamaБрахмы, лучший царей; владыка
धर्मम् एतम् स्वयम् देवःdharmam etam svayam devaḥэту дхарму Сам Бог; Господь
हरिः नारायणः प्रभुःhariḥ nārāyaṇaḥ prabhuḥХари Нараяна, Владыка; Господь
उज्जगार अरविन्द अक्षःujjagāra aravinda akṣaḥизверг, лотосоокий; произнёс
ब्रह्मणः पश्यतः तदाbrahmaṇaḥ paśyataḥ tadāкогда Брахма смотрел тогда; видел
सनत्कुमारः भगवान्sanatkumāraḥ bhagavānБхагаван Санаткумара; Господь
ततः प्राधीतवान् नृपtataḥ prādhītavān nṛpaзатем изучил, царь; постиг
सनत्कुमारात् अपि चsanatkumārāt api caи от Санаткумары также; затем
वीरणः वै प्रजापतिःvīraṇaḥ vai prajāpatiḥВирана-Праджапати воистину; прародитель
कृत आदौ कुरु शार्दूलkṛta ādau kuru śārdūlaв начале Крита, тигр Куру; Юдхиштхира
धर्मम् एतम् अधीतवान्dharmam etam adhītavānэту дхарму изучил; постиг
वीरणः च अपि अधीत्य एनम्vīraṇaḥ ca api adhītya enamи Вирана, изучив её; эту
रौच्याय मनवे ददौraucyāya manave dadauРау́чье Ману дал; передал
रौच्यः पुत्राय शुद्धायraucyaḥ putrāya śuddhāyaРаучья сыну чистому; своему
सुव्रताय सुमेधसेsuvratāya sumedhaseдоброобетному, разумному; мудрому
कुक्षि नाम्ने अथ प्रददौkukṣi nāmne atha pradadauпо имени Кукши затем передал; дал
दिशाम् पालाय धर्मिणेdiśām pālāya dharmiṇeстражу сторон, дхармичному; праведному
ततः सः अन्तर्दधे भूयःtataḥ saḥ antardadhe bhūyaḥзатем она снова исчезла; скрылась
नारायण मुख उद्गतःnārāyaṇa mukha udgataḥисшедшая из уст Нараяны; произнесённая
अण्डजे जन्मनि पुनःaṇḍaje janmani punaḥв яйцерождённом рождении снова; из яйца
ब्रह्मणे हरि योनयेbrahmaṇe hari yonayeдля Брахмы, чьё лоно Хари; происхождение
एष धर्मः समुद्भूतःeṣa dharmaḥ samudbhūtaḥэта дхарма возникла; появилась
नारायण मुखात् पुनःnārāyaṇa mukhāt punaḥиз уст Нараяны снова; Господа
गृहीतः ब्रह्मणा राजन्gṛhītaḥ brahmaṇā rājanпринята Брахмой, царь; получена
प्रयुक्तः च यथा विधिprayuktaḥ ca yathā vidhiи применена как предписано; по правилу
अध्यापिताः च मुनयःadhyāpitāḥ ca munayaḥи были обучены муни; мудрецы
नाम्ना बर्हिषदः नृपnāmnā barhiṣadaḥ nṛpaпо имени Бархишады, царь; риши
बर्हिषद्भ्यः च संक्रान्तःbarhiṣadbhyaḥ ca saṃkrāntaḥи от Бархишадов перешла; передалась
साम वेदान्त गम् द्विजम्sāma vedānta gam dvijamк брахману, дошедшему до конца Самаведы; веданты
ज्येष्ठम् नाम्ना अभिविख्यातम्jyeṣṭham nāmnā abhivikhyātamпо имени Джйештха известному; прославленному
ज्येष्ठ साम व्रतः हरिःjyeṣṭha sāma vrataḥ hariḥДжйештхасамаврата Хари; имя
ज्येष्ठात् च अपि अनुसंक्रान्तःjyeṣṭhāt ca api anusaṃkrāntaḥи от Джйештхи также перешла; передалась
राजानम् अविकम्पनम्rājānam avikampanamк царю Авикампане; непоколебимому
अन्तर्दधे ततः राजन्antardadhe tataḥ rājanзатем исчезла, царь; скрылась
एष धर्मः प्रभोः हरेःeṣa dharmaḥ prabhoḥ hareḥэта дхарма Владыки Хари; Господа
यत् इदम् सप्तमम् जन्मyat idam saptamam janmaэто седьмое рождение; проявление
पद्मजम् ब्रह्मणः नृपpadmajam brahmaṇaḥ nṛpaлотосорождённое Брахмы, царь; из лотоса
तत्र एष धर्मः कथितःtatra eṣa dharmaḥ kathitaḥтам эта дхарма рассказана; передана
स्वयम् नारायणेन हिsvayam nārāyaṇena hiСамим Нараяной ведь; Господом
पितामहाय शुद्धायpitāmahāya śuddhāyaчистому Питамахе; Брахме
युग आदौ लोक धारिणेyuga ādau loka dhāriṇeв начале юги, держателю миров; поддерживающему
पितामहः च दक्षायpitāmahaḥ ca dakṣāyaи Питамаха Дакше; Праджапати
धर्मम् एतम् पुरा ददौdharmam etam purā dadauэту дхарму прежде дал; передал
ततः ज्येष्ठे तु दौहित्रेtataḥ jyeṣṭhe tu dauhitreзатем старшему внуку по дочери; дочернему
प्रादात् दक्षः नृप उत्तमprādāt dakṣaḥ nṛpa uttamaпередал Дакша, лучший царей; дал
आदित्ये सवितुः ज्येष्ठेāditye savituḥ jyeṣṭheАдитье, старшему Савитру; солнечному
विवस्वान् जगृहे ततःvivasvān jagṛhe tataḥВивасван затем принял; получил
त्रेता युग आदौ च पुनःtretā yuga ādau ca punaḥи снова в начале Трета-юги; эпохи
विवस्वान् मनवे ददौvivasvān manave dadauВивасван дал Ману; передал
मनुः च लोक भूति अर्थम्manuḥ ca loka bhūti arthamи Ману ради благополучия миров; существ
सुताय इक्ष्वाकवे ददौsutāya ikṣvākave dadauсыну Икшваку дал; передал
इक्ष्वाकुणा च कथितःikṣvākuṇā ca kathitaḥи Икшваку рассказал; передал
व्याप्य लोकान् अवस्थितःvyāpya lokān avasthitaḥпроникнув миры, она пребывает; установилась
गमिष्यति क्षय अन्ते चgamiṣyati kṣaya ante caи пойдёт в конце разрушения; растворения
पुनर् नारायणम् नृपpunar nārāyaṇam nṛpaснова к Нараяне, царь; Господу
व्रतिनाम् च अपि यः धर्मःvratinām ca api yaḥ dharmaḥи дхарма соблюдающих обеты; вратинов
सः ते पूर्वम् नृप उत्तमsaḥ te pūrvam nṛpa uttamaона тебе прежде, лучший царей; уже
कथितः हरि गीतासुkathitaḥ hari gītāsuрассказана в песнях Хари; Гите
समास विधि कल्पितःsamāsa vidhi kalpitaḥсоставленная кратким правилом; сжато
नारदेन तु संप्राप्तःnāradena tu saṃprāptaḥНарадой же получена; принята
स रहस्यः स संग्रहःsa rahasyaḥ sa saṃgrahaḥс тайной и кратким изложением; собранием
एष धर्मः जगत् नाथात्eṣa dharmaḥ jagat nāthātэта дхарма от Господа мира; Владыки
साक्षात् नारायणात् नृपsākṣāt nārāyaṇāt nṛpaпрямо от Нараяны, царь; непосредственно
Литературный перевод

«В прежнем носовом рождении Брахмы Сам Бог, лотосоокий Хари Нараяна, изрёк эту дхарму на глазах у Брахмы. Затем её изучил Бхагаван Санаткумара, а от Санаткумары - Праджапати Вирана. В начале Крита-юги, тигр Куру, Вирана изучил эту дхарму и передал её Ману Раучье. Раучья передал её своему чистому, доброобетному и мудрому сыну по имени Кукши, дхармичному стражу сторон. Затем эта дхарма, вышедшая из уст Нараяны, снова исчезла. В яйцерождённом рождении Брахмы, чьё происхождение - Хари, эта дхарма снова возникла из уст Нараяны. Брахма принял её и применил по правилу; он обучил муни по имени Бархишады. От Бархишадов она перешла к брахману Джйештхе, достигшему конца Самаведы и известному как Джйештхасамаврата Хари; от Джйештхи - к царю Авикампане. Затем, царь, эта дхарма Владыки Хари скрылась. В нынешнем, седьмом, лотосорождённом рождении Брахмы Сам Нараяна рассказал эту дхарму чистому Питамахе, держателю миров, в начале юги. Питамаха прежде передал её Дакше; Дакша - своему старшему внуку по дочери, Адитье Савитру; затем её принял Вивасван. В начале Трета-юги Вивасван передал её Ману, а Ману ради блага миров - своему сыну Икшваку. Икшваку рассказал её, и она, проникнув миры, установилась; в конце разрушения она снова уйдёт к Нараяне. Дхарма соблюдающих обеты уже была прежде кратко рассказана тебе в песнях Хари. Нарада получил эту дхарму с тайной и кратким изложением прямо от Господа мира, Самого Нараяны».

Версия

80964ad6f9a7 · опубликовано 21 июн. 2026 г., 08:58:30 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами