Махабхарата
Вьяса — Шуке: рога коров и небо дарителей (часть 1)13.80.7-12
12379 / 15823
Махабхарата · 13.80.7-12
Деванагари

ऋषीणाम् उत्तमं धीमान् कृष्णद्वैपायनं शुकः ॥
अभिवाद्याह्निकं कृत्वा शुचिः प्रयतमानसः ॥
पितरं परिपप्रच्छ दृष्टलोकपरावरम् ॥
को यज्ञः सर्वयज्ञानां वरिष्ठ उपलक्ष्यते ॥
किं च कृत्वा परं स्वर्गं प्राप्नुवन्ति मनीषिणः ॥
केन देवाः पवित्रेण स्वर्गम् अश्नन्ति वा विभो ॥
किं च यज्ञस्य यज्ञत्वं क्व च यज्ञः प्रतिष्ठितः ॥
दानानाम् उत्तमं किं च किं च सत्रम् अतः परम् ॥
पवित्राणां पवित्रं च यत् तद् ब्रूहि ममानघ ॥
एतच् छ्रुत्वा तु वचनं व्यासः परमधर्मवित् ॥
पुत्रायाकथयत् सर्वं तत्त्वेन भरतर्षभ ॥
व्यास उवाच
गावः प्रतिष्ठा भूतानां तथा गावः परायणम् ॥
गावः पुण्याः पवित्राश् च पावनं धर्म एव च ॥

Транслитерация (IAST)

ṛṣīṇām uttamaṃ dhīmān kṛṣṇadvaipāyanaṃ śukaḥ ||
abhivādyāhnikaṃ kṛtvā śuciḥ prayatamānasaḥ ||
pitaraṃ paripapraccha dṛṣṭalokaparāvaram ||
ko yajñaḥ sarvayajñānāṃ variṣṭha upalakṣyate ||
kiṃ ca kṛtvā paraṃ svargaṃ prāpnuvanti manīṣiṇaḥ ||
kena devāḥ pavitreṇa svargam aśnanti vā vibho ||
kiṃ ca yajñasya yajñatvaṃ kva ca yajñaḥ pratiṣṭhitaḥ ||
dānānām uttamaṃ kiṃ ca kiṃ ca satram ataḥ param ||
pavitrāṇāṃ pavitraṃ ca yat tad brūhi mamānagha ||
etac chrutvā tu vacanaṃ vyāsaḥ paramadharmavit ||
putrāyākathayat sarvaṃ tattvena bharatarṣabha ||
vyāsa uvāca
gāvaḥ pratiṣṭhā bhūtānāṃ tathā gāvaḥ parāyaṇam ||
gāvaḥ puṇyāḥ pavitrāś ca pāvanaṃ dharma eva ca ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
ऋषीणाम् उत्तमं धीमान्ṛṣīṇām uttamaṃ dhīmānиз риши высшего, мудрого
कृष्णद्वैपायनं शुकःkṛṣṇadvaipāyanaṃ śukaḥКришну-Двайпаяну Шука
अभिवाद्य आह्निकं कृत्वाabhivādya āhnikaṃ kṛtvāпоклонившись, ежедневный обряд свершив
शुचिः प्रयतमानसःśuciḥ prayatamānasaḥчистый, сосредоточенный умом
कः यज्ञः सर्वयज्ञानांkaḥ yajñaḥ sarvayajñānāṃкакая жертва из всех жертв
वरिष्ठः उपलक्ष्यतेvariṣṭhaḥ upalakṣyateнаилучшею признаётся
किं च कृत्वा परं स्वर्गंkiṃ ca kṛtvā paraṃ svargaṃи что свершив, высшее небо
प्राप्नुवन्ति मनीषिणःprāpnuvanti manīṣiṇaḥобретают мудрые
केन देवाः पवित्रेणkena devāḥ pavitreṇaкаким боги очистителем
स्वर्गम् अश्नन्ति वा विभोsvargam aśnanti vā vibhoнебо вкушают, о владыка
किं च यज्ञस्य यज्ञत्वंkiṃ ca yajñasya yajñatvaṃи что жертвы жертвенность
क्व च यज्ञः प्रतिष्ठितःkva ca yajñaḥ pratiṣṭhitaḥи где жертва утверждена
दानानाम् उत्तमं किं चdānānām uttamaṃ kiṃ caиз даров высший какой
किं च सत्रम् अतः परम्kiṃ ca satram ataḥ paramи какой сатра выше того
पवित्राणां पवित्रं चpavitrāṇāṃ pavitraṃ caочистителей очиститель
यत् तत् ब्रूहि मम अनघyat tat brūhi mama anaghaкоторый, то скажи мне, о безгрешный
एतत् श्रुत्वा तु वचनंetat śrutvā tu vacanaṃэто услышав слово
व्यासः परमधर्मवित्vyāsaḥ paramadharmavitВьяса, высший дхарму знающий
पुत्राय अकथयत् सर्वंputrāya akathayat sarvaṃсыну поведал всё
तत्त्वेन भरतर्षभtattvena bharatarṣabhaдоподлинно, о бык Бхаратов
गावः प्रतिष्ठा भूतानांgāvaḥ pratiṣṭhā bhūtānāṃкоровы — опора существ
तथा गावः परायणम्tathā gāvaḥ parāyaṇamтак коровы — прибежище
गावः पुण्याः पवित्राः चgāvaḥ puṇyāḥ pavitrāḥ caкоровы святы, очистительны
पावनं धर्मः एव चpāvanaṃ dharmaḥ eva caочищение и дхарма
Литературный перевод

«Из риши высшего, мудрого Кришну-Двайпаяну Шука, поклонившись, ежедневный обряд свершив, чистый, сосредоточенный умом, спросил: „Какая жертва из всех жертв наилучшею признаётся? И что свершив, высшее небо обретают мудрые? Каким боги очистителем небо вкушают, о владыка? И что жертвы жертвенность, и где жертва утверждена? Из даров высший какой, и какой сатра выше того? Очистителей очиститель который, то скажи мне, о безгрешный“. Это услышав слово, Вьяса, высший дхарму знающий, сыну поведал всё доподлинно, о бык Бхаратов: „Коровы — опора существ, так коровы — прибежище; коровы святы, очистительны, очищение и дхарма“».

Версия

2806581e6d2b · опубликовано 21 июн. 2026 г., 01:35:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами