Махабхарата
Рождение золота и Сканды (часть 2)13.84.35-42
12413 / 15823
Linux
Листать
Махабхарата · 13.84.35-42

Васиштха

Деванагари

इत्य् क्त्वा निःसृतो ऽश्वत्थाद् ग्निर् वासूचितः
प्रविवे मीर्भम् ह्निः सुषुप्सया
नुग्रहं तु नागानां यं क्रुः शृणु तं प्रभो
देवा भृगुकुश्रेष्ठ प्रीताः त्यराक्रमाः
देवा चुः
प्रतीया जिह्वयापि र्वाहारान् रिष्य
वाचं चोच्चायिष्यध्वम् च्चैर् व्यञ्जिताक्षरम्
इत्य् क्त्वा पुनर् वाग्निम् नुस्रुर् दिवौसः
श्वत्थान् निःसृतश् चाग्निः मीर्भतस् दा
शुके ख्यापितो विप्र तं देवाः मुपाद्रवन्
शा शुकम् ग्निस् तु वाग्विहीनो विष्यसि
जिह्वां चार्तयाम् स्यापि हुभुक् दा
दृष्ट्वा तु ज्वनं देवाः शुकम् चुर् यान्विताः
विता त्वम् त्यन्तं कुने ष्टवाग् ति
वृत्तजिह्वस्य तो वाक्यं कान्तं विष्यति
बास्ये प्रवृद्धस्य लम् व्यक्तम् द्भुतम्
इत्य् क्त्वा तं मीर्भे ह्निम् क्ष्य देताः
तद् वानं क्रुः पुण्यं र्वक्रियास्व् पि

Транслитерация (IAST)

ity uktvā niḥsṛto 'śvatthād agnir vāraṇacitaḥ ||
praviveśa śagarbham atha vahniḥ suṣupsa ||
anugrahaṃ tu nāṃ yaṃ cakruḥ śṛṇu taṃ prabho ||
de bhṛgukulaśreṣṭha prītāḥ satyapakramāḥ ||
de ūcuḥ
prapa jihvapi sarvān kariṣyatha ||
caṃ coccārayiṣyadhvam uccair avyañjikṣaram ||
ity uktvā punar egnim anusasrur divaukasaḥ ||
aśvatthān niḥsṛtaś cāgniḥ śagarbhagatas ta ||
śukena khyāpito vipra taṃ devāḥ samudravan ||
śaśāpa śukam agnis tu gvino bhaviṣyasi ||
jihvāṃ vartam āsa tasyāpi hutabhuk ta ||
dṛṣṭvā tu jvalanaṃ devāḥ śukam ūcur danvitāḥ ||
bhavi na tvam atyantaṃ śakune naṣṭag iti ||
āvṛttajihvasya sato kyaṃ ntaṃ bhaviṣyati ||
lasyeva pravṛddhasya kalam avyaktam adbhutam ||
ity uktvā taṃ śagarbhe vahnim ālakṣya devatāḥ ||
tad eyatanaṃ cakruḥ puṇyaṃ sarvakrisv api ||

размер не определён

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
इति उक्त्वा निःसृतः अश्वत्थात्iti uktvā niḥsṛtaḥ aśvatthātтак сказав, вышел из ашваттхи
अग्निः वारणसूचितःagniḥ vāraṇasūcitaḥАгни, слоном выданный
प्रविवेश शमीगर्भम्praviveśa śamīgarbhamвошёл в лоно шами
अथ वह्निः सुषुप्सयाatha vahniḥ suṣupsayāзатем Огонь, желая спать
अनुग्रहं तु नागानांanugrahaṃ tu nāgānāṃмилость же слонам
यं चक्रुः शृणु तं प्रभोyaṃ cakruḥ śṛṇu taṃ prabhoкакую сотворили, слушай ту, о владыка
देवाः भृगुकुलश्रेष्ठdevāḥ bhṛgukulaśreṣṭhaбоги, о лучший рода Бхригу
प्रीताः सत्यपराक्रमाःprītāḥ satyaparākramāḥдовольные, истинно-доблестные
प्रतीपया जिह्वया अपिpratīpayā jihvayā apiобратным языком хоть
सर्वाहारान् करिष्यथsarvāhārān kariṣyathaвсякую пищу будете брать
वाचं च उच्चारयिष्यध्वम्vācaṃ ca uccārayiṣyadhvamи речь будете издавать
उच्चैः अव्यञ्जिताक्षरम्uccaiḥ avyañjitākṣaramгромкую, нечленораздельную
अश्वत्थात् निःसृतः च अग्निःaśvatthāt niḥsṛtaḥ ca agniḥиз ашваттхи вышедший Агни
शमीगर्भगतः तदाśamīgarbhagataḥ tadāв лоно шами вошедший тогда
शुकेन ख्यापितः विप्रśukena khyāpitaḥ vipraпопугаем выданный, о брахман
तं देवाः समुपाद्रवन्taṃ devāḥ samupādravanк нему боги устремились
शशाप शुकम् अग्निः तुśaśāpa śukam agniḥ tuпроклял попугая Агни
वाग्विहीनः भविष्यसिvāgvihīnaḥ bhaviṣyasi«речи лишённым станешь»
जिह्वां च आवर्तयाम् आसjihvāṃ ca āvartayām āsaи язык завернул
तस्य अपि हुतभुक् तदाtasya api hutabhuk tadāего же, Хутабхудж, тогда
दृष्ट्वा तु ज्वलनं देवाःdṛṣṭvā tu jvalanaṃ devāḥувидев же Огонь, боги
शुकम् ऊचुः दयान्विताःśukam ūcuḥ dayānvitāḥпопугаю сказали, состраданием полные
भविता न त्वम् अत्यन्तंbhavitā na tvam atyantaṃ«будешь не ты вконец
शकुने नष्टवाक् इतिśakune naṣṭavāk itiо птица, речи лишённым»
आवृत्तजिह्वस्य सतःāvṛttajihvasya sataḥс завёрнутым языком сущего
वाक्यं कान्तं भविष्यतिvākyaṃ kāntaṃ bhaviṣyatiречь приятная будет
बालस्य इव प्रवृद्धस्यbālasya iva pravṛddhasyaкак у дитяти подросшего
कलम् अव्यक्तम् अद्भुतम्kalam avyaktam adbhutamнежная, невнятная, дивная
इति उक्त्वा तं शमीगर्भेiti uktvā taṃ śamīgarbheтак сказав, его в лоне шами
वह्निम् आलक्ष्य देवताःvahnim ālakṣya devatāḥОгонь приметив, божества
तत् एव आयतनं चक्रुःtat eva āyatanaṃ cakruḥто самое обителью сделали
पुण्यं सर्वक्रियासु अपिpuṇyaṃ sarvakriyāsu apiсвятою, во всех обрядах
Литературный перевод

«Так сказав, вышел из ашваттхи Агни, слоном выданный, вошёл в лоно шами затем Огонь, желая спать. Милость же слонам какую сотворили, слушай ту, о владыка: боги, о лучший рода Бхригу, довольные, истинно-доблестные: „Обратным языком хоть всякую пищу будете брать, и речь будете издавать громкую, нечленораздельную“. Из ашваттхи вышедший Агни, в лоно шами вошедший тогда, попугаем выданный, о брахман, — к нему боги устремились. Проклял попугая Агни: „Речи лишённым станешь“, и язык завернул его же, Хутабхудж, тогда. Увидев же Огонь, боги попугаю сказали, состраданием полные: „Будешь не ты вконец, о птица, речи лишённым; с завёрнутым языком сущего речь приятная будет, как у дитяти подросшего — нежная, невнятная, дивная“. Так сказав, его в лоне шами Огонь приметив, божества то самое обителью сделали, святою, во всех обрядах».

Версия

9829a439e6a2 · опубликовано 21 июн. 2026 г., 01:55:00 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами