Нарада-пурана
Слово Сандхьявали32.53-62
1366 / 1701
LinuxЛистать
Нарада-пурана · 32.53-62

Viśālākṣī

Деванагари

तव भर्ता यदि वदेत्तदा मे प्रत्ययो भवेत् ॥ तदाकर्ण्य द्विजेनोक्तं विरोचनगृहेश्वरी
पतिमाकारयामास तत्रैव द्विजसन्निधौ ॥ स प्राप्तो दूतवाक्येन प्राह्लादिर्हृष्टमानसः
अंतःपुरं यत्र भार्या विशालाक्षी समास्थिता ॥ तमागतं समालोक्य पतिं धर्मपरायणा
उत्थाय नत्वा विप्राग्र्यमासनं पुनरर्पयत् ॥ यदा तु जगृहे नैव दत्तमासनमादरात्
राजानं कथयामास दैत्यानां पतिमात्मनः ॥ तद्दृत्तांतमुपाज्ञाय दैत्यराट् स विरोचनः
भार्यास्नेहेन मुग्धात्मा तत्तदांगीचकार ह ॥ अंगीकृते तु दैत्येन तद्विज्ञाय च मानसम्
उवाच ब्राह्मणो हृष्टः स्वमायुर्मम कल्पय ॥ ततस्तु दंपती तत्र मुग्धौ स्वकृतया शुचा
मुहूर्तं ध्यानमास्थाय करौ बद्धोचतुर्द्विजम् ॥ गृहाण जीवितं विप्र देहि पादोदकं मम
त्वयोक्तं वचनं सत्यं कुर्वः प्रीतिमवाप्नुहि ॥ ततस्तु विप्रः प्रोतात्मा तदंगीकृत्य चासनम्
पादोदकं ददौ तस्यै भक्त्या प्रीतो जनार्दनः ॥ प्रक्षाल्य पादौ विप्रस्य विशालाक्षी मुदान्विता

Транслитерация (IAST)

tava bhartā yadi vadettadā me pratyayo bhavet || tadākarṇya dvijenoktaṃ virocanagṛheśvarī
patimākārayāmāsa tatraiva dvijasannidhau || sa prāpto dūtavākyena prāhlādirhṛṣṭamānasaḥ
aṃtaḥpuraṃ yatra bhāryā viśālākṣī samāsthitā || tamāgataṃ samālokya patiṃ dharmaparāyaṇā
utthāya natvā viprāgryamāsanaṃ punararpayat || yadā tu jagṛhe naiva dattamāsanamādarāt
rājānaṃ kathayāmāsa daityānāṃ patimātmanaḥ || taddṛttāṃtamupājñāya daityarāṭ sa virocanaḥ
bhāryāsnehena mugdhātmā tattadāṃgīcakāra ha || aṃgīkṛte tu daityena tadvijñāya ca mānasam
uvāca brāhmaṇo hṛṣṭaḥ svamāyurmama kalpaya || tatastu daṃpatī tatra mugdhau svakṛtayā śucā
muhūrtaṃ dhyānamāsthāya karau baddhocaturdvijam || gṛhāṇa jīvitaṃ vipra dehi pādodakaṃ mama
tvayoktaṃ vacanaṃ satyaṃ kurvaḥ prītimavāpnuhi || tatastu vipraḥ protātmā tadaṃgīkṛtya cāsanam
pādodakaṃ dadau tasyai bhaktyā prīto janārdanaḥ || prakṣālya pādau viprasya viśālākṣī mudānvitā

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
तवtavaтвой
भर्ताbhartāмуж
यदिyadiесли
वदेत्तदाvadettadāскажет, тогда
मेmeу меня
प्रत्ययोpratyayoдоверие
भवेत्bhavetда будет
तदाकर्ण्यtadākarṇyaто услышав
द्विजेनोक्तंdvijenoktaṃбрахманом сказанное
विरोचनगृहेश्वरीvirocanagṛheśvarīдома Вирочаны хозяйка
पतिमाकारयामासpatimākārayāmāsaмужа призвала
तत्रैवtatraivaтуда именно
द्विजसन्निधौdvijasannidhauк брахману
saон
प्राप्तोprāptoприбыл
दूतवाक्येनdūtavākyenaпо слову посланца
प्राह्लादिर्हृष्टमानसःprāhlādirhṛṣṭamānasaḥсын Прахлады, с радостным сердцем
अंतःपुरंaṃtaḥpuraṃво внутренние покои
यत्रyatraгде
भार्याbhāryāжена
विशालाक्षीviśālākṣīВишалакши
समास्थिताsamāsthitāпребывала
तमागतंtamāgataṃего пришедшего
समालोक्यsamālokyaувидев
पतिंpatiṃмужа
धर्मपरायणाdharmaparāyaṇāдхарме преданная
उत्थायutthāyaвстав
नत्वाnatvāпоклонившись
विप्राग्र्यमासनंviprāgryamāsanaṃлучшему из брахманов сиденье
पुनरर्पयत्punararpayatснова поднесла
यदाyadāкогда
तुtuже
जगृहेjagṛheпринял
नैवnaivaне
दत्तमासनमादरात्dattamāsanamādarātданного сиденья почтительно
राजानंrājānaṃцарю
कथयामासkathayāmāsaрассказала
दैत्यानांdaityānāṃдайтьев
पतिमात्मनःpatimātmanaḥвладыке, своему
तद्दृत्तांतमुपाज्ञायtaddṛttāṃtamupājñāyaто происшествие узнав
दैत्यराट्daityarāṭцарь дайтьев
saтот
विरोचनःvirocanaḥВирочана
भार्यास्नेहेनbhāryāsnehenaлюбовью к жене
मुग्धात्माmugdhātmāс помрачённою душою
तत्तदांगीचकारtattadāṃgīcakāraто и принял
haвот
अंगीकृतेaṃgīkṛteпри принятом
तुtuже
दैत्येनdaityenaдайтьей
तद्विज्ञायtadvijñāyaто узнав
caи
मानसम्mānasamнамерение
उवाचuvācaсказал
ब्राह्मणोbrāhmaṇoбрахман
हृष्टःhṛṣṭaḥрадостный
स्वमायुर्ममsvamāyurmamaсвой век мне
कल्पयkalpayaопредели
ततस्तुtatastuзатем же
दंपतीdaṃpatīсупруги
तत्रtatraтам
मुग्धौmugdhauсмущённые
स्वकृतयाsvakṛtayāсвоею же
शुचाśucāскорбью
मुहूर्तंmuhūrtaṃмухурту
ध्यानमास्थायdhyānamāsthāyaв размышлении пробыв
करौkarauруки
बद्धोचतुर्द्विजम्baddhocaturdvijamсложив, сказали брахману
गृहाणgṛhāṇaприми
जीवितंjīvitaṃжизнь
विप्रvipraо брахман
देहिdehiдай
पादोदकंpādodakaṃводу со стоп
ममmamaмне
त्वयोक्तंtvayoktaṃтобою сказанное
वचनंvacanaṃслово
सत्यंsatyaṃистинным
कुर्वःkurvaḥделаем
प्रीतिमवाप्नुहिprītimavāpnuhiобрети радость
ततस्तुtatastuзатем же
विप्रःvipraḥбрахман
प्रोतात्माprotātmāс возрадованной душою
तदंगीकृत्यtadaṃgīkṛtyaто приняв
चासनम्cāsanamи сиденье
पादोदकंpādodakaṃводу со стоп
ददौdadauдал
तस्यैtasyaiей
भक्त्याbhaktyāпреданностью
प्रीतोprītoдовольный
जनार्दनःjanārdanaḥДжанардана
प्रक्षाल्यprakṣālyaомыв
पादौpādauстопы
विप्रस्यviprasyaбрахмана
विशालाक्षीviśālākṣīВишалакши
मुदान्विताmudānvitāрадостная
Литературный перевод

если муж твой скажет, тогда будет у меня доверие». То услышав, сказанное брахманом, хозяйка дома Вирочаны призвала мужа туда же, к брахману. Он прибыл по слову посланца, сын Прахлады, с радостным сердцем, во внутренние покои, где пребывала жена Вишалакши. Увидев его, пришедшего мужа, преданная дхарме, встав и поклонившись, снова поднесла она сиденье лучшему из брахманов. Когда же он не принял почтительно данного сиденья, рассказала она царю, владыке дайтьев, своему. Узнав то происшествие, царь дайтьев Вирочана, с душою, помрачённою любовью к жене, то и принял. При принятом дайтьей, узнав его намерение, радостный брахман сказал: «Определи мне свой век». Затем супруги, смущённые там своею же скорбью, пробыв мухурту в размышлении, сложив руки, сказали брахману: «Прими жизнь, о брахман; дай мне воду со стоп. Слово, тобою сказанное, делаем мы истинным; обрети радость». Затем брахман, с возрадованной душою, приняв то сиденье, дал ей воду со стоп, — Джанардана, довольный преданностью. Омыв стопы брахмана, Вишалакши, радостная,

Версия

023c9bf56195 · опубликовано 6 сент. 2026 г., 11:54:05 UTC

Доступно наRU

Листайте стихи клавишами