摩诃婆罗多
The Kaikeya King's Fearlessness Before the Rākṣasa (The Fearlessness of the Kaikeya King Before the Rākṣasa)12.78.1-7
10297 / 15823
摩诃婆罗多 · 12.78.1-7
天城文

युधिष्ठिर उवाच
केषां राजा प्रभवति वित्तस्य भरतर्षभ ॥
कया च वृत्त्या वर्तेत तन् मे ब्रूहि पितामह ॥
भीष्म उवाच
अब्राह्मणानां वित्तस्य स्वामी राजेति वैदिकम् ॥
ब्राह्मणानां च ये के चिद् विकर्मस्था भवन्त्य् उत ॥
विकर्मस्थाश् च नोपेक्ष्या विप्रा राज्ञा कथं चन ॥
इति राज्ञां पुरावृत्तम् अभिजल्पन्ति साधवः ॥
यस्य स्म विषये राज्ञः स्तेनो भवति वै द्विजः ॥
राज्ञ एवापराधं तं मन्यन्ते किल्बिषं नृप ॥
अभिशस्तम् इवात्मानं मन्यन्ते तेन कर्मणा ॥
तस्माद् राजर्षयः सर्वे ब्राह्मणान् अन्वपालयन् ॥
अत्राप्य् उदाहरन्तीमम् इतिहासं पुरातनम् ॥
गीतं केकयराजेन ह्रियमाणेन रक्षसा ॥
केकयानाम् अधिपतिं रक्षो जग्राह दारुणम् ॥
स्वाध्यायेनान्वितं राजन्न् अरण्ये संशितव्रतम् ॥

转写 (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
keṣāṃ rājā prabhavati vittasya bharatarṣabha ||
kayā ca vṛttyā varteta tan me brūhi pitāmaha ||
bhīṣma uvāca
abrāhmaṇānāṃ vittasya svāmī rājeti vaidikam ||
brāhmaṇānāṃ ca ye ke cid vikarmasthā bhavanty uta ||
vikarmasthāś ca nopekṣyā viprā rājñā kathaṃ cana ||
iti rājñāṃ purāvṛttam abhijalpanti sādhavaḥ ||
yasya sma viṣaye rājñaḥ steno bhavati vai dvijaḥ ||
rājña evāparādhaṃ taṃ manyante kilbiṣaṃ nṛpa ||
abhiśastam ivātmānaṃ manyante tena karmaṇā ||
tasmād rājarṣayaḥ sarve brāhmaṇān anvapālayan ||
atrāpy udāharantīmam itihāsaṃ purātanam ||
gītaṃ kekayarājena hriyamāṇena rakṣasā ||
kekayānām adhipatiṃ rakṣo jagrāha dāruṇam ||
svādhyāyenānvitaṃ rājann araṇye saṃśitavratam ||

逐字释义
梵语IAST释义
युधिष्ठिर उवाचyudhiṣṭhira uvācaЮдхиштхира сказал; Юдхиштхира спросил
केषाम् राजा प्रभवतिkeṣām rājā prabhavatiнад чьим царь властен; распоряжается
वित्तस्य भरत ऋषभvittasya bharata ṛṣabhaимуществом, бык Бхаратов; богатством
कया च वृत्त्या वर्तेतkayā ca vṛttyā vartetaи каким образом жизни должен жить; поведением
तत् मे ब्रूहि पितामहtat me brūhi pitāmahaэто мне скажи, праотец; объясни
भीष्म उवाचbhīṣma uvācaБхишма сказал; Бхишма ответил
अब्राह्मणानाम् वित्तस्यabrāhmaṇānām vittasyaимущества небрахманов; богатства
स्वामी राजा इति वैदिकम्svāmī rājā iti vaidikamхозяин царь, так ведийское; предписание
ब्राह्मणानाम् च ये के चित्brāhmaṇānām ca ye ke citи из брахманов какие-либо; те
विकर्म स्थाः भवन्ति उतvikarma sthāḥ bhavanti utaстоящие в чуждом деле бывают; неправильном
विकर्म स्थाः च न उपेक्ष्याःvikarma sthāḥ ca na upekṣyāḥи стоящие в чуждом деле не должны оставляться; без внимания
विप्राः राज्ञा कथम् चनviprāḥ rājñā katham canaбрахманы царём никак; ни в коем случае
इति राज्ञाम् पुरा वृत्तम्iti rājñām purā vṛttamтак древнее поведение царей; прежнее
अभिजल्पन्ति साधवःabhijalpanti sādhavaḥрассказывают праведные; добрые
यस्य स्म विषये राज्ञःyasya sma viṣaye rājñaḥв чьей области царя; стране
स्तेनः भवति वै द्विजःstenaḥ bhavati vai dvijaḥвором бывает дваждырождённый; брахман
राज्ञः एव अपराधम् तम्rājñaḥ eva aparādham tamименно проступком царя это; виной
मन्यन्ते किल्बिषम् नृपmanyante kilbiṣam nṛpaсчитают грехом, царь; виной
अभिशस्तम् इव आत्मानम्abhiśastam iva ātmānamсловно обвинённым себя; осквернённым
मन्यन्ते तेन कर्मणाmanyante tena karmaṇāсчитают тем действием; поступком
तस्मात् राज ऋषयः सर्वेtasmāt rāja ṛṣayaḥ sarveпоэтому все царственные риши; мудрые цари
ब्राह्मणान् अन्वपालयन्brāhmaṇān anvapālayanбрахманов защищали; охраняли
अत्र अपि उदाहरन्ति इमम्atra api udāharanti imamи здесь приводят этот; рассказывают
इतिहासम् पुरातनम्itihāsam purātanamдревний рассказ; предание
गीतम् केकय राजेनgītam kekaya rājenaспетый царём Кейкеев; сказанный
ह्रियमाणेन रक्षसाhriyamāṇena rakṣasāуносимым ракшасом; похищаемым
केकयानाम् अधिपतिम्kekayānām adhipatimвладыку Кейкеев; царя
रक्षः जग्राह दारुणम्rakṣaḥ jagrāha dāruṇamракшас схватил страшный; ужасный
स्वाध्यायेन अन्वितम् राजन्svādhyāyena anvitam rājanнаделённого свядхьяей, царь; изучением Веды
अरण्ये संशित व्रतम्araṇye saṃśita vratamв лесу, с острым обетом; строгим
译文

Юдхиштхира сказал: «Бык Бхаратов, чьим имуществом властен царь и каким образом жизни он должен жить? Скажи мне это, праотец». Бхишма сказал: «Ведийское предписание говорит: царь — хозяин имущества небрахманов, а также тех брахманов, которые стоят в чуждом деле. Но брахманов, стоящих в чуждом деле, царь ни в коем случае не должен оставлять без внимания: так праведные рассказывают о древнем поведении царей. Если в области царя дваждырождённый становится вором, это считают именно виной царя, его грехом. Из-за такого поступка мудрые цари считали себя словно обвинёнными; поэтому все раджарши защищали брахманов. И здесь приводят древний рассказ — слова, произнесённые царём Кейкеев, когда его уносил ракшас. Страшный ракшас схватил владыку Кейкеев, наделённого свядхьяей и строгим обетом, в лесу, о царь».

版本

db620111d95c · 发布于 2026年6月20日 18:54:50 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂