भीष्म उवाच
वृद्धानां ब्रुवतां तात श्रुतं मे यत् प्रभाषसे ॥
वक्ष्यामि तद् अशेषेण रोहिण्यो निर्मिता यथा ॥
प्रजाः सृजेति व्यादिष्टः पूर्वं दक्षः स्वयंभुवा ॥
असृजद् वृत्तिम् एवाग्रे प्रजानां हितकाम्यया ॥
यथा ह्य् अमृतम् आश्रित्य वर्तयन्ति दिवौकसः ॥
तथा वृत्तिं समाश्रित्य वर्तयन्ति प्रजा विभो ॥
अचरेभ्यश् च भूतेभ्यश् चराः श्रेष्ठास् ततो नराः ॥
ब्राह्मणाश् च ततः श्रेष्ठास् तेषु यज्ञाः प्रतिष्ठिताः ॥
यज्ञैर् आप्यायते सोमः स च गोषु प्रतिष्ठितः ॥
सर्वे देवाः प्रमोदन्ते पूर्ववृत्तास् ततः प्रजाः ॥
bhīṣma uvāca
vṛddhānāṃ bruvatāṃ tāta śrutaṃ me yat prabhāṣase ||
vakṣyāmi tad aśeṣeṇa rohiṇyo nirmitā yathā ||
prajāḥ sṛjeti vyādiṣṭaḥ pūrvaṃ dakṣaḥ svayaṃbhuvā ||
asṛjad vṛttim evāgre prajānāṃ hitakāmyayā ||
yathā hy amṛtam āśritya vartayanti divaukasaḥ ||
tathā vṛttiṃ samāśritya vartayanti prajā vibho ||
acarebhyaś ca bhūtebhyaś carāḥ śreṣṭhās tato narāḥ ||
brāhmaṇāś ca tataḥ śreṣṭhās teṣu yajñāḥ pratiṣṭhitāḥ ||
yajñair āpyāyate somaḥ sa ca goṣu pratiṣṭhitaḥ ||
sarve devāḥ pramodante pūrvavṛttās tataḥ prajāḥ ||
Бхишма сказал: «Старцев говорящих, сын, слышано мною, что изрекаю, поведаю то без остатка — рохини как сотворены. „Существа сотвори“, повелённый некогда Дакша Самосущим, сотворил пропитание сперва, существ блага желая. Как ведь нектаром держась живут небожители, так пропитанием держась живут существа, о владыка. Недвижных же существ движущиеся лучше, затем люди; брахманы же затем лучшие, на них жертвы утверждены. Жертвами питается Сома, и он на коровах утверждён; все боги радуются, как прежде живущие, затем существа».
41aec7f111fa · 发布于 2026年6月21日 01:15:00 UTC
可用语言RU用方向键翻颂
Сказание о начале коров открывается мудрым порядком творения: получив повеление населить мир, Дакша «прежде всего сотворил пропитание» (vṛtti), ибо без него тварь не выживет — как боги живут нектаром, так земные живут пищею. Знаменательна выстроенная далее лествица бытия: над недвижным — движущееся, над ним — человек, над ним — брахман, на коем держатся жертвы; жертвами же питается Сома, а Сома «утверждён на коровах». Так корова оказывается у самого основания мирового круговорота: на ней, дающей молоко для жертвы, в конечном счёте держатся и обряд, и боги, и жизнь существ.