摩诃婆罗多
The illusion is removed and Dharma praises Yudhisthira18.3.28-41
15815 / 15823
摩诃婆罗多 · 18.3.28-41
天城文

एवं ब्रुवति देवेन्द्रे कौरवेन्द्रं युधिष्ठिरम् ॥
धर्मो विग्रहवान् साक्षाद् उवाच सुतम् आत्मनः ॥
भो भो राजन् महाप्राज्ञ प्रीतो ऽस्मि तव पुत्रक ॥
मद्भक्त्या सत्यवाक्येन क्षमया च दमेन च ॥
एषा तृतीया जिज्ञासा तव राजन् कृता मया ॥
न शक्यसे चालयितुं स्वभावात् पार्थ हेतुभिः ॥
पूर्वं परीक्षितो हि त्वम् आसीर् द्वैतवनं प्रति ॥
अरणीसहितस्यार्थे तच् च निस्तीर्णवान् असि ॥
सोदर्येषु विनष्टेषु द्रौपद्यां तत्र भारत ॥
श्वरूपधारिणा पुत्र पुनस् त्वं मे परीक्षितः ॥
इदं तृतीयं भ्रातॄणाम् अर्थे यत् स्थातुम् इच्छसि ॥
विशुद्धो ऽसि महाभाग सुखी विगतकल्मषः ॥
न च ते भ्रातरः पार्थ नरकस्था विशां पते ॥
मायैषा देवराजेन महेन्द्रेण प्रयोजिता ॥
अवश्यं नरकस् तात द्रष्टव्यः सर्वराजभिः ॥
ततस् त्वया प्राप्तम् इदं मुहूर्तं दुःखम् उत्तमम् ॥
न सव्यसाची भीमो वा यमौ वा पुरुषर्षभौ ॥
कर्णो वा सत्यवाक् शूरो नरकार्हाश् चिरं नृप ॥
न कृष्णा राजपुत्री च नरकार्हा युधिष्ठिर ॥
एह्य् एहि भरतश्रेष्ठ पश्य गङ्गां त्रिलोकगाम् ॥
एवम् उक्तः स राजर्षिस् तव पूर्वपितामहः ॥
जगाम सह धर्मेण सर्वैश् च त्रिदशालयैः ॥
गङ्गां देवनदीं पुण्यां पावनीम् ऋषिसंस्तुताम् ॥
अवगाह्य तु तां राजा तनुं तत्याज मानुषीम् ॥
ततो दिव्यवपुर् भूत्वा धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥
निर्वैरो गतसंतापो जले तस्मिन् समाप्लुतः ॥
ततो ययौ वृतो देवैः कुरुराजो युधिष्ठिरः ॥
धर्मेण सहितो धीमान् स्तूयमानो महर्षिभिः ॥

转写 (IAST)

evaṃ bruvati devendre kauravendraṃ yudhiṣṭhiram ||
dharmo vigrahavān sākṣād uvāca sutam ātmanaḥ ||
bho bho rājan mahāprājña prīto 'smi tava putraka ||
madbhaktyā satyavākyena kṣamayā ca damena ca ||
eṣā tṛtīyā jijñāsā tava rājan kṛtā mayā ||
na śakyase cālayituṃ svabhāvāt pārtha hetubhiḥ ||
pūrvaṃ parīkṣito hi tvam āsīr dvaitavanaṃ prati ||
araṇīsahitasyārthe tac ca nistīrṇavān asi ||
sodaryeṣu vinaṣṭeṣu draupadyāṃ tatra bhārata ||
śvarūpadhāriṇā putra punas tvaṃ me parīkṣitaḥ ||
idaṃ tṛtīyaṃ bhrātṝṇām arthe yat sthātum icchasi ||
viśuddho 'si mahābhāga sukhī vigatakalmaṣaḥ ||
na ca te bhrātaraḥ pārtha narakasthā viśāṃ pate ||
māyaiṣā devarājena mahendreṇa prayojitā ||
avaśyaṃ narakas tāta draṣṭavyaḥ sarvarājabhiḥ ||
tatas tvayā prāptam idaṃ muhūrtaṃ duḥkham uttamam ||
na savyasācī bhīmo vā yamau vā puruṣarṣabhau ||
karṇo vā satyavāk śūro narakārhāś ciraṃ nṛpa ||
na kṛṣṇā rājaputrī ca narakārhā yudhiṣṭhira ||
ehy ehi bharataśreṣṭha paśya gaṅgāṃ trilokagām ||
evam uktaḥ sa rājarṣis tava pūrvapitāmahaḥ ||
jagāma saha dharmeṇa sarvaiś ca tridaśālayaiḥ ||
gaṅgāṃ devanadīṃ puṇyāṃ pāvanīm ṛṣisaṃstutām ||
avagāhya tu tāṃ rājā tanuṃ tatyāja mānuṣīm ||
tato divyavapur bhūtvā dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ ||
nirvairo gatasaṃtāpo jale tasmin samāplutaḥ ||
tato yayau vṛto devaiḥ kururājo yudhiṣṭhiraḥ ||
dharmeṇa sahito dhīmān stūyamāno maharṣibhiḥ ||

逐字释义
梵语IAST释义
एवंevaṃтак
ब्रुवतिbruvatiкогда говорил; говорящему
देवेन्द्रेdevendreкогда царь богов; при Индре
कौरवेन्द्रंkauravendraṃвладыку Кауравов; царя Кауравов
युधिष्ठिरम्yudhiṣṭhiramЮдхиштхиру
धर्मोdharmoДхарма; бог Дхарма
विग्रहवान्vigrahavānимеющий тело; воплощённый
साक्षाद्sākṣādнепосредственно
उवाचuvācaсказал
सुतम्sutamсына; дитя
आत्मनःātmanaḥсебя, своего
भोbhoо; эй
भोbhoо; эй
राजन्rājanо царь
महाप्राज्ञmahāprājñaо великомудрый; обладающий великим разумом
प्रीतोprītoдовольный; умиротворённый
ऽस्मि'smiя есть; я
तवtavaтвой, у тебя
पुत्रकputrakaсынок; о сын
मद्भक्त्याmadbhaktyāиз преданности мне; ради любви ко мне
सत्यवाक्येनsatyavākyenaистина; правда
क्षमयाkṣamayāтерпением; прощением
caи; также
दमेनdamenaсамообузданием; сдержанностью
caи; также
एषाeṣāэта; она
तृतीयाtṛtīyāтретья; в третий раз
जिज्ञासाjijñāsāжелание узнать; испытание
तवtavaтвой, у тебя
राजन्rājanо царь
कृताkṛtāсделана; оказана
मयाmayāмною
naне; нет
शक्यसेśakyaseты можешь; ты способен
चालयितुंcālayituṃсдвинуть; поколебать
स्वभावात्svabhāvātпо природе; из-за нрава
पार्थpārthaПартха
हेतुभिःhetubhiḥдоводами; причинами
पूर्वंpūrvaṃпрежде
परीक्षितोparīkṣitoиспытанный; проверенный
हिhiведь; ибо
त्वम्tvamты; ты сам
आसीर्āsīrты был; ты оказался
द्वैतवनंdvaitavanaṃлес Двайта; Двайтавану
प्रतिpratiк; по отношению к
अरणीसहितस्यार्थेaraṇīsahitasyārtheради пары дощечек арани; по делу арани
तच्tacто; это
caи; также
निस्तीर्णवान्nistīrṇavānперешёл; преодолел
असिasiты есть; ты
सोदर्येषुsodaryeṣuсреди единоутробных братьев; между родными братьями
विनष्टेषुvinaṣṭeṣuпогибших; утраченных
द्रौपद्यांdraupadyāṃв Драупади; при Драупади
तत्रtatraтам; в том месте
भारतbhārataо Бхарата; потомок Бхараты
श्वरूपधारिणाśvarūpadhāriṇāпринявшим собачий облик; носившим вид пса
पुत्रputraсын; о сын
पुनस्punasснова; опять
त्वंtvaṃты; ты сам
मेmeмне; мой
परीक्षितःparīkṣitaḥиспытан; проверен
इदंidaṃэто; данное
तृतीयंtṛtīyaṃтретье; третьим
भ्रातॄणाम्bhrātṝṇāmбратьев; у братьев
अर्थेartheради; для
यत्yatчто; которое
स्थातुम्sthātumстоять; оставаться
इच्छसिicchasiты желаешь
विशुद्धोviśuddhoочищенный; чистый
ऽसि'siты есть; ты
महाभागmahābhāgaо великий счастливец; о благородный
सुखीsukhīсчастливый; довольный
विगतकल्मषःvigatakalmaṣaḥсвободный от пятна; очищенный от вины
naне; нет
caи; также
तेteони; те
भ्रातरःbhrātaraḥбратья; родные
पार्थpārthaПартха
नरकस्थाnarakasthāад; мучительное место
विशांviśāṃлюдей, племён
पतेpateо владыка
मायैषाmāyaiṣāэта иллюзия; эта майя
देवराजेनdevarājenaцарём богов; Индрой
महेन्द्रेणmahendreṇaвеликим Индрой; Махендрой
प्रयोजिताprayojitāустроена; применена
अवश्यंavaśyaṃнеизбежно; обязательно
नरकस्narakasНарака; демон Нарака; Бхаума
तातtātaо дорогой (обращение)
द्रष्टव्यःdraṣṭavyaḥдолжен быть увиден; надлежит увидеть
सर्वराजभिःsarvarājabhiḥсо всеми царями; с [союзными] владыками
ततस्tatasзатем; после того
त्वयाtvayāтобою
प्राप्तम्prāptamдостигнуто; получено
इदंidaṃэто; данное
मुहूर्तंmuhūrtaṃмгновение
दुःखम्duḥkhamстрадание; боль
उत्तमम्uttamamвысшее, лучшее
naне; нет
सव्यसाचीsavyasācīСавьясачин (Арджуна)
भीमोbhīmoБхима; Врикодара
वाили; же
यमौyamauдвух близнецов; Накулу и Сахадеву
वाили; же
पुरुषर्षभौpuruṣarṣabhauдва лучших из людей; два быка среди мужей
कर्णोkarṇoКарна
वाили; же
सत्यवाक्satyavākправдоречивый [верный слову]; верный слову
शूरोśūroгерой
नरकार्हाश्narakārhāśад; мучительное место
चिरंciraṃдолго; длительное время
नृपnṛpaцарь
naне; нет
कृष्णाkṛṣṇāКришна, Драупади
राजपुत्रीrājaputrīсын, царь
caи; также
नरकार्हाnarakārhāад; мучительное место
युधिष्ठिरyudhiṣṭhiraЮдхиштхира
एह्य्ehyиди; ступай
एहिehiиди сюда
भरतश्रेष्ठbharataśreṣṭhaо лучший Бхарата; лучший из Бхаратов
पश्यpaśyaвидеть
गङ्गांgaṅgāṃГангу; реку Гангу
त्रिलोकगाम्trilokagāmмир; обитель
एवम्evamтак; таким образом
उक्तःuktaḥсказанный
saон; тот
राजर्षिस्rājarṣisцарственный риши; царь-мудрец
तवtavaтвой, у тебя
पूर्वपितामहःpūrvapitāmahaḥотцы; предки
जगामjagāmaушёл; удалился; отправился
सहsahaвместе с; совместно с
धर्मेणdharmeṇaдхармой; праведностью
सर्वैश्sarvaiśвсе; всякий
caи; также
त्रिदशालयैःtridaśālayaiḥобителями богов; небесными жилищами
गङ्गांgaṅgāṃГангу; реку Гангу
देवनदींdevanadīṃбожественную реку; небесную Гангу
पुण्यांpuṇyāṃсвященную; благую
पावनीम्pāvanīmочищающую; святую
ऋषिसंस्तुताम्ṛṣisaṃstutāmпрославленную риши; восхвалённую мудрецами
अवगाह्यavagāhyaпогрузившись; войдя в воду
तुtuже; но
तांtāṃеё; ту
राजाrājāцарь
तनुंtanuṃтело; жизнь
तत्याजtatyājaоставил; отбросил
मानुषीम्mānuṣīmчеловеческую; земную
ततोtatoзатем; после того
दिव्यवपुर्divyavapurбожественное тело; небесный облик
भूत्वाbhūtvāстав; превратившись
धर्मराजोdharmarājoДхармараджа; Юдхиштхира
युधिष्ठिरःyudhiṣṭhiraḥЮдхиштхира
निर्वैरोnirvairoбез вражды; свободный от ненависти
गतसंतापोgatasaṃtāpoс ушедшей мукой; свободный от страдания
जलेjaleв воде; среди вод
तस्मिन्tasminкогда тот
समाप्लुतःsamāplutaḥпогружённый; омывшийся
ततोtatoзатем; после того
ययौyayauшёл; двинулся
वृतोvṛtoокружённый; избранный
देवैःdevaiḥбогами; с богами
कुरुराजोkururājoКуру, царь
युधिष्ठिरःyudhiṣṭhiraḥЮдхиштхира
धर्मेणdharmeṇaдхармой; праведностью
सहितोsahitoсоединённый; сопровождаемый
धीमान्dhīmānмудрый; разумный
स्तूयमानोstūyamānoвосхваляемый; прославляемый
महर्षिभिःmaharṣibhiḥвеликими риши; великими мудрецами
译文

Когда царь богов говорил так Юдхиштхире, владыке Кауравов, Дхарма, имеющий тело, прямо сказал своему сыну: «О, о царь, великий мудрец, я доволен тобой, сынок, твоей преданностью мне, истинным словом, терпением и самообузданием. Это третье испытание, о царь, было сделано мной. Тебя невозможно сдвинуть с твоей природы никакими доводами, Партха. Прежде ты был испытан у Двайтаваны ради арани, и ты это преодолел. Когда погибли твои родные братья и Драупади, о Бхарата, ты, сын, снова был испытан мной в облике собаки. Это третье испытание — что ты пожелал остаться ради братьев. Ты чист, о великоудельный, счастлив, лишённый скверны. Твои братья, Партха, не находятся в аду, о владыка людей; это майя была применена царём богов Махендрой. Ад, о дорогой, неизбежно должен быть увиден всеми царями; поэтому тобой было пережито это краткое высшее страдание. Ни Савьясачин, ни Бхима, ни два близнеца, эти быки среди людей, ни Карна, правдоречивый герой, не достойны долгого ада, о царь; и царевна Кришна не достойна ада, Юдхиштхира. Иди, иди, лучший Бхарата, увидь Гангу, текущую через три мира». Так сказано, и царственный риши, твой предок, пошёл вместе с Дхармой и всеми обитателями тридцати небес. Погрузившись в святую божественную реку Гангу, очищающую и восхвалённую риши, царь оставил человеческое тело. Затем Дхармараджа Юдхиштхира, став божественнотелым, свободным от вражды и жара, омылся в той воде. После этого царь Куру Юдхиштхира, окружённый богами, соединённый с Дхармой, мудрый, прославляемый великими риши, пошёл дальше.

版本

8cd5723cae20 · 发布于 2026年6月21日 15:51:55 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂