莲花往世书
The Rite of Bathing in Vaiśākha and the Worship of Mādhava5.94.65-80
3179 / 5781
Linux翻页
莲花往世书 · 5.94.65-80
天城文

शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि समासान्माधवार्चनम् । वैदिकं तान्त्रिकं वापि मिश्रकं पापनाशनम्
न ह्यन्तोऽनन्तपारस्य नान्तः पूजाविधेर्नृप । अथ संक्षिप्य चोच्येत यथावदनुपूर्वशः
वैदिकस्तान्त्रिको मिश्रः श्रीविष्णोस्त्रिविधो मखः । त्रयाणामीप्सितेनैव विधिना हरिमर्चयेत्
वैदिको मिश्रको वापि विप्रादीनां विधीयते । तान्त्रिको विष्णुभक्तस्य शूद्रस्यापि प्रकीर्तितः
यथा स्वनिगमेनोक्तं द्विजत्वं प्राप्य पूरुषः । यजेच्च विधिवद्विष्णुं ब्रह्मचारी समाहितः
अर्चयेत्स्थण्डिलेऽग्नौ वा सूर्येऽप्सु हृदि वा द्विजे । द्रव्येण भक्तियुक्तेन स्वगुरुं तदनुज्ञया
पूर्वं स्नानं प्रकुर्वीत धौतदन्तोऽङ्गशुद्धये । उभयोरपि च स्नानं मन्त्रैर्मृद्ग्रहणादिना
सन्ध्योपास्त्यादिकर्माणि वेदतन्त्रोदितानि वै । पूजान्ते कल्पयेत्सम्यक्सङ्कल्पं कर्मपावनम्
शैली दारुमयी लौही लेप्या लेख्या च सैकती । मनोमयी मणिमयी प्रतिमाष्टविधा स्मृता
चलाचलेति द्विविधा प्रतिष्ठा जीवमन्दिरम् । उद्वासावाहने न स्तः स्थिरायां माधवार्चने
अस्थिरायां विकल्पः स्यात्स्थण्डिले तु भवेद्द्वयम् । स्नापनं त्वविलेप्यायामन्यत्र परिमार्जनम्
द्रव्यैः प्रसिद्धैर्देवेज्या प्रतिमादिष्वमायिनः । भक्तस्य च यथालब्धैभक्तिभावेन चैव हि
स्नानालङ्करणं श्रेष्ठमर्चायामेव भूपते । स्थण्डिलेष्वपि विन्यासो वह्नावाज्यहुतं हविः
सूर्ये चाभ्यर्हणं श्रेष्ठं स्थण्डिले सलिलादिभिः । श्रद्धयोपहृतं श्रेष्ठं हरौ भक्तेन वार्यपि
शुचिः सम्भृतसम्भारः प्रागग्रैः कल्पितासनः
आसीनः प्रागुदग्वक्त्रो ह्यर्चायामथ सम्मुखः । कृतन्यासः कृतन्यासां हर्यर्चा पाणिना स्पृशेत्

转写 (IAST)

śṛṇu rājanpravakṣyāmi samāsānmādhavārcanam | vaidikaṃ tāntrikaṃ vāpi miśrakaṃ pāpanāśanam
na hyanto'nantapārasya nāntaḥ pūjāvidhernṛpa | atha saṃkṣipya cocyeta yathāvadanupūrvaśaḥ
vaidikastāntriko miśraḥ śrīviṣṇostrividho makhaḥ | trayāṇāmīpsitenaiva vidhinā harimarcayet
vaidiko miśrako vāpi viprādīnāṃ vidhīyate | tāntriko viṣṇubhaktasya śūdrasyāpi prakīrtitaḥ
yathā svanigamenoktaṃ dvijatvaṃ prāpya pūruṣaḥ | yajecca vidhivadviṣṇuṃ brahmacārī samāhitaḥ
arcayetsthaṇḍile'gnau vā sūrye'psu hṛdi vā dvije | dravyeṇa bhaktiyuktena svaguruṃ tadanujñayā
pūrvaṃ snānaṃ prakurvīta dhautadanto'ṅgaśuddhaye | ubhayorapi ca snānaṃ mantrairmṛdgrahaṇādinā
sandhyopāstyādikarmāṇi vedatantroditāni vai | pūjānte kalpayetsamyaksaṅkalpaṃ karmapāvanam
śailī dārumayī lauhī lepyā lekhyā ca saikatī | manomayī maṇimayī pratimāṣṭavidhā smṛtā
calācaleti dvividhā pratiṣṭhā jīvamandiram | udvāsāvāhane na staḥ sthirāyāṃ mādhavārcane
asthirāyāṃ vikalpaḥ syātsthaṇḍile tu bhaveddvayam | snāpanaṃ tvavilepyāyāmanyatra parimārjanam
dravyaiḥ prasiddhairdevejyā pratimādiṣvamāyinaḥ | bhaktasya ca yathālabdhaibhaktibhāvena caiva hi
snānālaṅkaraṇaṃ śreṣṭhamarcāyāmeva bhūpate | sthaṇḍileṣvapi vinyāso vahnāvājyahutaṃ haviḥ
sūrye cābhyarhaṇaṃ śreṣṭhaṃ sthaṇḍile salilādibhiḥ | śraddhayopahṛtaṃ śreṣṭhaṃ harau bhaktena vāryapi
śuciḥ sambhṛtasambhāraḥ prāgagraiḥ kalpitāsanaḥ
āsīnaḥ prāgudagvaktro hyarcāyāmatha sammukhaḥ | kṛtanyāsaḥ kṛtanyāsāṃ haryarcā pāṇinā spṛśet

逐字释义
梵语IAST释义
शृणु-राजन्-प्रवक्ष्यामिśṛṇu-rājan-pravakṣyāmiслушай, о царь, поведаю
समासात्-माधव-अर्चनम्samāsāt-mādhava-arcanamвкратце поклонение Мадхаве
वैदिकम्-तान्त्रिकम्-वा-अपिvaidikam-tāntrikam-vā-apiведическое или тантрическое
मिश्रकम्-पाप-नाशनम्miśrakam-pāpa-nāśanamсмешанное, губящее грех
न-हि-अन्तः-अनन्त-पारस्यna-hi-antaḥ-ananta-pārasyaведь нет конца у беспредельного
न-अन्तः-पूजा-विधेः-नृपna-antaḥ-pūjā-vidheḥ-nṛpaнет конца уставу поклонения, о царь
अथ-संक्षिप्य-च-उच्येतatha-saṃkṣipya-ca-ucyetaи вот, сократив, да будет сказано
यथा-वत्-अनुपूर्वशःyathā-vat-anupūrvaśaḥкак должно, по порядку
वैदिकः-तान्त्रिकः-मिश्रःvaidikaḥ-tāntrikaḥ-miśraḥведическое, тантрическое, смешанное
श्री-विष्णोः-त्रि-विधः-मखःśrī-viṣṇoḥ-tri-vidhaḥ-makhaḥШри-Вишну троякое жертвоприношение
त्रयाणाम्-ईप्सितेन-एवtrayāṇām-īpsitena-evaиз трёх желаемым
विधिना-हरिम्-अर्चयेत्vidhinā-harim-arcayetуставом да почитает Хари
वैदिकः-मिश्रकः-वा-अपिvaidikaḥ-miśrakaḥ-vā-apiведическое или смешанное
विप्रादीनाम्-विधीयतेviprādīnām-vidhīyateдля брахманов и прочих предписано
तान्त्रिकः-विष्णु-भक्तस्यtāntrikaḥ-viṣṇu-bhaktasyaтантрическое — у преданного Вишну
शूद्रस्य-अपि-प्रकीर्तितःśūdrasya-api-prakīrtitaḥи у шудры возглашено
यथा-स्व-निगमेन-उक्तम्yathā-sva-nigamena-uktamкак сказано своим преданием
द्विजत्वम्-प्राप्य-पूरुषःdvijatvam-prāpya-pūruṣaḥобретя дваждырождённость, человек
यजेत्-च-विधि-वत्-विष्णुम्yajet-ca-vidhi-vat-viṣṇumи да чтит по уставу Вишну
ब्रह्मचारी-समाहितःbrahmacārī-samāhitaḥвоздержный, сосредоточенный
अर्चयेत्-स्थण्डिले-अग्नौ-वाarcayet-sthaṇḍile-agnau-vāда чтит на жертвеннике или в огне
सूर्ये-अप्सु-हृदि-वा-द्विजेsūrye-apsu-hṛdi-vā-dvijeв солнце, в водах, в сердце или в брахмане
द्रव्येण-भक्ति-युक्तेनdravyeṇa-bhakti-yuktenaвеществом, соединённым с преданностью
स्व-गुरुम्-तत्-अनुज्ञयाsva-gurum-tat-anujñayāсвоего учителя, с его дозволения
पूर्वम्-स्नानम्-प्रकुर्वीतpūrvam-snānam-prakurvītaсперва да совершит омовение
धौत-दन्तः-अङ्ग-शुद्धयेdhauta-dantaḥ-aṅga-śuddhayeпочистив зубы, ради чистоты тела
उभयोः-अपि-च-स्नानम्ubhayoḥ-api-ca-snānamи обоих омовение
मन्त्रैः-मृत्-ग्रहण-आदिनाmantraiḥ-mṛt-grahaṇa-ādināмантрами, взятием глины и прочим
सन्ध्या-उपास्ति-आदि-कर्माणिsandhyā-upāsti-ādi-karmāṇiобряды сумеречного поклонения и прочие
वेद-तन्त्र-उदितानि-वैveda-tantra-uditāni-vaiизложенные Ведою и тантрою
पूजा-अन्ते-कल्पयेत्-सम्यक्pūjā-ante-kalpayet-samyakв конце поклонения да устроит как должно
सङ्कल्पम्-कर्म-पावनम्saṅkalpam-karma-pāvanamрешимость, очищающую деяние
शैली-दारु-मयी-लौहीśailī-dāru-mayī-lauhīкаменное, деревянное, железное
लेप्या-लेख्या-च-सैकतीlepyā-lekhyā-ca-saikatīлепное, писаное и песчаное
मनः-मयी-मणि-मयीmanaḥ-mayī-maṇi-mayīмысленное, самоцветное
प्रतिमा-अष्ट-विधा-स्मृताpratimā-aṣṭa-vidhā-smṛtāизваяние восьмивидным помянуто
चल-अचला-इति-द्वि-विधाcala-acalā-iti-dvi-vidhāподвижное и неподвижное — двоякое
प्रतिष्ठा-जीव-मन्दिरम्pratiṣṭhā-jīva-mandiramустановление, обитель живого
उद्वास-आवाहने-न-स्तःudvāsa-āvāhane-na-staḥизведения и призывания нет
स्थिरायाम्-माधव-अर्चनेsthirāyām-mādhava-arcaneу неподвижного, в поклонении Мадхаве
अस्थिरायाम्-विकल्पः-स्यात्asthirāyām-vikalpaḥ-syātу подвижного да будет выбор
स्थण्डिले-तु-भवेत्-द्वयम्sthaṇḍile-tu-bhavet-dvayamна жертвеннике же да будет двоякое
स्नापनम्-तु-अविलेप्यायाम्snāpanam-tu-avilepyāyāmомовение же у нелепного
अन्यत्र-परिमार्जनम्anyatra-parimārjanamв ином — обтирание
द्रव्यैः-प्रसिद्धैः-देव-इज्याdravyaiḥ-prasiddhaiḥ-deva-ijyāизвестными веществами почитание бога
प्रतिमा-आदिषु-अमायिनःpratimā-ādiṣu-amāyinaḥв изваяниях и прочем, у нелукавого
भक्तस्य-च-यथा-लब्धैःbhaktasya-ca-yathā-labdhaiḥи у преданного, чем случится
भक्ति-भावेन-च-एव-हिbhakti-bhāvena-ca-eva-hiи именно с чувством преданности
स्नान-अलङ्करणम्-श्रेष्ठम्snāna-alaṅkaraṇam-śreṣṭhamомовение и украшение наилучше
अर्चायाम्-एव-भू-पतेarcāyām-eva-bhū-pateименно у изваяния, о владыка земли
स्थण्डिलेषु-अपि-विन्यासःsthaṇḍileṣu-api-vinyāsaḥна жертвенниках же — размещение
वह्नौ-आज्य-हुतम्-हविःvahnau-ājya-hutam-haviḥв огне — возлитая маслом жертва
सूर्ये-च-अभ्यर्हणम्-श्रेष्ठम्sūrye-ca-abhyarhaṇam-śreṣṭhamв солнце же наилучше почитание
स्थण्डिले-सलिल-आदिभिःsthaṇḍile-salila-ādibhiḥна жертвеннике — водою и прочим
श्रद्धया-उपहृतम्-श्रेष्ठम्śraddhayā-upahṛtam-śreṣṭhamподнесённое с верою наилучше
हरौ-भक्तेन-वारि-अपिharau-bhaktena-vāri-apiХари преданным — хотя бы вода
शुचिः-सम्भृत-सम्भारःśuciḥ-sambhṛta-sambhāraḥчистый, собравший принадлежности
प्राक्-अग्रैः-कल्पित-आसनःprāk-agraiḥ-kalpita-āsanaḥустроивший сиденье из трав концами на восток
आसीनः-प्राक्-उदक्-वक्त्रःāsīnaḥ-prāk-udak-vaktraḥсидящий лицом на восток или север
हि-अर्चायाम्-अथ-सम्मुखःhi-arcāyām-atha-sammukhaḥили же прямо к изваянию
कृत-न्यासः-कृत-न्यासाम्kṛta-nyāsaḥ-kṛta-nyāsāmсовершивший ньясу, совершённую ньясою
हरि-अर्चाम्-पाणिना-स्पृशेत्hari-arcām-pāṇinā-spṛśetикону Хари рукою да коснётся
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
译文

«„Слушай, о царь, поведаю вкратце поклонение Мадхаве — ведическое, тантрическое или смешанное, губящее грех. Ведь нет конца у беспредельного, нет конца и уставу поклонения, о царь; и вот, сократив, да будет сказано как должно, по порядку. Ведическое, тантрическое, смешанное — троякое жертвоприношение Шри-Вишну; из трёх желаемым уставом да почитает он Хари. Ведическое или смешанное предписано для брахманов и прочих; тантрическое возглашено у преданного Вишну и у шудры. Как сказано своим преданием: обретя дваждырождённость, человек да чтит по уставу Вишну, воздержный, сосредоточенный. Да чтит на жертвеннике, или в огне, в солнце, в водах, в сердце или в брахмане — веществом, соединённым с преданностью, — своего учителя, с его дозволения. Сперва да совершит омовение, почистив зубы, ради чистоты тела; и обоих омовение мантрами, взятием глины и прочим. Обряды сумеречного поклонения и прочие, изложенные Ведою и тантрою; в конце поклонения да устроит как должно решимость, очищающую деяние. Каменное, деревянное, железное, лепное, писаное и песчаное, мысленное, самоцветное — изваяние помянуто восьмивидным. Подвижное и неподвижное — двоякое установление, обитель живого; у неподвижного изведения и призывания нет в поклонении Мадхаве; у подвижного да будет выбор, на жертвеннике же да будет двоякое. Омовение — у нелепного, в ином — обтирание. Известными веществами почитание бога в изваяниях и прочем — у нелукавого; и у преданного — чем случится, и именно с чувством преданности. Омовение и украшение наилучше именно у изваяния, о владыка земли; на жертвенниках же — размещение, в огне — возлитая маслом жертва; в солнце наилучше почитание, на жертвеннике — водою и прочим; поднесённое с верою наилучше — Хари преданным хотя бы вода. Чистый, собравший принадлежности, устроивший сиденье из трав концами на восток, сидящий лицом на восток или север или же прямо к изваянию, совершивший ньясу, — икону Хари, совершённую ньясою, рукою да коснётся“.»

版本

36571e92e058 · 发布于 2026年9月3日 04:13:50 UTC

可用语言RU

用方向键翻颂