Śrīmad-Bhāgavatam
Watering the Root8.5.7-13
4117 / 5136
LinuxTurn pages
Śrīmad-Bhāgavatam · 8.5.7-13
Devanāgarī

षष्ठश्च चक्षुषः पुत्रश्चाक्षुषो नाम वै मनुः
पूरुपूरुषसुद्युम्न प्रमुखाश्चाक्षुषात्मजाः
इन्द्रो मन्त्रद्रुमस्तत्र देवा आप्यादयो गणाः
मुनयस्तत्र वै राजन् हविष्मद्वीरकादयः
तत्रापि देवसम्भूत्यां वैराजस्याभवत् सुतः
अजितो नाम भगवान् अंशेन जगतः पतिः
पयोधिं येन निर्मथ्य सुराणां साधिता सुधा
भ्रममाणो ऽम्भसि धृतः कूर्मरूपेण मन्दरः
यथा भगवता ब्रह्मन् मथितः क्षीरसागरः
यदर्थं वा यतश्चाद्रिं दधाराम्बुचरात्मना
यथामृतं सुरैः प्राप्तं किं चान्यदभवत् ततः
एतद्भगवतः कर्म वदस्व परमाद्भुतम्
त्वया सङ्कथ्यमानेन महिम्ना सात्वतां पतेः
नातितृप्यति मे चित्तं सुचिरं तापतापितम्

Transliteration (IAST)

ṣaṣṭhaśca cakṣuṣaḥ putraścākṣuṣo nāma vai manuḥ
pūrupūruṣasudyumna pramukhāścākṣuṣātmajāḥ
indro mantradrumastatra devā āpyādayo gaṇāḥ
munayastatra vai rājan haviṣmadvīrakādayaḥ
tatrāpi devasambhūtyāṃ vairājasyābhavat sutaḥ
ajito nāma bhagavān aṃśena jagataḥ patiḥ
payodhiṃ yena nirmathya surāṇāṃ sādhitā sudhā
bhramamāṇo 'mbhasi dhṛtaḥ kūrmarūpeṇa mandaraḥ
yathā bhagavatā brahman mathitaḥ kṣīrasāgaraḥ
yadarthaṃ vā yataścādriṃ dadhārāmbucarātmanā
yathāmṛtaṃ suraiḥ prāptaṃ kiṃ cānyadabhavat tataḥ
etadbhagavataḥ karma vadasva paramādbhutam
tvayā saṅkathyamānena mahimnā sātvatāṃ pateḥ
nātitṛpyati me cittaṃ suciraṃ tāpatāpitam

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
षष्ठः च चाक्षुषः पुत्रः चाक्षुषः नाम वै मनुःṣaṣṭhaḥ ca cākṣuṣaḥ putraḥ cākṣuṣaḥ nāma vai manuḥа шестой — сын Чакшуса, ману по имени Чакшуша; шестой же Чакшуса сын, Чакшуша именем поистине ману
तत्र अपि देव-सम्भूत्याम् वैराजस्य अभवत् सुतःtatra api deva-sambhūtyām vairājasya abhavat sutaḥи там же, у Вайраджи от Девасамбхути, родился сын; там даже при Девасамбхути у Вайраджи был сын
अजितः नाम भगवान् अंशेन जगतः पतिःajitaḥ nāma bhagavān aṃśena jagataḥ patiḥдосточтимый по имени Аджита, владыка мира, долею; Аджита именем почтенный долею мира владыка
पयोधिम् येन निर्मथ्य सुराणाम् साधिता सुधाpayodhim yena nirmathya surāṇām sādhitā sudhāкоторым, вспахтав океан, была добыта для богов сура; океан которым вспахтав, у богов добыта сура
भ्रममाणः अम्भसि धृतः कूर्म-रूपेण मन्दरःbhramamāṇaḥ ambhasi dhṛtaḥ kūrma-rūpeṇa mandaraḥи Мандара, кружившийся в водах, был удержан в облике черепахи; кружащийся при водах удержан черепахи обликом Мандара
यथा अमृतम् सुरैः प्राप्तम् किम् च अन्यत् अभवत् ततःyathā amṛtam suraiḥ prāptam kim ca anyat abhavat tataḥкак амрита была обретена богами и что ещё произошло оттуда; как амрита богами обретена, что же иное было оттуда
त्वया सङ्कथ्यमानेन महिम्ना सात्वताम् पतेःtvayā saṅkathyamānena mahimnā sātvatām pateḥвеличием владыки преданных, тобою рассказываемым; тобою рассказываемым величием у преданных владыки
न अति-तृप्यति मे चित्तम् सु-चिरम् ताप-तापितम्na ati-tṛpyati me cittam su-ciram tāpa-tāpitamмоё сознание, долго палимое жаром, не пресыщается; не весьма пресыщается моё сознание, долго жаром палимое
Translation

«А шестой — сын Чакшуса, ману по имени Чакшуша; Пуру, Пуруша, Судьюмна и прочие — сыновья Чакшуши. Индрою там [был] Мантрадрума, боги — сонмы апьев и прочие; мудрецами там были, царь, Хавишмат, Вирака и прочие. И там же, у Вайраджи от Девасамбхути, родился сын — досточтимый по имени Аджита, владыка мира, долею; которым, вспахтав океан, была добыта для богов сура, и Мандара, кружившийся в водах, был удержан в облике черепахи. „Как, о брахман, досточтимым был вспахтан молочный океан? ради чего и почему он держал гору, [приняв] облик водного [существа]? Как амрита была обретена богами и что ещё произошло оттуда? Поведай это величайше дивное деяние досточтимого. Моё сознание, долго палимое жаром, не пресыщается величием владыки преданных, тобою рассказываемым“».

Version

c523ea12fe49 · published Aug 14, 2026, 11:00:00 PM UTC

Available inRU

Page between verses with