Mahabharata 3.277.1-4

Devanāgarī

युधिष्ठिर उवाच
नात्मानम् अनुशोचामि नेमान् भ्रातॄन् महामुने ॥
हरणं चापि राज्यस्य यथेमां द्रुपदात्मजाम् ॥
द्यूते दुरात्मभिः क्लिष्टाः कृष्णया तारिता वयम् ॥
जयद्रथेन च पुनर् वनाद् अपहृता बलात् ॥
अस्ति सीमन्तिनी का चिद् दृष्टपूर्वाथ वा श्रुता ॥
पतिव्रता महाभागा यथेयं द्रुपदात्मजा ॥
मार्कण्डेय उवाच
शृणु राजन् कुलस्त्रीणां महाभाग्यं युधिष्ठिर ॥
सर्वम् एतद् यथा प्राप्तं सावित्र्या राजकन्यया ॥

Transliteration (IAST)

yudhiṣṭhira uvāca
nātmānam anuśocāmi nemān bhrātṝn mahāmune ||
haraṇaṃ cāpi rājyasya yathemāṃ drupadātmajām ||
dyūte durātmabhiḥ kliṣṭāḥ kṛṣṇayā tāritā vayam ||
jayadrathena ca punar vanād apahṛtā balāt ||
asti sīmantinī kā cid dṛṣṭapūrvātha vā śrutā ||
pativratā mahābhāgā yatheyaṃ drupadātmajā ||
mārkaṇḍeya uvāca
śṛṇu rājan kulastrīṇāṃ mahābhāgyaṃ yudhiṣṭhira ||
sarvam etad yathā prāptaṃ sāvitryā rājakanyayā ||

Word-by-word

SanskritIASTMeaning

युधिष्ठिर उवाच नात्मानम् अनुशोचामि नेमान् भ्रातॄन् महामुने ॥ हरणं चापि राज्यस्य यथेमां द्रुपदात्मजाम् ॥ द्यूते दुरात्मभिः क्लिष्टाः कृष्णया तारिता वयम् ॥ जयद्रथेन च पुनर् वनाद् अपहृता बलात् ॥ अस्ति सीमन्तिनी का चिद् दृष्टपूर्वाथ वा श्रुता ॥ पतिव्रता महाभागा यथेयं द्रुपदात्मजा ॥ मार्कण्डेय उवाच शृणु राजन् कुलस्त्रीणां महाभाग्यं युधिष्ठिर ॥ सर्वम् एतद् यथा प्राप्तं सावित्र्या राजकन्यया ॥yudhiṣṭhira uvāca nātmānam anuśocāmi nemān bhrātṝn mahāmune || haraṇaṃ cāpi rājyasya yathemāṃ drupadātmajām || dyūte durātmabhiḥ kliṣṭāḥ kṛṣṇayā tāritā vayam || jayadrathena ca punar vanād apahṛtā balāt || asti sīmantinī kā cid dṛṣṭapūrvātha vā śrutā || pativratā mahābhāgā yatheyaṃ drupadātmajā || mārkaṇḍeya uvāca śṛṇu rājan kulastrīṇāṃ mahābhāgyaṃ yudhiṣṭhira || sarvam etad yathā prāptaṃ sāvitryā rājakanyayā ||Юдхиштхира говорит, что не так скорбит о себе, братьях и потере царства, как о дочери Друпады: в игре дурные люди мучили их, и Кришна спасла их, а затем Джаядратха снова силой похитил ее из леса; он спрашивает, видана или слышана ли женщина, столь же великая, верная мужу и благословенная, как эта дочь Друпады; Маркандея велит слушать о великой благой доле женщин доброго рода, как все это было достигнуто царевной Савитри.

Translation

Юдхиштхира сказал: «Я не так скорблю о себе, великий мудрец, не так о братьях и потере царства, как об этой дочери Друпады. В игре дурные люди мучили нас, и Кришна спасла нас; затем Джаядратха снова силой увел ее из леса. Есть ли женщина, виденная прежде или услышанная, столь же верная мужу, благословенная, как эта дочь Друпады?» Маркандея сказал: «Слушай, царь, о великой благой доле женщин доброго рода, Юдхиштхира, как все это было достигнуто царевной Савитри».

Commentary

После истории Ситы вопрос Юдхиштхиры естественно обращается к Драупади. Ответом становится Савитри: верность здесь будет показана как сила, способная спорить даже со смертью.

Version

3329a0d4e77c · published Jun 18, 2026, 7:42:12 AM UTC