Nārada Purāṇa
Rādhā and the sixteen nityās88.135-149
978 / 1701
LinuxTurn pages
Nārada Purāṇa · 88.135-149

Sanat-kumāra

Devanāgarī

द्वितीयोपांत्यमध्यस्थैर्मंत्रार्णैरितरैरपि ॥ ताराद्यैः श्रृणु तद्ध्यानं सर्वसिद्धिविधायकम्
श्यामवर्णशुभाकारां नवयौवनशोभिताम् ॥ द्विद्विक्रमादष्टनागैः कल्पिताभरणोज्ज्वलैः
ताटंकमंगदं तद्वद्रसना नूपुरं च तैः ॥ विप्रक्षत्रियविट्शूद्रजातिभिर्भीमविग्रहैः
पल्लवांशुकसंवीतां शिखिपिच्छकृतैः शुभैः ॥ वलयैर्भूषितभुजां माणिक्यमुकुटोज्ज्वलाम्
बर्हिबर्हिकृतापीडां तच्छत्रां तत्पताकिनीम् ॥ गुंजागुणलसद्वक्षः कुचकुंकुममंडलाम्
त्रिनेत्रां चारुवदनां मंदस्मितमुखांबुजाम् ॥ पाशांकुशवराभीतिलसद्भुजचतुष्टयाम्
ध्यात्वैवं तोतलां देवीं पूजयेच्छक्तिभिर्वृताम् ॥ तदग्रस्था लु फट्कारी शरचापकरोज्ज्वला
प्रसीदेत्फलदाने च साधकानां त्वरान्वितां ॥ एषा तु नवमी नित्या त्वरितोक्ता मुनीश्वर
विध्नदुःस्वप्रशमनी सर्वाभीष्टप्रदायिनी ॥ शुचिः स्वेन युतस्त्वाद्यो रसावह्निसमन्वितः
प्राणो द्वितीयः स्वयुतो वनदुच्छक्तिभिः परः ॥ इतीरिता त्र्यक्षराख्या नित्येयं कुलसुंदरी
यस्याः स्मरण मात्रेण सर्वज्ञत्वं प्रजायते ॥ त्रिभिस्तैरुदितैर्मूलवर्णैः कुर्य्यात्षडंगकम्
आदिमध्यावसानेषु पूजाजपविधिक्रमात् ॥ प्रत्येक तैस्त्रिभिर्बीजैर्दीर्घस्वरसमन्वितैः
कुर्यात्करांगवक्त्राणां न्यासं प्रोक्तं यथाविधि ॥ ऊर्द्ध्वप्राग्दक्षिणोदक्च पश्चिमाधस्नाग्नभिः (?)
सुविनद्यंतरस्थैस्तन्नदात्मसु यथाक्रमम् ॥ आधाररंध्रहृत्स्वेकं द्वितीयं लोचनत्रये
तृतीयं श्रोत्रचिबुके चतुर्थं घ्राणतालुषु ॥ पंचमं चांसनाभीषु ततः पाणिपदद्वये

Transliteration (IAST)

dvitīyopāṃtyamadhyasthairmaṃtrārṇairitarairapi || tārādyaiḥ śrṛṇu taddhyānaṃ sarvasiddhividhāyakam
śyāmavarṇaśubhākārāṃ navayauvanaśobhitām || dvidvikramādaṣṭanāgaiḥ kalpitābharaṇojjvalaiḥ
tāṭaṃkamaṃgadaṃ tadvadrasanā nūpuraṃ ca taiḥ || viprakṣatriyaviṭśūdrajātibhirbhīmavigrahaiḥ
pallavāṃśukasaṃvītāṃ śikhipicchakṛtaiḥ śubhaiḥ || valayairbhūṣitabhujāṃ māṇikyamukuṭojjvalām
barhibarhikṛtāpīḍāṃ tacchatrāṃ tatpatākinīm || guṃjāguṇalasadvakṣaḥ kucakuṃkumamaṃḍalām
trinetrāṃ cāruvadanāṃ maṃdasmitamukhāṃbujām || pāśāṃkuśavarābhītilasadbhujacatuṣṭayām
dhyātvaivaṃ totalāṃ devīṃ pūjayecchaktibhirvṛtām || tadagrasthā lu phaṭkārī śaracāpakarojjvalā
prasīdetphaladāne ca sādhakānāṃ tvarānvitāṃ || eṣā tu navamī nityā tvaritoktā munīśvara
vidhnaduḥsvapraśamanī sarvābhīṣṭapradāyinī || śuciḥ svena yutastvādyo rasāvahnisamanvitaḥ
prāṇo dvitīyaḥ svayuto vanaducchaktibhiḥ paraḥ || itīritā tryakṣarākhyā nityeyaṃ kulasuṃdarī
yasyāḥ smaraṇa mātreṇa sarvajñatvaṃ prajāyate || tribhistairuditairmūlavarṇaiḥ kuryyātṣaḍaṃgakam
ādimadhyāvasāneṣu pūjājapavidhikramāt || pratyeka taistribhirbījairdīrghasvarasamanvitaiḥ
kuryātkarāṃgavaktrāṇāṃ nyāsaṃ proktaṃ yathāvidhi || ūrddhvaprāgdakṣiṇodakca paścimādhasnāgnabhiḥ (?)
suvinadyaṃtarasthaistannadātmasu yathākramam || ādhāraraṃdhrahṛtsvekaṃ dvitīyaṃ locanatraye
tṛtīyaṃ śrotracibuke caturthaṃ ghrāṇatāluṣu || paṃcamaṃ cāṃsanābhīṣu tataḥ pāṇipadadvaye

Word-by-word
SanskritIASTMeaning
द्वितीयोपांत्यमध्यस्थैर्मंत्रार्णैरितरैरपिdvitīyopāṃtyamadhyasthairmaṃtrārṇairitarairapiвторыми, предпоследними и средними слогами мантры и иными
ताराद्यैःtārādyaiḥс «тарою» вначале
श्रृणुśrṛṇuслушай
तद्ध्यानंtaddhyānaṃсозерцание её
सर्वसिद्धिविधायकम्sarvasiddhividhāyakamвсякий успех устрояющее
श्यामवर्णशुभाकारांśyāmavarṇaśubhākārāṃтёмного цвета, благого облика
नवयौवनशोभिताम्navayauvanaśobhitāmюностью блистающую
द्विद्विक्रमादष्टनागैःdvidvikramādaṣṭanāgaiḥпо двое, по порядку, восемью змиями
कल्पिताभरणोज्ज्वलैःkalpitābharaṇojjvalaiḥустроенными уборами сияющими
ताटंकमंगदंtāṭaṃkamaṃgadaṃсерьги, запястья
तद्वद्रसनाtadvadrasanāтак же пояс
नूपुरंnūpuraṃножное кольцо
caи
तैःtaiḥими
विप्रक्षत्रियविट्शूद्रजातिभिर्भीमविग्रहैःviprakṣatriyaviṭśūdrajātibhirbhīmavigrahaiḥродами брахманов, кшатриев, вайшьев и шудр, грозного облика
पल्लवांशुकसंवीतांpallavāṃśukasaṃvītāṃодетую в лиственное одеяние
शिखिपिच्छकृतैःśikhipicchakṛtaiḥиз павлиньих перьев сделанными
शुभैःśubhaiḥблагими
वलयैर्भूषितभुजांvalayairbhūṣitabhujāṃзапястьями украшенную по рукам
माणिक्यमुकुटोज्ज्वलाम्māṇikyamukuṭojjvalāmрубиновым венцом сияющую
बर्हिबर्हिकृतापीडांbarhibarhikṛtāpīḍāṃс венком из павлиньих перьев
तच्छत्रांtacchatrāṃс зонтом из них
तत्पताकिनीम्tatpatākinīmсо стягом из них
गुंजागुणलसद्वक्षःguṃjāguṇalasadvakṣaḥс грудью, сияющею нитью гунджи
कुचकुंकुममंडलाम्kucakuṃkumamaṃḍalāmс кругом шафрана на персях
त्रिनेत्रांtrinetrāṃтрёхокую
चारुवदनांcāruvadanāṃс прекрасным ликом
मंदस्मितमुखांबुजाम्maṃdasmitamukhāṃbujāmс лотосом лица, слегка улыбающимся
पाशांकुशवराभीतिलसद्भुजचतुष्टयाम्pāśāṃkuśavarābhītilasadbhujacatuṣṭayāmс четырьмя руками — петля, стрекало, дар и бесстрашие
ध्यात्वैवंdhyātvaivaṃтак созерцав
तोतलांtotalāṃТоталу
देवींdevīṃбогиню
पूजयेच्छक्तिभिर्वृताम्pūjayecchaktibhirvṛtāmда чтит, силами окружённую
तदग्रस्थाtadagrasthāпред нею стоящая
लुlu«лу»
फट्कारीphaṭkārīтворящая «пхат»
शरचापकरोज्ज्वलाśaracāpakarojjvalāсияющая стрелою и луком в руках
प्रसीदेत्फलदानेprasīdetphaladāneда будет милостива при подаянии плодов
caи
साधकानांsādhakānāṃсадхакам
त्वरान्वितांtvarānvitāṃспешащую
एषाeṣāэта
तुtuже
नवमीnavamīдевятая
नित्याnityāнитья
त्वरितोक्ताtvaritoktāТварита названа
मुनीश्वरmunīśvaraо владыка муни
विध्नदुःस्वप्रशमनीvidhnaduḥsvapraśamanīпрепятствия и дурные сны утишающая
सर्वाभीष्टप्रदायिनीsarvābhīṣṭapradāyinīвсё желанное дающая
शुचिःśuciḥ«шучи»
स्वेनsvenaсо «сва»
युतस्त्वाद्योyutastvādyoсоединённый — первый
रसावह्निसमन्वितःrasāvahnisamanvitaḥс «расою» и «вахни»
प्राणोprāṇo«прана»
द्वितीयःdvitīyaḥвторой
स्वयुतोsvayutoсо «сва»
वनदुच्छक्तिभिःvanaducchaktibhiḥ«вана», «уч», силами
परःparaḥвысший
इतीरिताitīritāтак названа
त्र्यक्षराख्याtryakṣarākhyāзовомая трёхслоговою
नित्येयंnityeyaṃнитья эта
कुलसुंदरीkulasuṃdarīКулясундари
यस्याःyasyāḥкоторой
स्मरणsmaraṇaпамятования
मात्रेणmātreṇaодним
सर्वज्ञत्वंsarvajñatvaṃвсезнание
प्रजायतेprajāyateрождается
त्रिभिस्तैरुदितैर्मूलवर्णैःtribhistairuditairmūlavarṇaiḥтремя названными коренными слогами
कुर्य्यात्षडंगकम्kuryyātṣaḍaṃgakamда совершит шесть членов
आदिमध्यावसानेषुādimadhyāvasāneṣuв начале, середине и конце
पूजाजपविधिक्रमात्pūjājapavidhikramātпо чину почитания и шептания
प्रत्येकpratyekaкаждым
तैस्त्रिभिर्बीजैर्दीर्घस्वरसमन्वितैःtaistribhirbījairdīrghasvarasamanvitaiḥтеми тремя семенами, с долгими гласными
कुर्यात्करांगवक्त्राणांkuryātkarāṃgavaktrāṇāṃда совершит рук, тела и ликов
न्यासंnyāsaṃньясу
प्रोक्तंproktaṃизложено
यथाविधिyathāvidhiкак должно
ऊर्द्ध्वप्राग्दक्षिणोदक्चūrddhvaprāgdakṣiṇodakcaвверх, на восток, юг и север
पश्चिमाधस्नाग्नभिःpaścimādhasnāgnabhiḥна запад, вниз, с «на» и «агни»
सुविनद्यंतरस्थैस्तन्नदात्मसुsuvinadyaṃtarasthaistannadātmasuстоящими внутри звучания, в тех надах
यथाक्रमम्yathākramamпо порядку
आधाररंध्रहृत्स्वेकंādhāraraṃdhrahṛtsvekaṃв опоре, отверстии и сердце — одно
द्वितीयंdvitīyaṃвторое
लोचनत्रयेlocanatrayeна трёх глазах
तृतीयंtṛtīyaṃтретье
श्रोत्रचिबुकेśrotracibukeна ушах и подбородке
चतुर्थंcaturthaṃчетвёртое
घ्राणतालुषुghrāṇatāluṣuна носу и нёбе
पंचमंpaṃcamaṃпятое
चांसनाभीषुcāṃsanābhīṣuи на плечах и пупке
ततःtataḥзатем
पाणिपदद्वयेpāṇipadadvayeна обеих руках и стопах
Translation

«...вторыми, предпоследними и средними слогами мантры и иными, с «тарою» вначале. Слушай созерцание её, всякий успех устрояющее: тёмного цвета, благого облика, юностью блистающую, по двое, по порядку, восемью змиями, обращёнными в сияющие уборы, — серьги, запястья, так же пояс и ножное кольцо — ими, родами брахманов, кшатриев, вайшьев и шудр, грозного облика; одетую в лиственное одеяние, украшенную по рукам благими запястьями, сделанными из павлиньих перьев, сияющую рубиновым венцом, с венком из павлиньих перьев, с зонтом из них и стягом из них, с грудью, сияющею нитью гунджи, с кругом шафрана на персях, трёхокую, с прекрасным ликом, с лотосом лица, слегка улыбающимся, с четырьмя руками, сияющими петлёю, стрекалом, даром и бесстрашием, — так созерцав Тоталу, богиню, силами окружённую, да чтит; пред нею стоящая «лу», творящая «пхат», сияющая стрелою и луком в руках, спешащая, да будет милостива при подаянии плодов садхакам. Эта девятая нитья названа Тваритою, о владыка муни, утишающая препятствия и дурные сны, всё желанное дающая. «Шучи», соединённый со «сва», — первый, с «расою» и «вахни»; «прана» второй, со «сва»; «вана», «уч», силами — высший. Так названа зовомая трёхслоговою нитья эта — Кулясундари, от одного памятования которой рождается всезнание. Тремя названными коренными слогами да совершит шесть членов; в начале, середине и конце, по чину почитания и шептания, каждым, теми тремя семенами, с долгими гласными соединёнными, да совершит ньясу рук, тела и ликов, изложенную как должно: вверх, на восток, юг и север, на запад, вниз, с «на» и «агни», стоящими внутри звучания, в тех надах, по порядку; в опоре, отверстии и сердце — одно, второе — на трёх глазах, третье — на ушах и подбородке, четвёртое — на носу и нёбе, пятое — на плечах и пупке, затем на обеих руках и стопах».

Version

0f84140d638e · published Sep 5, 2026, 5:52:09 PM UTC

Available inRU

Page between verses with