इन्द्रोऽग्निः शमनश्चैव नैर्ऋतिर्वरुणस्तथा । पवनश्च कुबेरश्च तच्छाखायां वसन्त्यमी ॥
आदित्यादिग्रहाः सर्वे विश्वेदेवाश्च सर्वदा । वसवो मुनयश्चैव तथा देवर्षयोऽखिलाः ॥
कोटिब्रह्माण्डमध्येषु यानि तीर्थानि भूतले । तुलसीदलमाश्रित्य तान्येव निवसन्ति वै ॥
तुलसीं सेवते यस्तु भक्तिभावसमन्वितः । सेवितास्तेन तीर्थाश्च देवा ब्रह्मादयस्तथा ॥
छिन्दन्ति तृणजालानि तुलसीमूलजानि ये । तद्देहस्थां ब्रह्महत्यां क्षिणत्ति तत्क्षणाद्धरिः ॥
ग्रीष्मकाले द्विजश्रेष्ठ सुगन्धैः शीतलैर्जलैः । तुलसीसेचनं कृत्वा नरो निर्वाणमाप्नुयात् ॥
चन्द्रातपं वा छत्रं वा तस्यै यस्तु प्रयच्छति । विशेषतो निदाघेषु स मुक्तः सर्वपातकैः ॥
indro'gniḥ śamanaścaiva nairṛtirvaruṇastathā | pavanaśca kuberaśca tacchākhāyāṃ vasantyamī ||
ādityādigrahāḥ sarve viśvedevāśca sarvadā | vasavo munayaścaiva tathā devarṣayo'khilāḥ ||
koṭibrahmāṇḍamadhyeṣu yāni tīrthāni bhūtale | tulasīdalamāśritya tānyeva nivasanti vai ||
tulasīṃ sevate yastu bhaktibhāvasamanvitaḥ | sevitāstena tīrthāśca devā brahmādayastathā ||
chindanti tṛṇajālāni tulasīmūlajāni ye | taddehasthāṃ brahmahatyāṃ kṣiṇatti tatkṣaṇāddhariḥ ||
grīṣmakāle dvijaśreṣṭha sugandhaiḥ śītalairjalaiḥ | tulasīsecanaṃ kṛtvā naro nirvāṇamāpnuyāt ||
candrātapaṃ vā chatraṃ vā tasyai yastu prayacchati | viśeṣato nidāgheṣu sa muktaḥ sarvapātakaiḥ ||
Индра, Агни, Усмиритель, Найррити, Варуна, Ветер и Кубера — эти обитают в её ветвях. Все планеты, начиная с Солнца, и Всебоги, и Васу, и мудрецы, и все божественные мудрецы обитают там всегда. Какие ни есть святые броды на земле в миллионе вселенных, все они обитают, избрав прибежищем лист туласи. Кто с чувством преданности почитает туласи, тем почтены и святые броды, и боги с Брахмою во главе. У тех, кто срезает заросли травы, выросшей у корня туласи, Хари в тот же миг уничтожает убийство брахмана, что в их теле. Кто в жаркую пору, о лучший из дваждырождённых, поливает туласи благоуханными прохладными водами, тот достигает высшего покоя. И кто подносит ей навес или зонт, особенно в знойные дни, тот освобождён от всех грехов.
fb782f6d161a · published Sep 3, 2026, 4:14:09 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Прополка у корня — самое обыденное огородное дело, и за него обещано снятие тягчайшего греха. Мера здесь опять не по величине труда.
Зонт и навес в зной названы отдельно. О растении сказано так, как говорят о живом существе, которому бывает жарко.
Это и объясняет строгость дальнейших запретов: если куст — не вещь, то и обращаться с ним нужно не как с вещью.