Śrī-Varāha
वर्णानुक्रमतः शिष्यान्पुष्पहस्तान्प्रवेशयेत् ॥ नवनाभं यदा कुर्यान्मण्डलं वर्णकैर्बुधः
तदानीं पूर्वतो देवमिद्रपूर्वं तु पूजयेत् ॥ लोकपालैः समं पूज्य अग्निं सम्पूजयेच्छुभे
स्वदिक्षु तद्वद्याम्यायां नेर्ऋत्यां निर्ऋतिं न्यसेत् ॥ वरुणं वारुणायां च वायुं वायव्यतो न्यसेत्
धनदं चोत्तरे न्यस्य रुद्रमीशानगोचरे । पूज्यैवं तु विधानेन दिक्क्षेत्रेषु व्यवस्थिताम्
पद्ममध्ये तथा विष्णुमर्च्चयेत्परमेश्वरम् ॥ पूर्वपत्रे बलं पूज्य प्रद्युम्नं दक्षिणे तथा
अनिरुद्धं तथा पूज्य पश्चिमे चोत्तरे तथा ॥ पूजयेद्वासुदेवं तु सर्वपातकशान्तिदम्
varṇānukramataḥ śiṣyānpuṣpahastānpraveśayet || navanābhaṃ yadā kuryānmaṇḍalaṃ varṇakairbudhaḥ
tadānīṃ pūrvato devamidrapūrvaṃ tu pūjayet || lokapālaiḥ samaṃ pūjya agniṃ sampūjayecchubhe
svadikṣu tadvadyāmyāyāṃ nerṛtyāṃ nirṛtiṃ nyaset || varuṇaṃ vāruṇāyāṃ ca vāyuṃ vāyavyato nyaset
dhanadaṃ cottare nyasya rudramīśānagocare | pūjyaivaṃ tu vidhānena dikkṣetreṣu vyavasthitām
padmamadhye tathā viṣṇumarccayetparameśvaram || pūrvapatre balaṃ pūjya pradyumnaṃ dakṣiṇe tathā
aniruddhaṃ tathā pūjya paścime cottare tathā || pūjayedvāsudevaṃ tu sarvapātakaśāntidam
«По порядку варн да введёт учеников с цветами в руках. Когда разумный творит красками девятипупую мандалу, тогда с востока да чтит бога, начиная с Индры; почтив вместе с хранителями мира, да чтит Агни, о благая. В своих сторонах так же: в южной, в юго-западной да поместит Ниррити; Варуну — в западной, и Ваю да поместит в северо-западной. Поместив Подателя богатств на севере и Рудру в области Ишаны, почтив так по уставу утверждённую в полях сторон, — в середине лотоса так же да чтит Вишну, высшего Владыку. На восточном лепестке почтив Балу, на южном так же Прадьюмну, на западном так же почтив Анируддху, и на северном так же да чтит Васудеву, дарующего утоление всех грехов».
c1f874b84863 · published Sep 4, 2026, 4:11:36 AM UTC
Available inRUPage between verses with
Мандала строится снаружи внутрь: сперва стороны света и их хранители, потом лепестки, и только в середине — Вишну. Порядок почитания повторяет порядок мира.
Хранители сторон не отменены и не понижены: им отведены их собственные поля, и почтить их надо прежде. Середина занята одним, но края не пусты.
Четыре имени на лепестках — Бала, Прадьюмна, Анируддха, Васудева — раскладывают Единого по сторонам. Один и тот же Бог назван четырежды, чтобы к Нему можно было подойти с любой стороны.