स चाविशद् दिवं राजन् स्वरः शैक्षस् त्रितस्य वै ॥
समवाप च तं यज्ञं यथोक्तं ब्रह्मवादिभिः ॥
वर्तमाने तथा यज्ञे त्रितस्य सुमहात्मनः ॥
आविग्नं त्रिदिवं सर्वं कारणं च न बुध्यते ॥
ततः सुतुमुलं शब्दं शुश्रावाथ बृहस्पतिः ॥
श्रुत्वा चैवाब्रवीद् देवान् सर्वान् देवपुरोहितः ॥
त्रितस्य वर्तते यज्ञस् तत्र गच्छामहे सुराः ॥
स हि क्रुद्धः सृजेद् अन्यान् देवान् अपि महातपाः ॥
तच् छ्रुत्वा वचनं तस्य सहिताः सर्वदेवताः ॥
प्रययुस् तत्र यत्रासौ त्रितयज्ञः प्रवर्तते ॥
ते तत्र गत्वा विबुधास् तं कूपं यत्र स त्रितः ॥
ददृशुस् तं महात्मानं दीक्षितं यज्ञकर्मसु ॥
दृष्ट्वा चैनं महात्मानं श्रिया परमया युतम् ॥
ऊचुश् चाथ महाभागं प्राप्ता भागार्थिनो वयम् ॥
sa cāviśad divaṃ rājan svaraḥ śaikṣas tritasya vai ||
samavāpa ca taṃ yajñaṃ yathoktaṃ brahmavādibhiḥ ||
vartamāne tathā yajñe tritasya sumahātmanaḥ ||
āvignaṃ tridivaṃ sarvaṃ kāraṇaṃ ca na budhyate ||
tataḥ sutumulaṃ śabdaṃ śuśrāvātha bṛhaspatiḥ ||
śrutvā caivābravīd devān sarvān devapurohitaḥ ||
tritasya vartate yajñas tatra gacchāmahe surāḥ ||
sa hi kruddhaḥ sṛjed anyān devān api mahātapāḥ ||
tac chrutvā vacanaṃ tasya sahitāḥ sarvadevatāḥ ||
prayayus tatra yatrāsau tritayajñaḥ pravartate ||
te tatra gatvā vibudhās taṃ kūpaṃ yatra sa tritaḥ ||
dadṛśus taṃ mahātmānaṃ dīkṣitaṃ yajñakarmasu ||
dṛṣṭvā cainaṃ mahātmānaṃ śriyā paramayā yutam ||
ūcuś cātha mahābhāgaṃ prāptā bhāgārthino vayam ||
«И вошёл в небо, о царь, уставный звук Триты; и достиг он той жертвы, как предписано толкователями Брахмана. Когда так шла жертва Триты, великого духом, взволновалось всё небо, и причина не постигалась. Тогда прешумный звук услышал затем Брихаспати; и, услышав, сказал всем богам наставник богов: „Триты идёт жертва, туда пойдём, о суры; ведь он, разгневанный, создаст даже других богов, великий подвижник“. То слово его услышав, вместе все божества пошли туда, где совершается жертва Триты. Они, туда придя, боги, к тому колодцу, где тот Трита, увидели того, великого духом, посвящённого в жертвенные обряды. И, увидев его, великого духом, наделённого высшею славою, сказали затем, великому долею: „Пришли мы, желающие долей“».
045c9813ced9 · publicado 20 jun 2026, 15:50:00 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Мысленная жертва столь могуча, что «взволновала всё небо», и сам Брихаспати страшится: разгневанный подвижник «способен создать иных богов». Так являет себя мощь тапаса и саṃкалпы: воле истинного провидца повинуются и небожители, спешащие за своею долею. Это глубокая истина предания — духовная сила подвижника превосходит силу богов, и они зависят от приношений, какие способен сотворить даже один праведник из глубины колодца.