Brahmā
सूर्यप्राची त्रीक्षणयोरुमानातकथा तथा ॥ भूद्धारशूलस्थलयोश्च्यवनार्केशयोस्तथा
अजापालेशबालार्ककुबेरस्थलजा कथा ॥ ऋषितोया कथा पुण्या संगालेश्वरकीर्तनम्
नारदादित्यकथनं नारायणनिरूपणम् ॥ तप्तकुंडस्य माहात्म्यं मूलचंडीशवर्णनम्
चतुर्वक्त्रगणाध्यक्षकलंबेश्वरयोः कथा ॥ गोपालस्वामिव कुलस्वामिनोर्मरुतां कथा
क्षेमार्कोन्नतविघ्नेशजलस्वामिकथा ततः ॥ कालमेघस्य रुक्मिण्या दुर्वासेश्वरभद्रयोः
शंखावर्तमोक्षतीर्थगोष्पदाच्युतसद्मनाम् ॥ जालेश्वरस्य हुंकारेश्वरचंडीशयोः कथा
आशापुरस्थविघ्नेशकलाकुंडकथाद्भुता ॥ कपिलेशस्य च कथा जरद्गवशिवस्य च
नलकर्कोटेश्वरयोर्हाटकेश्वरजा कथा ॥ नारदेशयंत्रभूषादुर्गकूटगणेशजा
सुपर्णैलाख्यभैरव्योर्भल्लतीर्थभवा कथा ॥ कीर्तनं कर्दमालस्य गुप्तसोमेश्वस्य च
बहुस्वर्णेशश्रृंगेशकोटीश्वरकथा ततः ॥ मार्कंडेश्वरकोटीशदामोदरगृहोत्कथा
स्वर्णरेखा ब्रह्मकुंडं कुंतीभीमेश्वरौ तथा ॥ मृगीकुंडं च सर्वस्वं क्षेत्रे वस्त्रापथे स्मृतम्
दुर्गाभिल्लेशगंगेशरैवतानां कथाद्भुता ॥ ततोऽर्बुदेश्वर कथा अचलेश्वरकीर्तनम्
नागतीर्थस्य च कथा वसिष्टाश्रमवर्णनम् ॥ भद्रकर्णस्य माहात्म्यं त्रिनेत्रस्य ततः परम्
केदारस्य च माहात्म्यं तीर्थांगमनकीर्तनम् ॥ कोटीश्वररूपतीर्थहृषीकेशकथारस्ततः
सिद्धेशशुक्रेश्वरयोर्मणिकर्णीशकीर्तनम् ॥ पंगुतीर्थयमतीर्थवाराहतीर्थवर्णनम्
sūryaprācī trīkṣaṇayorumānātakathā tathā || bhūddhāraśūlasthalayoścyavanārkeśayostathā
ajāpāleśabālārkakuberasthalajā kathā || ṛṣitoyā kathā puṇyā saṃgāleśvarakīrtanam
nāradādityakathanaṃ nārāyaṇanirūpaṇam || taptakuṃḍasya māhātmyaṃ mūlacaṃḍīśavarṇanam
caturvaktragaṇādhyakṣakalaṃbeśvarayoḥ kathā || gopālasvāmiva kulasvāminormarutāṃ kathā
kṣemārkonnatavighneśajalasvāmikathā tataḥ || kālameghasya rukmiṇyā durvāseśvarabhadrayoḥ
śaṃkhāvartamokṣatīrthagoṣpadācyutasadmanām || jāleśvarasya huṃkāreśvaracaṃḍīśayoḥ kathā
āśāpurasthavighneśakalākuṃḍakathādbhutā || kapileśasya ca kathā jaradgavaśivasya ca
nalakarkoṭeśvarayorhāṭakeśvarajā kathā || nāradeśayaṃtrabhūṣādurgakūṭagaṇeśajā
suparṇailākhyabhairavyorbhallatīrthabhavā kathā || kīrtanaṃ kardamālasya guptasomeśvasya ca
bahusvarṇeśaśrṛṃgeśakoṭīśvarakathā tataḥ || mārkaṃḍeśvarakoṭīśadāmodaragṛhotkathā
svarṇarekhā brahmakuṃḍaṃ kuṃtībhīmeśvarau tathā || mṛgīkuṃḍaṃ ca sarvasvaṃ kṣetre vastrāpathe smṛtam
durgābhilleśagaṃgeśaraivatānāṃ kathādbhutā || tato'rbudeśvara kathā acaleśvarakīrtanam
nāgatīrthasya ca kathā vasiṣṭāśramavarṇanam || bhadrakarṇasya māhātmyaṃ trinetrasya tataḥ param
kedārasya ca māhātmyaṃ tīrthāṃgamanakīrtanam || koṭīśvararūpatīrthahṛṣīkeśakathārastataḥ
siddheśaśukreśvarayormaṇikarṇīśakīrtanam || paṃgutīrthayamatīrthavārāhatīrthavarṇanam
«Сурья, Прачи, повесть о Трикшане и Уманатхе, также о Бхуддхаре, Шуластхале, Чьяване, Аркеше; повесть об Аджапалеше, Баларке, месте Куберы, благая повесть о Ришитое, изложение Сангалешвары; изложение Нарададитьи, изложение Нараяны, величие Таптакунды, описание Мулачандиши; повесть о Чатурвактре, Ганадхьякше, Каламбешваре, повесть о Гопаласвамине, Куласвамине и Марутах; повесть о Кшемарке, Уннатавигхнеше, Джаласвамине, затем о Каламегхе, Рукмини, Дурвасешваре и Бхадре; о Шанкхаварте, Мокшатиртхе, Гошпаде, обители Ачьюты, повесть о Джалешваре, Хумкарешваре и Чандише; дивная повесть о Вигхнеше в Ашапуре и Калакунде, и повесть о Капилеше, и о Джарадгава-Шиве; повесть о Нале и Каркотешваре, от Хатакешвары; о Нарадеше, Янтрабхуше, Дургакуте, Ганеше; повесть о Супарне, зовомой Элой, Бхайрави, от Бхаллатиртхи, изложение Кардамалы и Гуптасомешвары; повесть о Бахусварнеше, Шрингеше, Котишваре, затем повесть о Маркандешваре, Котише, доме Дамодары; Сварнарекха, Брахмакунда, Кунти и Бхимешвара, также Мригикунда, — и всё достояние, что помнится в поле Вастрапатха; дивная повесть о Дурге, Бхиллеше, Гангеше, Райвате, затем повесть об Арбудешваре, изложение Ачалешвары; и повесть о Нагатиртхе, описание обители Васиштхи, величие Бхадракарны, затем Тринетры, и величие Кедары, изложение прихода к святыням; затем повести о Котишваре, Рупатиртхе, Хришикеше, о Сиддхеше и Шукрешваре, изложение Маникарнишы, описание Пангутиртхи, Яматиртхи и Варахатиртхи».
5c8866987125 · publicado 5 sept 2026, 20:29:08 UTC
Disponible enRUPasa de verso en verso con
Сложение слов здесь доходит до предела: иной стих состоит всего из двух слов, но каждое несёт по четыре имени. Язык перестал быть речью и сделался связкою ключей — не для чтения вслух, а для того, чтобы ничего не пропустить при обходе.
Один раз, впрочем, счёт обрывается признанием: «и всё достояние, что помнится в поле Вастрапатха». Составитель прямо говорит, что дальше перечислять нечего и незачем, — остальное берётся целиком, не разбирая по именам.
Среди тесноты названий стоят обыкновенные вещи: обитель Васиштхи, приход к святыням, гора Арбуда. По ним видно, что за списком стоит не отвлечённая опись, а дорога, которою действительно ходили, — с ночлегами, поворотами и памятью о том, чья это была хижина.