Rāmāyaṇa
Совершение ашвамедхи1.13.24-31
51 / 2464
Rāmāyaṇa · 1.13.24-31
Devanāgarī

उरगाः पक्षिणश् चैव यथाशास्त्रं प्रचोदिताः । शामित्रे तु हयस् तत्र तथा जल चराश् च ये ॥
ऋत्विग्भिः सर्वम् एवैतन् नियुक्तं शास्त्रतस् तदा । पशूनां त्रिशतं तत्र यूपेषु नियतं तदा । अश्वरत्नोत्तमं तस्य राज्ञो दशरथस्य ह ॥
कौसल्या तं हयं तत्र परिचर्य समन्ततः । कृपाणैर् विशशासैनं त्रिभिः परमया मुदा ॥
पतत्रिणा तदा सार्धं सुस्थितेन च चेतसा । अवसद् रजनीम् एकां कौसल्या धर्मकाम्यया ॥
होताध्वर्युस् तथोद्गाता हयेन समयोजयन् । महिष्या परिवृत्थ्याथ वावाताम् अपरां तथा ॥
पतत्रिणस् तस्य वपाम् उद्धृत्य नियतेन्द्रियः । ऋत्विक् परम संपन्नः श्रपयाम् आस शास्त्रतः ॥
धूमगन्धं वपायास् तु जिघ्रति स्म नराधिपः । यथाकालं यथान्यायं निर्णुदन् पापम् आत्मनः ॥
हयस्य यानि चाङ्गानि तानि सर्वाणि ब्राह्मणाः । अग्नौ प्रास्यन्ति विधिवत् समस्ताः षोडशर्त्विजः ॥

Transliteración (IAST)

uragāḥ pakṣiṇaś caiva yathāśāstraṃ pracoditāḥ | śāmitre tu hayas tatra tathā jala carāś ca ye ||
ṛtvigbhiḥ sarvam evaitan niyuktaṃ śāstratas tadā | paśūnāṃ triśataṃ tatra yūpeṣu niyataṃ tadā | aśvaratnottamaṃ tasya rājño daśarathasya ha ||
kausalyā taṃ hayaṃ tatra paricarya samantataḥ | kṛpāṇair viśaśāsainaṃ tribhiḥ paramayā mudā ||
patatriṇā tadā sārdhaṃ susthitena ca cetasā | avasad rajanīm ekāṃ kausalyā dharmakāmyayā ||
hotādhvaryus tathodgātā hayena samayojayan | mahiṣyā parivṛtthyātha vāvātām aparāṃ tathā ||
patatriṇas tasya vapām uddhṛtya niyatendriyaḥ | ṛtvik parama saṃpannaḥ śrapayām āsa śāstrataḥ ||
dhūmagandhaṃ vapāyās tu jighrati sma narādhipaḥ | yathākālaṃ yathānyāyaṃ nirṇudan pāpam ātmanaḥ ||
hayasya yāni cāṅgāni tāni sarvāṇi brāhmaṇāḥ | agnau prāsyanti vidhivat samastāḥ ṣoḍaśartvijaḥ ||

Palabra por palabra
SánscritoIASTSignificado
उरगाःuragāḥзмеи; пресмыкающиеся
पक्षिणः च एवpakṣiṇaḥ ca evaи также птицы; и птицы
यथाशास्त्रम्yathāśāstramсогласно шастре; как предписано
प्रचोदिताःpracoditāḥназначенные; предписанные
शामित्रे तुśāmitre tuна месте умерщвления же; у шамитры
हयःhayaḥконь; жертвенный конь
तत्रtatraтам; в том месте
तथाtathāтакже; и
जलचराः चjalacarāḥ caи водные существа; и обитатели воды
येyeкоторые; те, что
ऋत्विग्भिःṛtvigbhiḥжрецами; ртвиками
सर्वम् एव एतत्sarvam eva etatвсё это целиком; всё это
नियुक्तम्niyuktamназначено; установлено
शास्त्रतःśāstrataḥсогласно шастре; по писанию
तदाtadāтогда; в то время
पशूनाम्paśūnāmживотных; жертвенных существ
त्रिशतम्triśatamтри сотни; триста
तत्रtatraтам; в том месте
यूपेषुyūpeṣuк жертвенным столбам; у юп
नियतम्niyatamпривязано; закреплено
तदाtadāтогда; в то время
अश्वरत्नोत्तमम्aśvaratnottamamлучший драгоценный конь; превосходный конь-сокровище
तस्यtasyaтого; его
राज्ञःrājñaḥцаря; владыки
दशरथस्य हdaśarathasya haДашаратхи же; именно Дашаратхи
कौसल्याkausalyāКаушалья; царица Каушалья
तम्tamтого; его
हयम्hayamконя; жертвенного коня
तत्रtatraтам; в том месте
परिचर्यparicaryaобойдя с почтением; совершив служение
समन्ततःsamantataḥсо всех сторон; вокруг
कृपाणैःkṛpāṇaiḥножами; ритуальными клинками
विशशासviśaśāsaрассекла; заколола по обряду
एनम्enamего; этого
त्रिभिःtribhiḥтремя; троими
परमया मुदाparamayā mudāс великой радостью; с высшим удовлетворением
पतत्रिणाpatatriṇāс птицей; с крылатым символом
तदाtadāтогда; в то время
सार्धम्sārdhamвместе; совместно
सुस्थितेन चsusthitena caи хорошо установленным; и устойчивым
चेतसाcetasāумом; сердцем
अवसत्avasatпребывала; провела
रजनीम्rajanīmночь; ночное время
एकाम्ekāmодну; единственную
कौसल्याkausalyāКаушалья; царица Каушалья
धर्मकाम्ययाdharmakāmyayāиз желания дхармы; стремясь к праведному плоду
होता-अध्वर्युःhotā-adhvaryuḥхотар и адхварью; жрецы хотар и адхварью
तथाtathāтакже; и
उद्गाताudgātāудгатар; жрец-певец
हयेनhayenaс конём; с жертвенным конём
समयोजयन्samayojayanсоединили; ритуально связали
महिष्याmahiṣyāглавную царицу; махи́ши
परिवृत्त्या अथparivṛttyā athaзатем паривритти; а также вторую царицу
वावाताम्vāvātāmлюбимую царицу; вавату
अपराम्aparāmдругую; ещё одну
तथाtathāтакже; и
पतत्रिणःpatatriṇaḥптицы; крылатого
तस्यtasyaтого; его
वपाम्vapāmсальник; жертвенный жир
उद्धृत्यuddhṛtyaвынув; извлекши
नियतेन्द्रियःniyatendriyaḥс обузданными чувствами; сдержанный
ऋत्विक्ṛtvikжрец; ртвик
परमसंपन्नःparamasaṃpannaḥв высшей степени совершенный; очень искусный
श्रपयाम् आसśrapayām āsaсварил; приготовил на огне
शास्त्रतःśāstrataḥсогласно шастре; по писанию
धूमगन्धम्dhūmagandhamзапах дыма; дымный аромат
वपायाः तुvapāyāḥ tuже сальника; жертвенного жира
जिघ्रति स्मjighrati smaвдыхал; обонял
नराधिपःnarādhipaḥвладыка людей; царь
यथाकालम्yathākālamв надлежащее время; согласно сроку
यथान्यायम्yathānyāyamпо должному порядку; как положено
निर्णुदन्nirṇudanизгоняя; устраняя
पापम्pāpamгрех; скверну
आत्मनःātmanaḥсвою; себя
हयस्यhayasyaконя; жертвенного коня
यानि चyāni caи какие; те, которые
अङ्गानिaṅgāniчасти тела; члены
तानिtāniих; те
सर्वाणिsarvāṇiвсе; полностью
ब्राह्मणाःbrāhmaṇāḥбрахманы; жрецы
अग्नौagnauв огонь; в жертвенный огонь
प्रास्यन्तिprāsyantiбросили; положили
विधिवत्vidhivatпо правилу; как предписано
समस्ताःsamastāḥвсе вместе; в полном составе
षोडश ऋत्विजःṣoḍaśa ṛtvijaḥшестнадцать жрецов; шестнадцать ртвиков
Traducción

Согласно шастре были предписаны змеи и птицы; у места заклания находился жертвенный конь, а также водные существа. Всё это жрецы тогда установили по шастре. Триста животных было привязано к жертвенным столбам, и среди них был лучший драгоценный конь царя Дашаратхи. Каушалья, совершив вокруг него почтительное служение, с великой радостью рассекла его тремя ритуальными ножами. Затем, с устойчивым сердцем и стремясь к праведному плоду, она провела одну ночь рядом с конём и крылатым символом. Хотар, адхварью и удгатар ритуально соединили с конём главную царицу, вторую царицу и ещё одну любимую царицу. Затем сдержанный и искусный жрец, извлекши жертвенный жир, приготовил его на огне по шастре. В надлежащее время и по должному порядку владыка людей вдыхал дымный аромат этого жира, устраняя свой грех. Все шестнадцать жрецов вместе по правилу положили в огонь все части жертвенного коня.

Versión

72318b4fcde2 · publicado 22 jun 2026, 0:00:00 UTC

Disponible enRU

Pasa de verso en verso con