श्रीमद्भागवतम्
Birth Sets the Start, Not the Limit9.2.15-18
4295 / 5136
Linuxपन्ने पलटें
श्रीमद्भागवतम् · 9.2.15-18
देवनागरी

कविः कनीयान् विषयेषु निःस्पृहो विसृज्य राज्यं सह बन्धुभिर्वनम्
निवेश्य चित्ते पुरुषं स्वरोचिषं विवेश कैशोरवयाः परं गतः
करूषान् मानवादासन् कारूषाः क्षत्रजातयः
उत्तरापथगोप्तारो ब्रह्मण्या धर्मवत्सलाः
धृष्टाद्धार्ष्टमभूत् क्षत्रं ब्रह्मभूयं गतं क्षितौ
नृगस्य वंशः सुमतिर्भूतज्योतिस्ततो वसुः
वसोः प्रतीकस्तत्पुत्र ओघवान् ओघवत्पिता
कन्या चौघवती नाम सुदर्शन उवाह ताम्

लिप्यंतरण (IAST)

kaviḥ kanīyān viṣayeṣu niḥspṛho visṛjya rājyaṃ saha bandhubhirvanam
niveśya citte puruṣaṃ svarociṣaṃ viveśa kaiśoravayāḥ paraṃ gataḥ
karūṣān mānavādāsan kārūṣāḥ kṣatrajātayaḥ
uttarāpathagoptāro brahmaṇyā dharmavatsalāḥ
dhṛṣṭāddhārṣṭamabhūt kṣatraṃ brahmabhūyaṃ gataṃ kṣitau
nṛgasya vaṃśaḥ sumatirbhūtajyotistato vasuḥ
vasoḥ pratīkastatputra oghavān oghavatpitā
kanyā caughavatī nāma sudarśana uvāha tām

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
कविः कनीयान् विषयेषु निःस्पृहः विसृज्य राज्यम् सह बन्धुभिः वनम्kaviḥ kanīyān viṣayeṣu niḥspṛhaḥ visṛjya rājyam saha bandhubhiḥ vanamКави, младший, не имевший влечения к предметам, оставив царство вместе с родичами, [ушёл] в лес; Кави младший к предметам безвлечённый, оставив царство с родичами, лес
निवेश्य चित्ते पुरुषम् स्व-रोचिषम् विवेश कैशोर-वयाः परम् गतःniveśya citte puruṣam sva-rociṣam viveśa kaiśora-vayāḥ param gataḥпоместив в сердце Мужа, самосияющего, вошёл [в него] в отроческом возрасте, достигнув высшего; поместив в сердце Мужа самосияющего вошёл, отроческого возраста, высшего достигший
करूषात् मानवात् आसन् कारूषाः क्षत्र-जातयःkarūṣāt mānavāt āsan kārūṣāḥ kṣatra-jātayaḥот Каруши, сына Ману, произошли карушы — кшатрийские роды; от Каруши, Ману [сына], были карушы, кшатрийские роды
उत्तरा-पथ-गोप्तारः ब्रह्मण्याः धर्म-वत्सलाःuttarā-patha-goptāraḥ brahmaṇyāḥ dharma-vatsalāḥхранители северного пути, преданные брахманам, любящие дхарму; северного пути хранители, брахманолюбивые, дхармолюбивые
धृष्टात् धार्ष्टम् अभूत् क्षत्रम् ब्रह्म-भूयम् गतम् क्षितौdhṛṣṭāt dhārṣṭam abhūt kṣatram brahma-bhūyam gatam kṣitauот Дхришты произошло дхарштское кшатрийство, на земле перешедшее в брахманство; от Дхришты дхарштское было кшатрийство, брахманство обретшее на земле
नृगस्य वंशः सुमतिः भूत-ज्योतिः ततः वसुःnṛgasya vaṃśaḥ sumatiḥ bhūta-jyotiḥ tataḥ vasuḥрод Нриги: Сумати, Бхутаджьотис, затем Васу; Нриги род Сумати, Бхутаджьотис, затем Васу
वसोः प्रतीकः तत्-पुत्रः ओघवान् ओघवत्-पिताvasoḥ pratīkaḥ tat-putraḥ oghavān oghavat-pitāу Васу [сын] Пратика, его сын — Огхаван, отец Огхавата; Васу Пратика его сын, Огхаван, Огхавата отец
कन्या च ओघवती नाम सुदर्शनः उवाह ताम्kanyā ca oghavatī nāma sudarśanaḥ uvāha tāmи дочь по имени Огхавати, которую взял в жёны Сударшана; дочь же Огхавати именем, Сударшана взял её
अनुवाद

«Кави, младший, не имевший влечения к предметам, оставив царство вместе с родичами, [ушёл] в лес; поместив в сердце Мужа, самосияющего, вошёл [в него] в отроческом возрасте, достигнув высшего. От Каруши, сына Ману, произошли карушы — кшатрийские роды, хранители северного пути, преданные брахманам, любящие дхарму. От Дхришты произошло дхарштское кшатрийство, на земле перешедшее в брахманство; род Нриги: Сумати, Бхутаджьотис, затем Васу. У Васу [сын] Пратика, его сын — Огхаван, отец Огхавата; и дочь по имени Огхавати, которую взял в жёны Сударшана».

संस्करण

4120da6fd7c7 · प्रकाशित 15 अग॰ 2026, 2:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से