भविष्यपुराण
Judging a Man by His Conduct2.5.85-91
1233 / 3103
Linuxपन्ने पलटें
भविष्यपुराण · 2.5.85-91
देवनागरी

न व्रात्यत्वं सूर्यविप्रे पूजयेद्यज्ञसिद्धये ॥ ज्योतिर्वेदस्याधिकारः सूर्यविप्रस्य वै द्विजाः
जातिभेदाश्च चत्वारो भोजकः कथकस्तथा ॥ शिवविप्रः सूर्यविप्रश्चतुर्थः परिपठ्यते
कथको मध्यमस्तेषां सूर्यविप्रस्तथोत्तमः ॥ शिवलिंगार्चनरतः शिवविप्रस्तु निंदितः
सूर्यविप्रस्य विप्रस्य वैद्यस्य च नृपस्य च ॥ प्रवासयेदक्षतेन सपुत्रपशुबांधवः ॥ अवध्यः सर्वलोकेषु राजा राज्येन पालयेत्
वसुभिर्वस्त्रगंधाद्यैर्माल्यैश्च विविधैरपि ॥ देशचक्रविदः पूज्या होराचक्रविदः पराः
सूर्यचक्रविदः पूज्या नावमन्येत्कथंचन ॥ सिद्धवृद्धिं च धनर्द्धिं च य इच्छेदायुषा समम् ॥ गणविप्रसमः पूज्यो दैवज्ञः समुदाहृतः
जाते बाले निरूप्ये च लग्नग्रहनिरूपणम् ॥ संस्थानं सूर्यविप्रो यः सूर्यविप्रस्य सत्तमाः ॥ द्विमात्रिकां समभ्यस्य सर्ववेदफलं लभेत्

लिप्यंतरण (IAST)

na vrātyatvaṃ sūryavipre pūjayedyajñasiddhaye || jyotirvedasyādhikāraḥ sūryaviprasya vai dvijāḥ
jātibhedāśca catvāro bhojakaḥ kathakastathā || śivavipraḥ sūryavipraścaturthaḥ paripaṭhyate
kathako madhyamasteṣāṃ sūryaviprastathottamaḥ || śivaliṃgārcanarataḥ śivaviprastu niṃditaḥ
sūryaviprasya viprasya vaidyasya ca nṛpasya ca || pravāsayedakṣatena saputrapaśubāṃdhavaḥ || avadhyaḥ sarvalokeṣu rājā rājyena pālayet
vasubhirvastragaṃdhādyairmālyaiśca vividhairapi || deśacakravidaḥ pūjyā horācakravidaḥ parāḥ
sūryacakravidaḥ pūjyā nāvamanyetkathaṃcana || siddhavṛddhiṃ ca dhanarddhiṃ ca ya icchedāyuṣā samam || gaṇaviprasamaḥ pūjyo daivajñaḥ samudāhṛtaḥ
jāte bāle nirūpye ca lagnagrahanirūpaṇam || saṃsthānaṃ sūryavipro yaḥ sūryaviprasya sattamāḥ || dvimātrikāṃ samabhyasya sarvavedaphalaṃ labhet

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
जातिभेदाश्च चत्वारो भोजकः कथकस्तथाjātibhedāśca catvāro bhojakaḥ kathakastathā**и рождений разрядов четыре: бходжака, сказитель**; рожденийразряды четыре бходжака сказитель также
शिवविप्रः सूर्यविप्रश्चतुर्थः परिपठ्यतेśivavipraḥ sūryavipraścaturthaḥ paripaṭhyate**Шивов брахман и Солнцев брахман четвёртым читается**; Шивовбрахман Солнцевбрахман четвёртый читаемый
कथको मध्यमस्तेषां सूर्यविप्रस्तथोत्तमःkathako madhyamasteṣāṃ sūryaviprastathottamaḥ**сказитель средний из них, а Солнцев брахман высший**; сказитель средний ихиз Солнцевбрахман высший
देशचक्रविदः पूज्या होराचक्रविदः पराःdeśacakravidaḥ pūjyā horācakravidaḥ parāḥ**чтимы ведающие круг стран, выше — ведающие круг хоры**; странкругведающие чтимые хорыкругведающие высшие
सूर्यचक्रविदः पूज्या नावमन्येत्कथंचनsūryacakravidaḥ pūjyā nāvamanyetkathaṃcana**чтимы ведающие солнечный круг; да не презрит их никак**; солнечныйкругведающие чтимые непрезрит никак
गणविप्रसमः पूज्यो दैवज्ञः समुदाहृतःgaṇaviprasamaḥ pūjyo daivajñaḥ samudāhṛtaḥ**звездочёт назван чтимым наравне с сонмовым брахманом**; сонмовымбрахманомнаравне чтимый звездочёт названный
अनुवाद

«„Кто явлен взору — три дня благо, скверну уносящее... По дхарме да поставит брахмана и да возрастит его для приумножения дела. И рождений разрядов четыре: бходжака, сказитель, Шивов брахман и Солнцев брахман четвёртым читается. Сказитель средний из них, а Солнцев брахман высший; Шивов же брахман, лингопочитанию преданный, порицается. Солнцева брахмана, и брахмана, и врача, и царя — да отошлёт неврежденно, с сыновьями, скотом и роднёю; неубиваем во всех мирах, царь царством да правит. Достатками, одеждами, благовониями и разными венками чтимы ведающие круг стран, выше — ведающие круг хоры; чтимы ведающие солнечный круг; да не презрит их никак. Кто желает приращения совершенства и достатка вместе с веком, — звездочёт назван чтимым наравне с сонмовым брахманом“».

अध्याय का पुष्पिका-वाक्य

इति श्रीभविष्ये महापुराणे मध्यमपर्वणि प्रथमभागे पञ्चमोऽध्यायः

संस्करण

a45eaf7a8bdc · प्रकाशित 20 अग॰ 2026, 1:00:00 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से