मनोर् महात्मनस् तात प्रजाधर्मेण शासतः ॥
बभूव पुत्रो धर्मात्मा शर्यातिर् इति विश्रुतः ॥
तस्यान्ववाये द्वौ राजन् राजानौ संबभूवतुः ॥
हेहयस् तालजङ्घश् च वत्सेषु जयतां वर ॥
हेहयस्य तु पुत्राणां दशसु स्त्रीषु भारत ॥
शतं बभूव प्रख्यातं शूराणाम् अनिवर्तिनाम् ॥
तुल्यरूपप्रभावाणां विदुषां युद्धशालिनाम् ॥
धनुर्वेदे च वेदे च सर्वत्रैव कृतश्रमाः ॥
काशिष्व् अपि नृपो राजन् दिवोदासपितामहः ॥
हर्यश्व इति विख्यातो बभूव जयतां वरः ॥
स वीतहव्यदायादैर् आगत्य पुरुषर्षभ ॥
गङ्गायमुनयोर् मध्ये संग्रामे विनिपातितः ॥
manor mahātmanas tāta prajādharmeṇa śāsataḥ ||
babhūva putro dharmātmā śaryātir iti viśrutaḥ ||
tasyānvavāye dvau rājan rājānau saṃbabhūvatuḥ ||
hehayas tālajaṅghaś ca vatseṣu jayatāṃ vara ||
hehayasya tu putrāṇāṃ daśasu strīṣu bhārata ||
śataṃ babhūva prakhyātaṃ śūrāṇām anivartinām ||
tulyarūpaprabhāvāṇāṃ viduṣāṃ yuddhaśālinām ||
dhanurvede ca vede ca sarvatraiva kṛtaśramāḥ ||
kāśiṣv api nṛpo rājan divodāsapitāmahaḥ ||
haryaśva iti vikhyāto babhūva jayatāṃ varaḥ ||
sa vītahavyadāyādair āgatya puruṣarṣabha ||
gaṅgāyamunayor madhye saṃgrāme vinipātitaḥ ||
«Ману, великого духом, о дорогой, по дхарме правившего подданными, был сын праведный, Шарьяти именем прославленный. В его роду двое, о царь, царя народилось: Хехая и Таладжангха среди Ватсов, о лучший из побеждающих. У Хехаи же сыновей от десяти жён, о Бхарата, сотня была прославленных героев, не отступающих, равных обликом и мощью, учёных, искусных в битве, в науке лука и в Веде повсюду усердствовавших. У Каши же царь, о царь, Диводасы дед, Харьяшва именем прославленный, был, лучший из побеждающих. Он витахавьевыми наследниками, пришедшими, о бык среди мужей, меж Гангою и Ямуною в сражении повержен».
e3150787fc38 · प्रकाशित 20 जून 2026, 9:30:00 pm UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Завязывается давняя распря двух родов — стовратных Хайхаев (потомков Хехаи) и царей Каши. Знаменательно, что Хайхаи описаны не как варвары, а как «учёные, искусные в Веде и в науке лука»: вражда здесь меж доблестными, а не меж добром и злом. Так задаётся ткань предания — долгая череда битв, в коих гибнут цари Каши; и из этого мирского круговорота войны и мести вырастет в конце нечто противоположное — обретение брахманства, рождающееся не из победы, а из поражения.