पद्मपुराण
The fate of the asuras and the marks of natures among men1.76.1-7
1043 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 1.76.1-7

संजय उवाच

देवनागरी

येऽसुराश्च मृता युद्धे संमुखे विमुखेऽपि वा । गतिं तेषामहं ब्रह्मन् श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः
असंख्याता इमे दैत्यास्त्रैलोक्ये सचराचरे । अद्याप्यासन्गताः कुत्र एतन्मे शंस भो गुरो
ये मृतास्संमुखे शूरा दैत्यानां प्रवरा रणे । स्वयं प्राप्य च देवत्वं भोग्यमश्नंति शाश्वतम्
प्रासादा यत्र सौवर्णा नानारत्नविभूषिताः । सर्वकामप्रदा वृक्षाः स्वर्णदीतोयसंयुताः
पद्मोत्पलसुकह्लारैर्गंधाढ्यैरन्यपुष्पकैः । दधिदुग्धाज्यखंडैश्च युता पुष्करिणी शुभा
अतीव रूपसंपन्नाः सदैव नवयौवनाः । तत्र राज्यं प्रकुर्वंति तथैव वसुधातले
एवं जन्माष्टकं प्राप्य धनिनोऽध्यक्षमंत्रिणः । अर्धसंमुखगात्रेण दिवमश्नंति शाश्वतम्

लिप्यंतरण (IAST)

ye'surāśca mṛtā yuddhe saṃmukhe vimukhe'pi vā | gatiṃ teṣāmahaṃ brahman śrotumicchāmi tattvataḥ
asaṃkhyātā ime daityāstrailokye sacarācare | adyāpyāsangatāḥ kutra etanme śaṃsa bho guro
ye mṛtāssaṃmukhe śūrā daityānāṃ pravarā raṇe | svayaṃ prāpya ca devatvaṃ bhogyamaśnaṃti śāśvatam
prāsādā yatra sauvarṇā nānāratnavibhūṣitāḥ | sarvakāmapradā vṛkṣāḥ svarṇadītoyasaṃyutāḥ
padmotpalasukahlārairgaṃdhāḍhyairanyapuṣpakaiḥ | dadhidugdhājyakhaṃḍaiśca yutā puṣkariṇī śubhā
atīva rūpasaṃpannāḥ sadaiva navayauvanāḥ | tatra rājyaṃ prakurvaṃti tathaiva vasudhātale
evaṃ janmāṣṭakaṃ prāpya dhanino'dhyakṣamaṃtriṇaḥ | ardhasaṃmukhagātreṇa divamaśnaṃti śāśvatam

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ये असुराःye asurāḥкакие асуры
caи
मृताःmṛtāḥумерли
युद्धेyuddheв бою
संमुखेsaṃmukheлицом к врагу
विमुखे अपि वाvimukhe api vāили отвернувшись
गतिम्gatimучасть
तेषाम्teṣāmих
अहम्ahamя
ब्रह्मन्brahmanо Брахман
श्रोतुम् इच्छामिśrotum icchāmiхочу услышать
तत्त्वतःtattvataḥдоподлинно
असंख्याताःasaṃkhyātāḥбесчисленные
इमेimeэти
दैत्याःdaityāḥдайтьи
त्रैलोक्येtrailokyeв трёх мирах
स-चर-अचरेsa-cara-acareс подвижным и неподвижным
अद्य अपिadya apiи ныне
आसन्āsanбыли
गताःgatāḥушедшие
कुत्रkutraкуда
एतत् मेetat meэто мне
शंसśaṃsaповедай
भो गुरोbho guroо наставник
ये मृताःye mṛtāḥкоторые умерли
संमुखेsaṃmukheлицом к врагу
शूराःśūrāḥхрабрецы
दैत्यानाम्daityānāmдайтьев
प्रवराःpravarāḥпервейшие
रणेraṇeв бою
स्वयम्svayamсами
प्राप्यprāpyaобретя
च देवत्वम्ca devatvamи божественность
भोग्यम्bhogyamнаслаждение
अश्नंतिaśnaṃtiвкушают
शाश्वतम्śāśvatamнепреходящее
प्रासादाःprāsādāḥдворцы
यत्रyatraгде
सौवर्णाःsauvarṇāḥзолотые
नाना-रत्न-विभूषिताःnānā-ratna-vibhūṣitāḥукрашенные всякими самоцветами
सर्व-काम-प्रदाःsarva-kāma-pradāḥдающие всё желаемое
वृक्षाःvṛkṣāḥдеревья
स्वर्णदी-तोय-संयुताःsvarṇadī-toya-saṃyutāḥс водами небесной реки
पद्म-उत्पल-सु-कह्लारैःpadma-utpala-su-kahlāraiḥлотосами, кувшинками и белыми лилиями
गंध-आढ्यैःgaṃdha-āḍhyaiḥблагоуханными
अन्य-पुष्पकैःanya-puṣpakaiḥиными цветами
दधि-दुग्ध-आज्य-खंडैःdadhi-dugdha-ājya-khaṃḍaiḥпростоквашей, молоком, маслом, сахаром
caи
युताyutāполный
पुष्करिणीpuṣkariṇīпруд
शुभाśubhāблагой
अतीवatīvaвесьма
रूप-संपन्नाःrūpa-saṃpannāḥисполненные красоты
सदा एवsadā evaвсегда
नव-यौवनाःnava-yauvanāḥв юной поре
तत्रtatraтам
राज्यम्rājyamцарство
प्रकुर्वंतिprakurvaṃtiправят
तथा एवtathā evaи так же
वसुधा-तलेvasudhā-taleна земле
एवम्evamтак
जन्म-अष्टकम्janma-aṣṭakamвосемь рождений
प्राप्यprāpyaобретя
धनिनःdhaninaḥбогатыми
अध्यक्ष-मंत्रिणःadhyakṣa-maṃtriṇaḥправителями и советниками
अर्ध-संमुख-गात्रेणardha-saṃmukha-gātreṇaтелом, обращённым хотя бы вполоборота
दिवम्divamнебо
अश्नंतिaśnaṃtiвкушают
शाश्वतम्śāśvatamнепреходящее
अनुवाद

«Какие асуры умерли в бою — лицом к врагу или отвернувшись, — участь их я хочу услышать доподлинно, о Брахман. Бесчисленны эти дайтьи в трёх мирах, с подвижным и неподвижным; куда же они ушли и поныне? Поведай мне это, о наставник». — Те храбрецы, первейшие из дайтьев, что умерли в бою лицом к врагу, сами обретают божественность и вкушают непреходящее наслаждение: там золотые дворцы, украшенные всякими самоцветами, деревья, дающие всё желаемое, воды небесной реки; там благой пруд, полный лотосов, кувшинок и белых лилий, иных благоуханных цветов, простокваши, молока, масла и сахара. Весьма прекрасные собою, всегда в юной поре, они правят там царством — и так же на земле. Так, пройдя восемь рождений богатыми, правителями и советниками, они вкушают непреходящее небо — [даже] те, кто был обращён к врагу хотя бы вполоборота.

संस्करण

aea929691526 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:30 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से