पद्मपुराण
The knowledge of the near and the far2.61.13-18
1702 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 2.61.13-18

पिप्पल उवाच

देवनागरी

अन्यत्किं पृच्छसे ब्रूहि तमेवं प्रवदाम्यहम् । एवमुक्तः सधर्मात्मा सुकर्मा नृपनन्दन
त्वयि वश्यं जगत्सर्वमिति शुश्रुम भूतले । तन्मे त्वं कौतुकं विप्र दर्शयस्व प्रयत्नतः
पश्य कौतुकमेवाद्य त्वं वश्यावश्यकारणम् । तमुवाच स धर्मात्मा सुकर्मा पिप्पलं प्रति
अथ सस्मार वै देवान्सुकर्मा प्रत्ययाय वै । इन्द्राद्या लोकपालाश्च देवाश्चाग्निपुरोगताः
समागताः समाहूता नानाविद्याधरास्तथा । सुकर्माणं ततः प्रोचुर्देवाश्चाग्निपुरोगमाः
कस्मात्स्मृतास्त्वया विप्र ततोऽर्थकारणं वद

लिप्यंतरण (IAST)

anyatkiṃ pṛcchase brūhi tamevaṃ pravadāmyaham | evamuktaḥ sadharmātmā sukarmā nṛpanandana
tvayi vaśyaṃ jagatsarvamiti śuśruma bhūtale | tanme tvaṃ kautukaṃ vipra darśayasva prayatnataḥ
paśya kautukamevādya tvaṃ vaśyāvaśyakāraṇam | tamuvāca sa dharmātmā sukarmā pippalaṃ prati
atha sasmāra vai devānsukarmā pratyayāya vai | indrādyā lokapālāśca devāścāgnipurogatāḥ
samāgatāḥ samāhūtā nānāvidyādharāstathā | sukarmāṇaṃ tataḥ procurdevāścāgnipurogamāḥ
kasmātsmṛtāstvayā vipra tato'rthakāraṇaṃ vada

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
अन्यत्anyatиное
किम्kimчто
पृच्छसेpṛcchaseспрашиваешь
ब्रूहिbrūhiскажи
तम्tamто
एवम्evamтак
प्रवदामिpravadāmiизложу
अहम्ahamя
एवम्evamтак
उक्तःuktaḥсказанное
स-धर्म-आत्माsa-dharma-ātmāправедный душою
सुकर्माsukarmāСукарман
नृप-नन्दनnṛpa-nandanaцарский отпрыск
त्वयिtvayiтебе
वश्यम्vaśyamпокорен
जगत्jagatмир
सर्वम्sarvamвесь
इतिitiтак
शुश्रुमśuśrumaмы слышали
भू-तलेbhū-taleна земле
तत्tatто
मेmeмне
त्वम्tvamты
कौतुकम्kautukamдиво
विप्रvipraо брахман
दर्शयस्वdarśayasvaпокажи
प्रयत्नतःprayatnataḥпостарайся
पश्यpaśyaсмотри
अद्यadyaныне
वश्य-अवश्य-कारणम्vaśya-avaśya-kāraṇamпричину покорности и непокорности
उवाचuvācaсказал
सःsaḥон
पिप्पलम्pippalamПиппале
प्रतिpratiк
अथathaзатем
सस्मारsasmāraвспомнил
देवान्devānбогов
प्रत्ययायpratyayāyaради удостоверения
इन्द्र-आद्याःindra-ādyāḥИндра и прочие
लोक-पालाःloka-pālāḥхранители мира
caи
देवाःdevāḥбоги
अग्नि-पुरोगताःagni-purogatāḥво главе с Агни
समागताःsamāgatāḥявились
समाहूताःsamāhūtāḥпризванные
नाना-विद्याधराःnānā-vidyādharāḥразные видьядхары
तथाtathāтакже
सुकर्माणम्sukarmāṇamСукарману
ततःtataḥзатем
प्रोचुःprocuḥсказали
कस्मात्kasmātзачем
स्मृताःsmṛtāḥвспомянуты
त्वयाtvayāтобою
ततःtataḥи
अर्थ-कारणम्artha-kāraṇamпричину дела
वदvadaскажи
अनुवाद

«Что ещё спрашиваешь — скажи, и я изложу так же». Так сказанное, о царский отпрыск, услышал праведный душою Сукарман. — «Тебе покорен весь мир — так слышали мы на земле; покажи же мне то диво, о брахман, постарайся». — «Смотри ныне на самое диво — на причину покорности и непокорности», — сказал он Пиппале. И затем Сукарман вспомнил богов ради удостоверения; и Индра с прочими хранителями мира, и боги во главе с Агни, призванные, явились, и разные видьядхары также. И сказали они тогда Сукарману: «Зачем вспомянуты мы тобою? Скажи причину дела».

संस्करण

c8c426e2e786 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:34 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से