कर्णिकापर्णविस्तारं रहस्यद्रुममीरितम् । प्रधानं द्वादशारण्यं माहात्म्यं कथितं क्रमात्
भद्रं श्रीलोहभाण्डीरमहातालखदिरकाः । बकुलं कुमुदं काम्यं मधु वृन्दावनं तथा
द्वादशैतावती सङ्ख्या कालिन्द्याः सप्त पश्चिमे । पूर्वे पञ्चवनं प्रोक्तं तत्रास्ति गुह्यमुत्तमम्
महारण्यं गोकुलाख्यं मधुवृन्दावनं तथा । अन्यच्चोपवनं प्रोक्तं कृष्णक्रीडारसस्थलम्
कदम्बखण्डकं नन्दवनं नन्दीश्वरं तथा । नन्दनन्दनखण्डं च पलाशाशोककेतकी
सुगन्धमानसं कैलममृतं भोजनस्थलम् । सुखप्रसाधनं वत्सहरणं शेषशायिकम्
श्यामपूर्वोदधिग्रामश्चक्रं भानुपुरं तथा । सङ्केतं द्विपदं चैव बालक्रीडनधूसरम्
कामद्रुतं सुललितमुत्सुकं चापि काननम् । नानाविधरसक्रीडा नानालीलारसस्थलम्
नागविस्तारविष्टभ्य रहस्यद्रुममीरितम् । सहस्रपत्रकमलं गोकुलाख्यं महत्पदम्
कर्णिका तन्महद्धाम गोविन्दस्थानमुत्तमम् । तत्रोपरि स्वर्णपीठे मणिमण्डपमण्डितम्
कर्णिकायां क्रमाद्दिक्षु विदिक्षु दलमीरितम् । यद्दलं दक्षिणे प्रोक्तं परं गुह्योत्तमोत्तमम्
तस्मिन्दले महापीठं निगमागमदुर्गमम् । योगीन्द्रैरपि दुष्प्राप्यं सर्वात्मा यच्च गोकुलम्
द्वितीयं दलमाग्नेय्यां तद्रहस्यं दलं तथा । सङ्केतं द्विपदं चैव कुटीद्वौ तत्कुले स्थितौ
karṇikāparṇavistāraṃ rahasyadrumamīritam | pradhānaṃ dvādaśāraṇyaṃ māhātmyaṃ kathitaṃ kramāt
bhadraṃ śrīlohabhāṇḍīramahātālakhadirakāḥ | bakulaṃ kumudaṃ kāmyaṃ madhu vṛndāvanaṃ tathā
dvādaśaitāvatī saṅkhyā kālindyāḥ sapta paścime | pūrve pañcavanaṃ proktaṃ tatrāsti guhyamuttamam
mahāraṇyaṃ gokulākhyaṃ madhuvṛndāvanaṃ tathā | anyaccopavanaṃ proktaṃ kṛṣṇakrīḍārasasthalam
kadambakhaṇḍakaṃ nandavanaṃ nandīśvaraṃ tathā | nandanandanakhaṇḍaṃ ca palāśāśokaketakī
sugandhamānasaṃ kailamamṛtaṃ bhojanasthalam | sukhaprasādhanaṃ vatsaharaṇaṃ śeṣaśāyikam
śyāmapūrvodadhigrāmaścakraṃ bhānupuraṃ tathā | saṅketaṃ dvipadaṃ caiva bālakrīḍanadhūsaram
kāmadrutaṃ sulalitamutsukaṃ cāpi kānanam | nānāvidharasakrīḍā nānālīlārasasthalam
nāgavistāraviṣṭabhya rahasyadrumamīritam | sahasrapatrakamalaṃ gokulākhyaṃ mahatpadam
karṇikā tanmahaddhāma govindasthānamuttamam | tatropari svarṇapīṭhe maṇimaṇḍapamaṇḍitam
karṇikāyāṃ kramāddikṣu vidikṣu dalamīritam | yaddalaṃ dakṣiṇe proktaṃ paraṃ guhyottamottamam
tasmindale mahāpīṭhaṃ nigamāgamadurgamam | yogīndrairapi duṣprāpyaṃ sarvātmā yacca gokulam
dvitīyaṃ dalamāgneyyāṃ tadrahasyaṃ dalaṃ tathā | saṅketaṃ dvipadaṃ caiva kuṭīdvau tatkule sthitau
«„С околоплодником и простором лепестков названо оно тайным древом. Главные двенадцать лесов — их величие рассказано по порядку: Бхадра, Шри, Лоха, Бхандира, Махатала, Кхадира, Бакула, Кумуда, Камья, Мадху и Вриндаван; двенадцать — таково число: семь к западу от Калинди, на востоке названо пять лесов; там есть высшее сокровенное. Великий лес по имени Гокула, Мадху и Вриндаван; названы и иные рощи — место расы игр Кришны: Кадамба-кхандака, Нандавана, Нандишвара и Нанданандана-кханда, Палаша, Ашока, Кетаки, Сугандха, Манаса, Амрита, место трапезы, Сукхапрасадхана, Ватсахарана, Шешашайика, Шьяма, Пурва, Удадхиграма, Чакра и Бханупура, Санкета и Двипада, Балакридана, Дхусара, Камадрута, Сулалита и роща Утсука — игры разнообразной расы, место расы многих лил. Опершись на простор змея, названо оно тайным древом — тысячелепестковый лотос, великая обитель по имени Гокула. Околоплодник — та великая обитель, высшее место Говинды; там наверху, на золотом седалище, украшенное самоцветным чертогом. У околоплодника по порядку, в странах света и промежуточных, названы лепестки. Лепесток, названный на юге, — высшее сокровенное, наилучшее; на том лепестке великое седалище, недоступное Веде и агамам, недостижимое и владыкам йогов, и то, что душа всего, — Гокула. Второй лепесток на юго-востоке — и тот лепесток сокровенный: Санкета и Двипада; две хижины стоят в том роду“.»
66d3f91270a0 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:48 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Вриндаван описан не как местность, а как чертёж: тысячелепестковый лотос, где сердцевина — место Говинды, а лепестки разложены по сторонам света. Двенадцать лесов и десятки рощ названы поимённо, и каждое имя — не топоним, а событие: Ватсахарана — где увели телят, Шешашайика — где возлежит Шеша. География здесь и есть повествование.