पद्मपुराण
Arjuna Becomes a Gopī5.74.101-112
3050 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 5.74.101-112
देवनागरी

ता आत्ममुदितास्तेन ब्रजबाला इहागताः । एताः श्रुतिगणाः ख्याता एताश्चमुनयस्तथा
वयं वल्लवबाला हि कथितास्ते स्वरूपतः । अत्र राधापतेरङ्गात्पूर्वायाः प्रेयसीतमाः
नित्यानित्यविहारिण्यो नित्यकेलिभुवश्चराः । एषा पूर्णयसा देवी एषा च रसमन्थरा
एषा रसालया नाम एषा च रसवल्लरी । रसपीयूषधारेयमेषा रसतरङ्गिणी
रसकल्लोलिनी चैषा इयं च रसवापिका । अनङ्गसेना एषैव इयं चानङ्गमालिनी
मदयन्ती इयं बाला एषा च रसविहृला । इयं च ललिता नाम इयं ललितयौवना
अनङ्गकुसुमा चैषा इयं मदनमञ्जरी । एषा कलावती नाम इयं रतिकला स्मृता
इयं कामकला नाम इयं हि कामदायिनी । रतिलोला इयं बाला इयं बाला रतोत्सुका
एषा च रतिसर्वस्वा रतिचिन्तामणिस्त्वसौ । नित्यानन्दाः काश्चिदेता नित्यप्रेमरसप्रदाः
अतः परं श्रुतिगणास्तासां काश्चिदिमाः शृणु । उद्गीतैषा सुगीतेयं कलगीता त्वियं प्रिया
एषा कलसुरा ख्याता बालेयं कलकण्ठिका । विपञ्चीयं क्रमपदा एषा बहुश्रुता मता
एषा बहुप्रयोगेयं ख्याता बहुकलाऽबला । इयं कलावती ख्याता माता चैषा क्रियावती

लिप्यंतरण (IAST)

tā ātmamuditāstena brajabālā ihāgatāḥ | etāḥ śrutigaṇāḥ khyātā etāścamunayastathā
vayaṃ vallavabālā hi kathitāste svarūpataḥ | atra rādhāpateraṅgātpūrvāyāḥ preyasītamāḥ
nityānityavihāriṇyo nityakelibhuvaścarāḥ | eṣā pūrṇayasā devī eṣā ca rasamantharā
eṣā rasālayā nāma eṣā ca rasavallarī | rasapīyūṣadhāreyameṣā rasataraṅgiṇī
rasakallolinī caiṣā iyaṃ ca rasavāpikā | anaṅgasenā eṣaiva iyaṃ cānaṅgamālinī
madayantī iyaṃ bālā eṣā ca rasavihṛlā | iyaṃ ca lalitā nāma iyaṃ lalitayauvanā
anaṅgakusumā caiṣā iyaṃ madanamañjarī | eṣā kalāvatī nāma iyaṃ ratikalā smṛtā
iyaṃ kāmakalā nāma iyaṃ hi kāmadāyinī | ratilolā iyaṃ bālā iyaṃ bālā ratotsukā
eṣā ca ratisarvasvā raticintāmaṇistvasau | nityānandāḥ kāścidetā nityapremarasapradāḥ
ataḥ paraṃ śrutigaṇāstāsāṃ kāścidimāḥ śṛṇu | udgītaiṣā sugīteyaṃ kalagītā tviyaṃ priyā
eṣā kalasurā khyātā bāleyaṃ kalakaṇṭhikā | vipañcīyaṃ kramapadā eṣā bahuśrutā matā
eṣā bahuprayogeyaṃ khyātā bahukalā'balā | iyaṃ kalāvatī khyātā mātā caiṣā kriyāvatī

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
का-यूयम्-तनुजाः-केषाम्kā-yūyam-tanujāḥ-keṣāmкто вы, чьи дочери
क्व-जाताः-कस्य-वल्लभाःkva-jātāḥ-kasya-vallabhāḥгде рождены, чьи возлюбленные
तत्-श्रुत्वा-वचनम्-तस्याःtat-śrutvā-vacanam-tasyāḥуслышав то её слово
सा-वै-प्रिय-मुदा-अब्रवीत्sā-vai-priya-mudā-abravītта Приямуда сказала
अस्तु-एवम्-प्राण-सख्यः-स्मastu-evam-prāṇa-sakhyaḥ-smaда будет так: мы подруги как жизнь
तस्य-एव-च-वयम्-शुभेtasya-eva-ca-vayam-śubheи мы именно его, о благая
वृन्दावन-कला-नाथvṛndāvana-kalā-nāthaвладыки искусств Вриндавана
विहार-दारिकाः-सुखम्vihāra-dārikāḥ-sukhamдевы забав, счастливо
ताः-आत्म-मुदिताः-तेनtāḥ-ātma-muditāḥ-tenaони, им обрадованные
व्रज-बालाः-इह-आगताःvraja-bālāḥ-iha-āgatāḥдевочки Враджа сюда пришли
एताः-श्रुति-गणाः-ख्याताःetāḥ-śruti-gaṇāḥ-khyātāḥэти прославлены как сонмы шрути
एताः-च-मुनयः-तथाetāḥ-ca-munayaḥ-tathāа эти — мудрецы
वयम्-वल्लव-बालाः-हिvayam-vallava-bālāḥ-hiмы же дочери пастухов
कथिताः-ते-स्वरूपतःkathitāḥ-te-svarūpataḥназваны тебе по существу
अत्र-राधा-पतेः-अङ्गात्atra-rādhā-pateḥ-aṅgātздесь из тела супруга Радхи
पूर्वायाः-प्रेयसी-तमाःpūrvāyāḥ-preyasī-tamāḥпервой, любимейшие
नित्य-अनित्य-विहारिण्यःnitya-anitya-vihāriṇyaḥвечно и невечно играющие
नित्य-केलि-भुवः-चराःnitya-keli-bhuvaḥ-carāḥобитательницы земли вечных забав
एषा-पूर्ण-यशाः-देवीeṣā-pūrṇa-yaśāḥ-devīэто богиня Пурнаяша
एषा-च-रस-मन्थराeṣā-ca-rasa-mantharāа это Расамантхара
एषा-रस-आलया-नामeṣā-rasa-ālayā-nāmaэта по имени Расалая
एषा-च-रस-वल्लरीeṣā-ca-rasa-vallarīа эта Расаваллари
रस-पीयूष-धारा-इयम्rasa-pīyūṣa-dhārā-iyamэта Раса-пиюша-дхара
एषा-रस-तरङ्गिणीeṣā-rasa-taraṅgiṇīэта Расатарангини
रस-कल्लोलिनी-च-एषाrasa-kallolinī-ca-eṣāи эта Расакаллолини
इयम्-च-रस-वापिकाiyam-ca-rasa-vāpikāа эта Расавапика
अनङ्ग-सेना-एषा-एवanaṅga-senā-eṣā-evaэта именно Анангасена
इयम्-च-अनङ्ग-मालिनीiyam-ca-anaṅga-mālinīа эта Анангамалини
मदयन्ती-इयम्-बालाmadayantī-iyam-bālāэта дева Мадаянти
एषा-च-रस-विह्वलाeṣā-ca-rasa-vihvalāа эта Расавихвала
इयम्-च-ललिता-नामiyam-ca-lalitā-nāmaэта по имени Лалита
इयम्-ललित-यौवनाiyam-lalita-yauvanāэта Лалитаяувана
अनङ्ग-कुसुमा-च-एषाanaṅga-kusumā-ca-eṣāи эта Анангакусума
इयम्-मदन-मञ्जरीiyam-madana-mañjarīэта Мадана-манджари
एषा-कलावती-नामeṣā-kalāvatī-nāmaэта по имени Калавати
इयम्-रति-कला-स्मृताiyam-rati-kalā-smṛtāэта помнится как Ратикала
इयम्-काम-कला-नामiyam-kāma-kalā-nāmaэта по имени Камакала
इयम्-हि-काम-दायिनीiyam-hi-kāma-dāyinīа эта Камадаини
रति-लोला-इयम्-बालाrati-lolā-iyam-bālāэта дева Ратилола
इयम्-बाला-रति-उत्सुकाiyam-bālā-rati-utsukāэта дева Ратотсука
एषा-च-रति-सर्वस्वाeṣā-ca-rati-sarvasvāи эта Ратисарвасва
रति-चिन्तामणिः-तु-असौrati-cintāmaṇiḥ-tu-asauа та Ратичинтамани
नित्य-आनन्दाः-काश्चित्-एताःnitya-ānandāḥ-kāścit-etāḥнекоторые из них вечно блаженные
नित्य-प्रेम-रस-प्रदाःnitya-prema-rasa-pradāḥдарующие вечную расу любви
अतः-परम्-श्रुति-गणाःataḥ-param-śruti-gaṇāḥдалее — сонмы шрути
तासाम्-काश्चित्-इमाः-शृणुtāsām-kāścit-imāḥ-śṛṇuо некоторых из них слушай
उद्गीता-एषा-सुगीता-इयम्udgītā-eṣā-sugītā-iyamэта Удгита, эта Сугита
कल-गीता-तु-इयम्-प्रियाkala-gītā-tu-iyam-priyāа эта милая Калагита
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
एवevaже
वाили
अपिapiже
हिhiведь
वैvaiпоистине
तथाtathāтакже
तत्tatто
इतिitiтак
अथathaзатем
caи
तुtuже
naне
अनुवाद

«„Кто вы, чьи дочери, где рождены, чьи возлюбленные?“ Услышав то её слово, та Приямуда сказала: „Да будет так: мы подруги как жизнь, и мы именно его, о благая, — девы забав владыки искусств Вриндавана, счастливо. Они, им обрадованные, девочки Враджа, сюда пришли; эти прославлены как сонмы шрути, а эти — мудрецы; мы же — дочери пастухов, названы тебе по существу. Здесь, из тела супруга Радхи, первой, — любимейшие, вечно и невечно играющие, обитательницы земли вечных забав. Это богиня Пурнаяша, а это Расамантхара; эта по имени Расалая, а эта Расаваллари; эта Раса-пиюша-дхара, эта Расатарангини; и эта Расакаллолини, а эта Расавапика; эта именно Анангасена, а эта Анангамалини; эта дева Мадаянти, а эта Расавихвала; эта по имени Лалита, эта Лалитаяувана; и эта Анангакусума, эта Мадана-манджари; эта по имени Калавати, эта помнится как Ратикала; эта по имени Камакала, а эта Камадаини; эта дева Ратилола, эта дева Ратотсука; и эта Ратисарвасва, а та Ратичинтамани. Некоторые из них вечно блаженные, дарующие вечную расу любви. Далее — сонмы шрути; о некоторых из них слушай: эта Удгита, эта Сугита, а эта милая Калагита…“»

संस्करण

bbdec4a62329 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:49 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से