ते सर्वे मुक्तिमायान्ति भुवं त्यक्त्वा द्विजोत्तम । मन्त्राणां मन्त्रराजोऽथ यथा स्याद्द्वादशाक्षरः
व्रतानां च तथा चैषा येन वै त्रिस्पृशा कृता । ब्रह्मणा च कृता पूर्वं पश्चाद्राजर्षिभिः कृता
अन्येषां का कथा वत्स त्रिस्पृशा मुक्तिदायिनी । अनेन विधिना ब्रह्मंस्त्रिस्पृशासम्भवं व्रतम्
यः करोति नरो भक्त्या शृणु वक्ष्यामि तत्फलम् । गङ्गावगाहने ब्रह्मन्वाराणस्यां तु यत्फलम्
मन्वन्तरसहस्रैस्तु त्रिस्पृशाकारको हि तत् । प्राच्यां च यमुनास्नाने वर्षैर्यत्कोटिभिः फलम्
तत्फलं समवाप्नोति त्रिस्पृशाव्रतकृन्नरः । यत्फलं तु कुरुक्षेत्रे सूर्यग्रहणकोटिभिः
हेमभारशतैर्दानैस्त्रिस्पृशाकरणेन तत् । पापकोटिसहस्राणि हत्याकोटिशतानि च
एकेनैवोपवासेन क्रियते भस्मसाद्द्रुतम् । त्रिस्पृशाया व्रतं यत्तु अगतीनां गतिप्रदम्
गतिमिच्छन्ति विप्रर्षे महापापशतानि च । स्वयं कृष्णेन कथितं पाराशर्यस्य चाग्रतः
प्रकाशयति यश्चेदं लिखित्वा वैष्णवं द्विजे । पापौघैर्ग्रथितस्यापि तस्य मुक्तिर्भविष्यति
पुण्यैरवाप्यते विद्वन्मन्वन्तरशतैरपि । त्रिस्पृशा दुर्लभा लोके प्राप्यते नैव मानवैः
कलौ ये त्रिस्पृशां लब्ध्वा न कुर्वन्ति नराधमाः । तेषां जन्मफलं चैव जीवितं विफलं भवेत्
प्रेतत्वं तैः समुत्तीर्णं विना श्राद्धैर्विना सुतैः । कृता यैस्त्रिस्पृशा विद्वन्सकृत्प्राप्य कलौ युगे
te sarve muktimāyānti bhuvaṃ tyaktvā dvijottama | mantrāṇāṃ mantrarājo'tha yathā syāddvādaśākṣaraḥ
vratānāṃ ca tathā caiṣā yena vai trispṛśā kṛtā | brahmaṇā ca kṛtā pūrvaṃ paścādrājarṣibhiḥ kṛtā
anyeṣāṃ kā kathā vatsa trispṛśā muktidāyinī | anena vidhinā brahmaṃstrispṛśāsambhavaṃ vratam
yaḥ karoti naro bhaktyā śṛṇu vakṣyāmi tatphalam | gaṅgāvagāhane brahmanvārāṇasyāṃ tu yatphalam
manvantarasahasraistu trispṛśākārako hi tat | prācyāṃ ca yamunāsnāne varṣairyatkoṭibhiḥ phalam
tatphalaṃ samavāpnoti trispṛśāvratakṛnnaraḥ | yatphalaṃ tu kurukṣetre sūryagrahaṇakoṭibhiḥ
hemabhāraśatairdānaistrispṛśākaraṇena tat | pāpakoṭisahasrāṇi hatyākoṭiśatāni ca
ekenaivopavāsena kriyate bhasmasāddrutam | trispṛśāyā vrataṃ yattu agatīnāṃ gatipradam
gatimicchanti viprarṣe mahāpāpaśatāni ca | svayaṃ kṛṣṇena kathitaṃ pārāśaryasya cāgrataḥ
prakāśayati yaścedaṃ likhitvā vaiṣṇavaṃ dvije | pāpaughairgrathitasyāpi tasya muktirbhaviṣyati
puṇyairavāpyate vidvanmanvantaraśatairapi | trispṛśā durlabhā loke prāpyate naiva mānavaiḥ
kalau ye trispṛśāṃ labdhvā na kurvanti narādhamāḥ | teṣāṃ janmaphalaṃ caiva jīvitaṃ viphalaṃ bhavet
pretatvaṃ taiḥ samuttīrṇaṃ vinā śrāddhairvinā sutaiḥ | kṛtā yaistrispṛśā vidvansakṛtprāpya kalau yuge
«…и брахманы, что совершают её, и кшатрии с умом, устремлённым к Кришне, и вайшьи, и рождённые шудрами, и те, кто иных родов, — все они, оставив землю, достигают освобождения, о лучший из дваждырождённых. Как среди мантр царь мантр — двенадцатисложная, так и среди обетов — эта, кем бы трисприша ни была совершена. Прежде она была совершена Брахмой, затем царственными мудрецами — что уж говорить о прочих, о дитя: она даёт освобождение. Кто, о Брахман, с преданностью совершает по этому уставу обет, связанный с триспришей, — слушай, поведаю плод его. Какой плод при омовении в Ганге в Варанаси тысячами манвантар — тот и у совершающего триспришу. Какой плод при омовении в восточной Ямуне за коти лет — тот обретает человек, совершивший обет трисприши. Какой плод на Курукшетре при коти солнечных затмений, при дарах сотнями бхаров золота — тот же от совершения трисприши. Тысячи коти грехов и сотни коти убийств одним лишь постом скоро обращаются в пепел. Обет трисприши даёт путь тем, у кого пути нет; пути этого желают, о брахман-мудрец, и сотни великих грехов. Сам Кришна поведал его перед сыном Парашары. И кто, записав это вайшнавское сказание, передаст его брахману, у того, даже опутанного потоками грехов, будет освобождение. Заслугами она обретается, о знающий, лишь за сотни манвантар; трисприша труднодостижима в мире и вовсе не обретается людьми. Те худшие из людей, кто в Кали, обретя триспришу, не совершают её, — плод их рождения и жизнь их бесплодны. А кем однажды в век Кали, обретя её, была совершена трисприша, теми преодолено состояние преты — без шраддх и без сыновей».
b555b1156770 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:13:53 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Перечень тех, кому обет открыт, доведён до конца: брахманы, кшатрии, вайшьи, шудры и «иных родов» — то есть все. Обещание в последней строке стоит особняком: обет избавляет от участи преты без шраддхи и без сыновей. Для того, у кого нет потомства, который совершит по нём обряды, это единственная дверь — и глава кончается тем, что дверь эту открывает не происхождение и не наследник, а один соблюдённый день. Тому же, кто её получил и не воспользовался, сказано прямо: жизнь прошла впустую.