पद्मपुराण
The Glory of the Ūrdhva-puṇḍra and the Rule of Wearing It6.227.1-10
5015 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 6.227.1-10

शङ्कर उवाच

देवनागरी

ऊर्ध्वपुण्ड्रस्य माहात्म्यं वक्ष्यामि शुभदर्शने । धारणादेव मुच्येत भवबन्धाद्द्विजोत्तमः
ऊर्ध्वपुण्ड्रस्य मध्ये तु विशाले सुमनोहरे । लक्ष्म्या सार्धं समासीनो देवदेवो जनार्दनः
तस्माद्यस्य शरीरे तु ऊर्ध्वपुण्ड्रं धृतं भवेत् । तस्य देहं भगवतो विमलं मन्दिरं शुभम्
स स्नातः सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु दीक्षितः । धारयेदूर्ध्वपुण्ड्रं यो मृदा शुभ्रेण वैष्णवः
ऊर्ध्वपुण्ड्रधरो विप्रः सर्वलोकेषु पूजितः । विमानवरमारुह्य याति विष्णोः परं पदम्
धारयेदूर्ध्वपुण्ड्रं तु त्रिसन्ध्यं तु द्विजोत्तमः । सर्वपापविशुद्ध्यर्थमिष्टापूर्तफलाप्तये
ऊर्ध्वपुण्ड्रधरं दृष्ट्वा सर्वपापैः प्रमुच्यते । नमस्कृत्वाथवा भक्त्या सर्वदानफलं लभेत्
ऊर्ध्वपुण्ड्रधरं विप्रं यः श्राद्धे भोजयिष्यति । आकल्पकोटि पितरस्तस्य तृप्ता न संशयः
ऊर्ध्वपुण्ड्रधरो यस्तु कुर्याच्छ्राद्धं शुभानने । कल्पकोटिसहस्राणि गयाश्राद्धफलं लभेत्
यज्ञदानतपश्चर्याजपहोमादिकं च यत् । ऊर्ध्वपुण्ड्रधरः कुर्यात्तस्य पुण्यमनन्तकम्

लिप्यंतरण (IAST)

ūrdhvapuṇḍrasya māhātmyaṃ vakṣyāmi śubhadarśane | dhāraṇādeva mucyeta bhavabandhāddvijottamaḥ
ūrdhvapuṇḍrasya madhye tu viśāle sumanohare | lakṣmyā sārdhaṃ samāsīno devadevo janārdanaḥ
tasmādyasya śarīre tu ūrdhvapuṇḍraṃ dhṛtaṃ bhavet | tasya dehaṃ bhagavato vimalaṃ mandiraṃ śubham
sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ | dhārayedūrdhvapuṇḍraṃ yo mṛdā śubhreṇa vaiṣṇavaḥ
ūrdhvapuṇḍradharo vipraḥ sarvalokeṣu pūjitaḥ | vimānavaramāruhya yāti viṣṇoḥ paraṃ padam
dhārayedūrdhvapuṇḍraṃ tu trisandhyaṃ tu dvijottamaḥ | sarvapāpaviśuddhyarthamiṣṭāpūrtaphalāptaye
ūrdhvapuṇḍradharaṃ dṛṣṭvā sarvapāpaiḥ pramucyate | namaskṛtvāthavā bhaktyā sarvadānaphalaṃ labhet
ūrdhvapuṇḍradharaṃ vipraṃ yaḥ śrāddhe bhojayiṣyati | ākalpakoṭi pitarastasya tṛptā na saṃśayaḥ
ūrdhvapuṇḍradharo yastu kuryācchrāddhaṃ śubhānane | kalpakoṭisahasrāṇi gayāśrāddhaphalaṃ labhet
yajñadānatapaścaryājapahomādikaṃ ca yat | ūrdhvapuṇḍradharaḥ kuryāttasya puṇyamanantakam

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
ऊर्ध्व-पुण्ड्रस्यūrdhva-puṇḍrasyaурдхва-пундры
माहात्म्यंmāhātmyaṃвеличие
वक्ष्यामिvakṣyāmiповедаю
शुभ-दर्शनेśubha-darśaneо благая видом
धारणाद्dhāraṇādот ношения
एवevaже
मुच्येतmucyetaосвобождается
भव-बन्धाद्bhava-bandhādот уз бытия
द्विजोत्तमःdvijottamaḥлучший из брахманов
मध्येmadhyeпосреди
तुtuже
विशालेviśāleв широком
सु-मनोहरेsu-manohareвесьма пленительном
लक्ष्म्याlakṣmyāс Лакшми
सार्धंsārdhaṃвместе
समासीनोsamāsīnoвосседающий
देव-देवोdeva-devoбог богов
जनार्दनःjanārdanaḥДжанардана
तस्माद्tasmādпотому
यस्यyasyaу кого
शरीरेśarīreна теле
ऊर्ध्व-पुण्ड्रंūrdhva-puṇḍraṃурдхва-пундра
धृतंdhṛtaṃнадета
भवेत्bhavetбудет
तस्यtasyaтого
देहंdehaṃтело
भगवतोbhagavatoГоспода
विमलंvimalaṃчистый
मन्दिरंmandiraṃчертог
शुभम्śubhamблагой
saон
स्नातःsnātaḥомывшийся
सर्व-तीर्थेषुsarva-tīrtheṣuво всех тиртхах
सर्व-यज्ञेषुsarva-yajñeṣuво всех жертвах
दीक्षितःdīkṣitaḥпосвящённый
धारयेद्dhārayedносит
योyoкто
मृदाmṛdāглиною
शुभ्रेणśubhreṇaбелою
वैष्णवःvaiṣṇavaḥвайшнав
ऊर्ध्व-पुण्ड्र-धरोūrdhva-puṇḍra-dharoносящий урдхва-пундру
विप्रःvipraḥбрахман
सर्व-लोकेषुsarva-lokeṣuво всех мирах
पूजितःpūjitaḥчтим
विमान-वरम्vimāna-varamна превосходную колесницу
आरुह्यāruhyaвзойдя
यातिyātiидёт
विष्णोःviṣṇoḥВишну
परंparaṃв высшую
पदम्padamобитель
त्रि-सन्ध्यंtri-sandhyaṃв три стыка дня
सर्व-पाप-विशुद्ध्य्-अर्थंsarva-pāpa-viśuddhy-arthaṃради очищения от всех грехов
इष्टापूर्त-फलाप्तयेiṣṭāpūrta-phalāptayeради плода жертв и благих дел
दृष्ट्वाdṛṣṭvāувидев
सर्व-पापैःsarva-pāpaiḥот всех грехов
प्रमुच्यतेpramucyateосвобождается
नमस्कृत्वाथवाnamaskṛtvāthavāили же поклонившись
भक्त्याbhaktyāс преданностью
सर्व-दान-फलंsarva-dāna-phalaṃплод всех даров
लभेत्labhetобретёт
विप्रंvipraṃбрахмана
यःyaḥкто
श्राद्धेśrāddheна шраддхе
भोजयिष्यतिbhojayiṣyatiнакормит
आकल्प-कोटिākalpa-koṭiдо миллиона кальп
पितरस्pitarasпредки
तस्यtasyaего
तृप्ताtṛptāнасыщены
naнет
संशयःsaṃśayaḥсомнения
कुर्याच्kuryācсовершает
छ्राद्धंchrāddhaṃшраддху
शुभाननेśubhānaneо прекрасноликая
कल्प-कोटि-सहस्राणिkalpa-koṭi-sahasrāṇiтысячи миллионов кальп
गया-श्राद्ध-फलंgayā-śrāddha-phalaṃплод шраддхи в Гае
यज्ञ-दान-तपश्-चर्या-जप-होमादिकंyajña-dāna-tapaś-caryā-japa-homādikaṃжертвы, дары, подвиг, джапу, хому и прочее
caи
यत्yatчто
तस्यtasyaего
पुण्यम्puṇyamблагочестие
अनन्तकम्anantakamбесконечно
अनुवाद

«Поведаю величие урдхва-пундры, о благая видом: от одного её ношения лучший из брахманов освобождается от уз бытия. Посреди урдхва-пундры, широкой и весьма пленительной, восседает вместе с Лакшми бог богов Джанардана. Потому у кого на теле надета урдхва-пундра, тело того — чистый и благой чертог Господа. Тот вайшнав, что носит урдхва-пундру из белой глины, — омывшийся во всех тиртхах и посвящённый во все жертвы. Брахман, носящий урдхва-пундру, чтим во всех мирах; взойдя на превосходную колесницу, он идёт в высшую обитель Вишну. Да носит её лучший из брахманов в три стыка дня — ради очищения от всех грехов и ради плода жертв и благих дел. Увидев носящего урдхва-пундру, человек освобождается от всех грехов; а поклонившись ему с преданностью, обретёт плод всех даров. Кто накормит на шраддхе брахмана, носящего урдхва-пундру, у того предки насыщены до миллиона кальп — нет сомнения. А кто, нося урдхва-пундру, совершает шраддху, о прекрасноликая, тот обретает плод шраддхи в Гае на тысячи миллионов кальп. И жертвы, дары, подвиг, джапа, хома и прочее, что совершает носящий урдхва-пундру, — благочестие того бесконечно.

संस्करण

0b578b78ddc1 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:14:06 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से