पद्मपुराण
The Glory of Honouring a Guest7.25.15-21
5764 / 5781
Linuxपन्ने पलटें
पद्मपुराण · 7.25.15-21

व्यास उवाच

देवनागरी

उवास ब्राह्मणश्रेष्ठ आसने कीर्तयन्हरिम् । आसनस्थं महात्मानं लोमशं तं कृताञ्जली ॥
पवित्रानायन्तमती भक्त्या प्राहतुरुत्तमौ । भगवन्सर्वधर्मज्ञ त्वत्पादयुगलाम्बुभिः ॥
सद्य एवाश्रमोऽयं तु पूतोऽभून्नूनमावयोः । कृतानि यानि पापानि आवाभ्यां मोहतः पुरा ॥
तानि सर्वाणि नष्टानि त्वत्पादयुगदर्शनात् । भवान्नारायणः साक्षात्पूजनीयोऽमरैरपि ॥
सम्यक्ते पूजनं कर्तुं किमावां मानुषौ क्षमौ । अतिथेर्या कृता पूजा तेऽस्माभिर्निजशक्तितः ॥
अनया भव सुप्रीतः क्षमस्व दोषमावयोः । इत्युक्त्वा तौ महात्मानौ तस्यागन्तोः पदद्वये ॥ निपेततुर्द्विजश्रेष्ठ वयस्यौ गृहमेधिनौ ॥
तयोर्भक्त्या सुसन्तुष्टो लोमशो मुनिरब्रवीत् । युवां विनयिनां श्रेष्ठौ द्विजाग्र्यौ धर्मतत्परौ ॥

लिप्यंतरण (IAST)

uvāsa brāhmaṇaśreṣṭha āsane kīrtayanharim | āsanasthaṃ mahātmānaṃ lomaśaṃ taṃ kṛtāñjalī ||
pavitrānāyantamatī bhaktyā prāhaturuttamau | bhagavansarvadharmajña tvatpādayugalāmbubhiḥ ||
sadya evāśramo'yaṃ tu pūto'bhūnnūnamāvayoḥ | kṛtāni yāni pāpāni āvābhyāṃ mohataḥ purā ||
tāni sarvāṇi naṣṭāni tvatpādayugadarśanāt | bhavānnārāyaṇaḥ sākṣātpūjanīyo'marairapi ||
samyakte pūjanaṃ kartuṃ kimāvāṃ mānuṣau kṣamau | atitheryā kṛtā pūjā te'smābhirnijaśaktitaḥ ||
anayā bhava suprītaḥ kṣamasva doṣamāvayoḥ | ityuktvā tau mahātmānau tasyāgantoḥ padadvaye || nipetaturdvijaśreṣṭha vayasyau gṛhamedhinau ||
tayorbhaktyā susantuṣṭo lomaśo munirabravīt | yuvāṃ vinayināṃ śreṣṭhau dvijāgryau dharmatatparau ||

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
उवासuvāsaвоссел
ब्राह्मणश्रेष्ठbrāhmaṇaśreṣṭhaо лучший из брахманов
आसनेāsaneна сиденье
कीर्तयन्kīrtayanвоспевая
हरिम्harimХари
आसनस्थंāsanasthaṃвоссевшему
महात्मानंmahātmānaṃвеликой душе
लोमशंlomaśaṃЛомаше
तंtaṃтому
कृताञ्जलीkṛtāñjalīсложив ладони
पवित्रpavitraПавитра
अनायन्तमतीanāyantamatīАнаянтамати
भक्त्याbhaktyāс преданностью
प्राहतुर्prāhaturсказали
उत्तमौuttamauпревосходные
भगवन्bhagavanо владыка
सर्वधर्मज्ञsarvadharmajñaзнающий все дхармы
त्वत्tvatтвоих
पादयुगलpādayugalaдвух стоп
अम्बुभिःambubhiḥводами
सद्यsadyaтотчас
एवevaже
आश्रमोāśramoобитель
अयंayaṃэта
तुtuже
पूतोpūtoочищена
अभून्abhūnстала
नूनम्nūnamвоистину
आवयोःāvayoḥнаша
कृतानिkṛtāniсодеяны
यानिyāniкакие
पापानिpāpāniгрехи
आवाभ्यांāvābhyāṃнами двоими
मोहतःmohataḥпо помрачению
पुराpurāпрежде
तानिtāniте
सर्वाणिsarvāṇiвсе
नष्टानिnaṣṭāniуничтожены
पादयुगpādayugaдвух стоп
दर्शनात्darśanātот лицезрения
भवान्bhavānты
नारायणःnārāyaṇaḥНараяна
साक्षात्sākṣātвоочию
पूजनीयोpūjanīyoпочитаемый
अमरैर्amarairбессмертными
अपिapiдаже
सम्यक्samyakкак должно
तेteтебе
पूजनंpūjanaṃпочитание
कर्तुंkartuṃсовершить
किम्kimразве
आवांāvāṃмы двое
मानुषौmānuṣauлюди
क्षमौkṣamauспособны
अतिथेर्atitherгостю
याкакое
कृताkṛtāсотворено
पूजाpūjāпочитание
अस्माभिर्asmābhirнами
निजशक्तितःnijaśaktitaḥпо своей силе
अनयाanayāим
भवbhavaбудь
सुप्रीतःsuprītaḥвесьма доволен
क्षमस्वkṣamasvaпрости
दोषम्doṣamизъян
इत्य्ityтак
उक्त्वाuktvāсказав
तौtauте двое
महात्मानौmahātmānauвеликие души
तस्यtasyaего
आगन्तोःāgantoḥпришедшего
पदद्वयेpadadvayeк обеим стопам
निपेततुर्nipetaturпали
द्विजश्रेष्ठdvijaśreṣṭhaо лучший из дваждырождённых
वयस्यौvayasyauдрузья
गृहमेधिनौgṛhamedhinauдомохозяева
तयोर्tayorих
सुसन्तुष्टोsusantuṣṭoвесьма довольный
लोमशोlomaśoЛомаша
मुनिर्munirмудрец
अब्रवीत्abravītсказал
युवांyuvāṃвы двое
विनयिनांvinayināṃсреди смиренных
श्रेष्ठौśreṣṭhauнаилучшие
द्विजाग्र्यौdvijāgryauпервые из дваждырождённых
धर्मतत्परौdharmatatparauпреданные дхарме
अनुवाद

Он воссел на сиденье, воспевая Хари, о лучший из брахманов. И тому великой душе Ломаше, воссевшему на сиденье, Павитра и Анаянтамати, превосходные, сложив ладони, с преданностью сказали: «О владыка, знающий все дхармы! Водами двух твоих стоп обитель эта тотчас же воистину очищена. Какие грехи содеяны нами двумя прежде по помрачению — все они уничтожены от лицезрения двух твоих стоп. Ты — воочию Нараяна, почитаемый даже бессмертными; разве способны мы, люди, совершить тебе почитание как должно? Какое почитание сотворено нами гостю по своей силе, — им и будь весьма доволен и прости наш изъян». Так сказав, те двое, великие души, друзья-домохозяева, пали к обеим стопам пришедшего, о лучший из дваждырождённых. И весьма довольный их преданностью, мудрец Ломаша сказал: «Вы двое — наилучшие среди смиренных, первые из дваждырождённых, преданные дхарме.

संस्करण

531698211ef5 · प्रकाशित 3 सित॰ 2026, 4:14:09 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से