पराक्रमस्य कालो ऽयं संप्राप्तो मे चिरेप्सितः । पापात्मायं दशग्रीवो वध्यतां पापनिश्चयः । काङ्क्षितः स्तोककस्येव घर्मान्ते मेघदर्शनम् ॥
अस्मिन् मुहूर्ते नचिरात् सत्यं प्रतिशृणोमि वः । अरावणम् अरामं वा जगद् द्रक्ष्यथ वानराः ॥
राज्यनाशं वने वासं दण्डके परिधावनम् । वैदेह्याश् च परामर्शं रक्षोभिश् च समागमम् ॥
प्राप्तं दुःखं महद् घोरं क्लेशं च निरयोपमम् । अद्य सर्वम् अहं त्यक्ष्ये हत्वा तं रावणं रणे ॥
यदर्थं वानरं सैन्यं समानीतम् इदं मया । सुग्रीवश् च कृतो राज्ये निहत्वा वालिनं रणे ॥
यदर्थं सागरः क्रान्तः सेतुर् बद्धश् च सागरे । सो ऽयम् अद्य रणे पापश् चक्षुर्विषयम् आगतः ॥
चक्षुर्विषयम् आगम्य नायं जीवितुम् अर्हति । दृष्टिं दृष्टिविषस्येव सर्पस्य मम रावणः ॥
स्वस्थाः पश्यत दुर्धर्षा युद्धं वानरपुंगवाः । आसीनाः पर्वताग्रेषु ममेदं रावणस्य च ॥
अद्य रामस्य रामत्वं पश्यन्तु मम संयुगे । त्रयो लोकाः सगन्धर्वाः सदेवाः सर्षिचारणाः ॥
अद्य कर्म करिष्यामि यल् लोकाः सचराचराः । सदेवाः कथयिष्यन्ति यावद् भूमिर् धरिष्यति ॥
parākramasya kālo 'yaṃ saṃprāpto me cirepsitaḥ | pāpātmāyaṃ daśagrīvo vadhyatāṃ pāpaniścayaḥ | kāṅkṣitaḥ stokakasyeva gharmānte meghadarśanam ||
asmin muhūrte nacirāt satyaṃ pratiśṛṇomi vaḥ | arāvaṇam arāmaṃ vā jagad drakṣyatha vānarāḥ ||
rājyanāśaṃ vane vāsaṃ daṇḍake paridhāvanam | vaidehyāś ca parāmarśaṃ rakṣobhiś ca samāgamam ||
prāptaṃ duḥkhaṃ mahad ghoraṃ kleśaṃ ca nirayopamam | adya sarvam ahaṃ tyakṣye hatvā taṃ rāvaṇaṃ raṇe ||
yadarthaṃ vānaraṃ sainyaṃ samānītam idaṃ mayā | sugrīvaś ca kṛto rājye nihatvā vālinaṃ raṇe ||
yadarthaṃ sāgaraḥ krāntaḥ setur baddhaś ca sāgare | so 'yam adya raṇe pāpaś cakṣurviṣayam āgataḥ ||
cakṣurviṣayam āgamya nāyaṃ jīvitum arhati | dṛṣṭiṃ dṛṣṭiviṣasyeva sarpasya mama rāvaṇaḥ ||
svasthāḥ paśyata durdharṣā yuddhaṃ vānarapuṃgavāḥ | āsīnāḥ parvatāgreṣu mamedaṃ rāvaṇasya ca ||
adya rāmasya rāmatvaṃ paśyantu mama saṃyuge | trayo lokāḥ sagandharvāḥ sadevāḥ sarṣicāraṇāḥ ||
adya karma kariṣyāmi yal lokāḥ sacarācarāḥ | sadevāḥ kathayiṣyanti yāvad bhūmir dhariṣyati ||
Рама сказал: «Настало время доблести, давно желанное мной. Пусть будет убит этот злодушный Десятишеий, полный греховной решимости; я ждал этого, как чатака ждёт вида тучи в конце жары. В этот самый миг, вскоре, я истинно обещаю вам, ванары: вы увидите мир либо без Раваны, либо без Рамы. Потерю царства, жизнь в лесу, скитания в Дандаке, оскорбление Вайдехи, столкновение с ракшасами, всё великое и страшное горе, всё страдание, подобное аду, — сегодня я отброшу, убив Равану в бою. Ради этого я собрал обезьянье войско; ради этого Сугрива был поставлен на царство после убийства Вали в бою. Ради этого был пересечён океан и в океане построен мост. Этот грешник сегодня в бою вошёл в поле моего зрения. Войдя в поле зрения, он уже не достоин жить: для меня Равана подобен змее, чей взгляд ядовит. Неодолимые быки ванаров, спокойно смотрите с вершин гор на эту битву — мою и Раваны. Сегодня три мира с гандхарвами, богами, риши и чаранами пусть увидят в моём сражении, что значит быть Рамой. Сегодня я совершу дело, о котором миры со всем движимым и недвижимым, вместе с богами, будут говорить, пока земля стоит».
a6f2c45e02cb · प्रकाशित 22 जून 2026, 12:00:00 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
Речь Рамы собирает всю историю изгнания в один момент ответственности. Он не говорит из личной мести: оскорбление Ситы, защита союзников, исполнение обещаний и восстановление порядка сходятся в необходимости положить конец Раване.