वराह पुराण
The greatness of Kokāmukha122.62-67
671 / 1719
Linuxपन्ने पलटें
वराह पुराण · 122.62-67

Śrī-Varāha

देवनागरी

करेण स्वयमादाय वधूं पुत्रमुवाच ह ॥ किमिदं चिन्तितं वत्स कोकामुखगमं प्रति
हस्त्यश्वरथ यानानि स्त्रियश्चाप्सरसोपमाः ॥ सर्वमेतत्तु सप्ताङ्गं कोशकोष्ठादिसंयुतम्
शरणं वित्तयो राज्यं त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ मित्रं वरासनं चैव गृह्णीष्व सुतसत्तम
त्वयि प्रतिष्ठिताः प्राणाः सन्तानं च तदुत्तरम् ॥ ततः पितुर्वचः श्रुत्वा राजपुत्रो यशस्विनि
पितुः पादौ गृहीत्वा च प्रोवाच विनयान्वितः ॥ अलं राज्येन कोशेन वाहनेन बलेन वा
गन्तुमिच्छामि तत्राहं तूर्णं कोकामुखं महत् ॥ शिरोवेदनया युक्तो यदि जीवाम्यहं पितः

लिप्यंतरण (IAST)

kareṇa svayamādāya vadhūṃ putramuvāca ha || kimidaṃ cintitaṃ vatsa kokāmukhagamaṃ prati
hastyaśvaratha yānāni striyaścāpsarasopamāḥ || sarvametattu saptāṅgaṃ kośakoṣṭhādisaṃyutam
śaraṇaṃ vittayo rājyaṃ tvayi sarvaṃ pratiṣṭhitam || mitraṃ varāsanaṃ caiva gṛhṇīṣva sutasattama
tvayi pratiṣṭhitāḥ prāṇāḥ santānaṃ ca taduttaram || tataḥ piturvacaḥ śrutvā rājaputro yaśasvini
pituḥ pādau gṛhītvā ca provāca vinayānvitaḥ || alaṃ rājyena kośena vāhanena balena vā
gantumicchāmi tatrāhaṃ tūrṇaṃ kokāmukhaṃ mahat || śirovedanayā yukto yadi jīvāmyahaṃ pitaḥ

शब्दशः अर्थ
संस्कृतIASTअर्थ
करेणkareṇaрукою
स्वयमादायsvayamādāyaсам взяв
वधूंvadhūṃневестку
पुत्रमुवाचputramuvācaсыну сказал
haпоистине
किमिदंkimidaṃчто это
चिन्तितंcintitaṃпомышлено
वत्सvatsaо сынок
कोकामुखगमंkokāmukhagamaṃхождение в Кокамукху
प्रतिpratiк
हस्त्यश्वरथhastyaśvarathaслоны, кони, колесницы
यानानिyānāniповозки
स्त्रियश्चाप्सरसोपमाःstriyaścāpsarasopamāḥи жёны, апсарам подобные
सर्वमेतत्तुsarvametattuвсё это же
सप्ताङ्गंsaptāṅgaṃсемичастное
कोशकोष्ठादिसंयुतम्kośakoṣṭhādisaṃyutamс казною, житницею и прочим
शरणंśaraṇaṃприбежище
वित्तयोvittayoдостатки
राज्यंrājyaṃцарство
त्वयिtvayiна тебе
सर्वंsarvaṃвсё
प्रतिष्ठितम्pratiṣṭhitamутверждено
मित्रंmitraṃдруга
वरासनंvarāsanaṃлучшее сиденье
चैवcaivaи именно
गृह्णीष्वgṛhṇīṣvaприми
सुतसत्तमsutasattamaо лучший из сыновей
त्वयिtvayiна тебе
प्रतिष्ठिताःpratiṣṭhitāḥутверждены
प्राणाःprāṇāḥжизни
सन्तानंsantānaṃпотомство
caи
तदुत्तरम्taduttaramи то дальнейшее
ततःtataḥзатем
पितुर्वचःpiturvacaḥслово отца
श्रुत्वाśrutvāуслышав
राजपुत्रोrājaputroцаревич
यशस्विनिyaśasviniо славная
पितुःpituḥотца
पादौpādauстопы
गृहीत्वाgṛhītvāвзяв
caи
प्रोवाचprovācaсказал
विनयान्वितःvinayānvitaḥсмирением наделённый
अलंalaṃдовольно
राज्येनrājyenaцарством
कोशेनkośenaказною
वाहनेनvāhanenaповозками
बलेनbalenaвойском
वाили
गन्तुमिच्छामिgantumicchāmiидти желаю
तत्राहंtatrāhaṃтуда я
तूर्णंtūrṇaṃскоро
कोकामुखंkokāmukhaṃв Кокамукху
महत्mahatвеликую
शिरोवेदनयाśirovedanayāголовною болью
युक्तोyuktoсоединённый
यदिyadiесли
जीवाम्यहंjīvāmyahaṃживу я
पितःpitaḥо отец
अनुवाद

«...сам взяв рукою невестку, сказал сыну: „Что это помышлено, о сынок, о хождении в Кокамукху? Слоны, кони, колесницы, повозки и жёны, апсарам подобные, — всё это семичастное, с казною, житницею и прочим; прибежище, достатки, царство — всё на тебе утверждено. Друга и лучшее сиденье прими, о лучший из сыновей; на тебе утверждены жизни, и потомство, и то дальнейшее“. Затем, услышав слово отца, царевич, о славная, взяв стопы отца, сказал, смирением наделённый: „Довольно царством, казною, повозками или войском. Туда я желаю идти скоро — в великую Кокамукху; если я, соединённый головною болью, живу, о отец...“»

संस्करण

ec2c4dc61561 · प्रकाशित 4 सित॰ 2026, 5:58:45 am UTC

उपलब्ध भाषाएँRU

श्लोक बदलें इन कुंजियों से