दधिमण्डोदकश् चापि शाकद्वीपेन संवृतः क्रौञ्चद्वीपस्य विस्ताराद् द्विगुणेन महामुने ।
शाकद्वीपेश्वरस्यापि भव्यस्य सुमहात्मनः सप्तैव तनयास् तेषां ददौ वर्षाणि सप्त सः ।
जलदश् च कुमारश् च सुकुमारो मणीचकः कुसुमोदः सुमोदाकिः सप्तमश् च महाद्रुमः ।
तत्संज्ञान्य् एव तत्रापि सप्त वर्षाण्य् अनुक्रमात् तत्रापि पर्वताः सप्त वर्षविच्छेदकारिणः ।
पूर्वस् तत्रोदयगिरिर् जलधारस् तथापरः तथा रैवतकः श्यामस् तथैवाम्भोगिरिर् द्विज आम्बिकेयस् तथा रम्यः केसरी पर्वतोत्तमः ।
शाकस् तत्र महावृक्षः सिद्धगन्धर्वसेवितः यत्पत्रवातसंस्पर्शाद् आह्लादो जायते परः ।
तत्र पुण्या जनपदाश् चातुर्वर्ण्यसमन्विताः नद्यश् चात्र महापुण्याः सर्वपापभयापहाः ।
सुकुमारी कुमारी च नलिनी वेणुका च या इक्षुश् च धेनुका चैव गभस्ती सप्तमी तथा ।
dadhimaṇḍodakaś cāpi śākadvīpena saṃvṛtaḥ krauñcadvīpasya vistārād dviguṇena mahāmune /
śākadvīpeśvarasyāpi bhavyasya sumahātmanaḥ saptaiva tanayās teṣāṃ dadau varṣāṇi sapta saḥ /
jaladaś ca kumāraś ca sukumāro maṇīcakaḥ kusumodaḥ sumodākiḥ saptamaś ca mahādrumaḥ /
tatsaṃjñāny eva tatrāpi sapta varṣāṇy anukramāt tatrāpi parvatāḥ sapta varṣavicchedakāriṇaḥ /
pūrvas tatrodayagirir jaladhāras tathāparaḥ tathā raivatakaḥ śyāmas tathaivāmbhogirir dvija āmbikeyas tathā ramyaḥ kesarī parvatottamaḥ /
śākas tatra mahāvṛkṣaḥ siddhagandharvasevitaḥ yatpatravātasaṃsparśād āhlādo jāyate paraḥ /
tatra puṇyā janapadāś cāturvarṇyasamanvitāḥ nadyaś cātra mahāpuṇyāḥ sarvapāpabhayāpahāḥ /
sukumārī kumārī ca nalinī veṇukā ca yā ikṣuś ca dhenukā caiva gabhastī saptamī tathā /
Океан сыворотки окружён Шака-двипой, вдвое большей Краунча-двипы протяжением, о великий мудрец.
У Бхавьи, владыки Шака-двипы, весьма великого душою, семь сыновей, и он дал им семь варш: Джалада, Кумара, Сукумара, Маничака, Кусумода, Сумодаки и седьмой Махадрума; по их именам и там идут семь варш по порядку.
Семь гор разделяют варши: первая — Удаягири, другая Джаладхара, затем Райватака, Шьяма, Амбхогири, о дваждырождённый, Амбикея и прекрасная Кесари, лучшая из гор.
Стоит там великое дерево шака, посещаемое сиддхами и гандхарвами; от касания ветра, что идёт с его листьев, рождается высшая отрада.
Страны там благие, с четырьмя варнами, и реки весьма благие, уносящие всякий грех и страх: Сукумари, Кумари, Налини, Венука, Икшу, Дхенука и седьмая Габхасти.
e290e3f9a775 · प्रकाशित 22 अग॰ 2026, 10:33:32 am UTC
उपलब्ध भाषाएँRUश्लोक बदलें इन कुंजियों से
В сухом перечне вдруг открывается живая подробность: от ветра, тронувшего листья дерева шака, рождается высшая отрада.
Не от плода, не от тени, не от сока — от ветра, который прошёл сквозь листву и коснулся человека. Радость приходит окольно и почти незаметно, через воздух.
Это стоит запомнить рядом со всем прочим в главе. Величины там огромные, счёт идёт на сотни тысяч йоджан, острова удваиваются, океаны налиты молоком и маслом. И среди этого сказано самое малое из возможного: подул ветерок с листьев.
Пурана умеет и то и другое. Меры мира она даёт числами, а счастье в мире — прикосновением ветра. Второе точнее первого: числа тут не проверить, а это узнаёт всякий, кто стоял под деревом.
И гора первая названа Удаягири — «гора восхода». Земля размечена не только сторонами света, но и тем, откуда встаёт солнце.