ऋचेयुतनयो राजन् मतिनारो महीपतिः मतिनारसुताश् चासंस् त्रयः परमधार्मिकाः ॥
तंसुरोघो ऽप्रतिरथः सुबाहुश् चैव धार्मिकः सर्वे वेदव्रतस्नाता ब्रह्मण्याः सत्यवादिनः ॥
इला नाम तु यस्यासीत् कन्या वै जनमेजय ब्रह्मवादिन्य् अधित्री च तंसुस् ताम् अध्यगच्छत ॥
तंसोः सुरौघो राजर्षिर् धर्मनेत्रो महायशाः ब्रह्मवादी पराक्रान्तस् तस्य भार्योपदानवी ॥
उपदानवी सुतांल् लेभे चतुरस् तान् सुरौघतः दुःषन्तम् अथ सुःषन्तं प्रवीरम् अनघं तथा ॥
दुःषन्तस्य तु दायादो भरतो नाम वीर्यवान् स सर्वदमनो नाम नागायुतबलो महान् ॥
चक्रवर्ती सुतो जज्ञे दुःषन्तस्य महायशाः शकुन्तलायां भरतो यस्य नाम्ना स्थ भारताः ॥
भरतस्य विनष्टेषु तनयेषु महीपतेः मातॄणां तात कोपेण यथा ते कथितं तदा ॥
बृहस्पतेर् अङ्गिरसः पुत्रो राजन् महामुनिः अयाजयद् भरद्वाजो महद्भिः क्रतुभिर् विभुः ॥
पूर्वं तु वितथे तस्य कृते वै पुत्रजन्मनि ततो ऽथ वितथो नाम भरद्वाजात् सुतो ऽभवत् ॥
स चापि वितथः पुत्राञ् जनयाम् आस पञ्च वै सुहोत्रं सुतहोतारं गयं गर्गं तथैव च ॥
कपिलं च महात्मानं सुतहोतुः सुतद्वयम् काशिकश् च महासत्त्वस् तथा गृत्समतिः प्रभुः ॥
तथा गृत्समतेः पुत्रा ब्राह्मणाः क्षत्रिया विशः काश्यस्य काशयो राजन् पुत्रो दीर्घतपास् तथा ॥
बभूव दीर्घतपसो विद्वान् धन्वंतरिः सुतः धन्वंतरेस् तु तनयः केतुमान् इति विश्रुतः ॥
अथा केतुमतः पुत्रो वीरो भीमरथः स्मृतः दिवोदास इति ख्यातः सर्वरक्षःप्रणाशनः ॥
एतस्मिन्न् एव काले तु पुरीं वाराणसीं नृपः शून्यां निवेशयाम् आस क्षेमको नाम राक्षसः ॥
शप्ता हि सा मतिमता निकुम्भेन महात्मना शून्या वर्षसहस्रं वै भवित्रीति नरर्षभ ॥
तस्यां तु शप्तमात्रायां दिवोदासः प्रजेश्वरः विषयान्ते पुरीं रम्यां गोमत्यां संन्यवेशयत् ॥
भद्रश्रेण्यस्य पुत्राणां शतम् उत्तमधन्विनाम् हत्वा निवेशयाम् आस दिवोदासः प्रजेश्वरः ॥
ṛceyutanayo rājan matināro mahīpatiḥ matinārasutāś cāsaṃs trayaḥ paramadhārmikāḥ ||
taṃsurogho 'pratirathaḥ subāhuś caiva dhārmikaḥ sarve vedavratasnātā brahmaṇyāḥ satyavādinaḥ ||
ilā nāma tu yasyāsīt kanyā vai janamejaya brahmavādiny adhitrī ca taṃsus tām adhyagacchata ||
taṃsoḥ suraugho rājarṣir dharmanetro mahāyaśāḥ brahmavādī parākrāntas tasya bhāryopadānavī ||
upadānavī sutāṃl lebhe caturas tān suraughataḥ duḥṣantam atha suḥṣantaṃ pravīram anaghaṃ tathā ||
duḥṣantasya tu dāyādo bharato nāma vīryavān sa sarvadamano nāma nāgāyutabalo mahān ||
cakravartī suto jajñe duḥṣantasya mahāyaśāḥ śakuntalāyāṃ bharato yasya nāmnā stha bhāratāḥ ||
bharatasya vinaṣṭeṣu tanayeṣu mahīpateḥ mātṝṇāṃ tāta kopeṇa yathā te kathitaṃ tadā ||
bṛhaspater aṅgirasaḥ putro rājan mahāmuniḥ ayājayad bharadvājo mahadbhiḥ kratubhir vibhuḥ ||
pūrvaṃ tu vitathe tasya kṛte vai putrajanmani tato 'tha vitatho nāma bharadvājāt suto 'bhavat ||
sa cāpi vitathaḥ putrāñ janayām āsa pañca vai suhotraṃ sutahotāraṃ gayaṃ gargaṃ tathaiva ca ||
kapilaṃ ca mahātmānaṃ sutahotuḥ sutadvayam kāśikaś ca mahāsattvas tathā gṛtsamatiḥ prabhuḥ ||
tathā gṛtsamateḥ putrā brāhmaṇāḥ kṣatriyā viśaḥ kāśyasya kāśayo rājan putro dīrghatapās tathā ||
babhūva dīrghatapaso vidvān dhanvaṃtariḥ sutaḥ dhanvaṃtares tu tanayaḥ ketumān iti viśrutaḥ ||
athā ketumataḥ putro vīro bhīmarathaḥ smṛtaḥ divodāsa iti khyātaḥ sarvarakṣaḥpraṇāśanaḥ ||
etasminn eva kāle tu purīṃ vārāṇasīṃ nṛpaḥ śūnyāṃ niveśayām āsa kṣemako nāma rākṣasaḥ ||
śaptā hi sā matimatā nikumbhena mahātmanā śūnyā varṣasahasraṃ vai bhavitrīti nararṣabha ||
tasyāṃ tu śaptamātrāyāṃ divodāsaḥ prajeśvaraḥ viṣayānte purīṃ ramyāṃ gomatyāṃ saṃnyaveśayat ||
bhadraśreṇyasya putrāṇāṃ śatam uttamadhanvinām hatvā niveśayām āsa divodāsaḥ prajeśvaraḥ ||
«Сыном Ричею, о царь, был земной владыка Матинара. У Матинары были чрезвычайно праведные сыновья: Тамсу, Рогха, Апратиратха и также праведный Субаху; все они завершили ведические обеты, были преданы Брахману и говорили истину. У него была дочь по имени Ила, о Джанамеджая, брахмовадини Адхитри, и Тамсу взял её. От Тамсу произошёл царственный риши Сураугха, великославный Дхарманетра, знаток Брахмана и доблестный; его супругой стала Упаданави. Упаданави родила от Сураугхи четырёх сыновей: Душьянту, Сухшанту, Правиру и безгрешного. Наследником Душьянты был могучий Бхарата по имени Сарвадамана, великий, силой равный мириаду слонов. У великославного Душьянты от Шакунталы родился сын-чакравартин Бхарата, по имени которого вы зовётесь Бхаратами. Когда у земного владыки Бхараты погибли сыновья из-за гнева матерей, как тебе тогда было рассказано, могучий великий муни Бхарадваджа, сын Брихаспати из рода Ангиры, совершал для него великие жертвоприношения. Когда прежде у него оказалось тщетным рождение сына, от Бхарадваджи затем появился сын по имени Витатха. Этот Витатха породил пятерых сыновей: Сухотру, Сутахотару, Гаю, Гаргу и также великодушного Капилу. У Сутахоты было два сына: великосильный Кашика и могучий Гритсамати. Потомки Гритсамати стали брахманами, кшатриями и вайшьями; от Кашьи пошли кашии, о царь, а также сын Диргхатапас. У Диргхатапаса был мудрый сын Дханвантари, а сыном Дханвантари стал знаменитый Кетуман. Затем сыном Кетумана был известный герой Бхимаратха, прославленный как Диводаса, уничтожитель всех ракшасов. Именно в это время, о царь, он заселил опустевший город Варанаси. Этот город был проклят мудрым махатмой Никумбхой: “Он будет пустым тысячу лет”, о лучший из людей. Сразу после этого проклятия Диводаса, владыка народа, основал прекрасный город на краю владения, у Гомати. Сразив сто сыновей Бхадрашреньи, лучших лучников, Диводаса, господин подданных, снова заселил город».
5c78eb957afc · опубликовано 22 июн. 2026 г., 03:30:47 UTC
Доступно наRUЛистайте стихи клавишами
Род Бхараты связывается с правдивостью, ведическим обетом и брахманической поддержкой. Даже цари, от которых получают имя великие народы, стоят на основании жертвы, риши и защиты дхармы.