Махабхарата
Дьюта-парва: перечень даней раджасуи2.47.19–23
2538 / 15823
Махабхарата · 2.47.19–23
Деванагари

चीनान् हूणाञ् शकान् ओड्रान् पर्वतान्तरवासिनः ॥
वार्ष्णेयान् हारहूणांश् च कृष्णान् हैमवतांस् तथा ॥
न पारयाम्य् अभिगतान् विविधान् द्वारि वारितान् ॥
बल्यर्थं ददतस् तस्य नानारूपान् अनेकशः ॥
कृष्णग्रीवान् महाकायान् रासभाञ् शतपातिनः ॥
आहार्षुर् दशसाहस्रान् विनीतान् दिक्षु विश्रुतान् ॥
प्रमाणरागस्पर्शाढ्यं बाह्लीचीनसमुद्भवम् ॥
और्णं च राङ्कवं चैव कीटजं पट्टजं तथा ॥
कुट्टीकृतं तथैवान्यत् कमलाभं सहस्रशः ॥
श्लक्ष्णं वस्त्रम् अकार्पासम् आविकं मृदु चाजिनम् ॥

Транслитерация (IAST)

cīnān hūṇāñ śakān oḍrān parvatāntaravāsinaḥ ||
vārṣṇeyān hārahūṇāṃś ca kṛṣṇān haimavatāṃs tathā ||
na pārayāmy abhigatān vividhān dvāri vāritān ||
balyarthaṃ dadatas tasya nānārūpān anekaśaḥ ||
kṛṣṇagrīvān mahākāyān rāsabhāñ śatapātinaḥ ||
āhārṣur daśasāhasrān vinītān dikṣu viśrutān ||
pramāṇarāgasparśāḍhyaṃ bāhlīcīnasamudbhavam ||
aurṇaṃ ca rāṅkavaṃ caiva kīṭajaṃ paṭṭajaṃ tathā ||
kuṭṭīkṛtaṃ tathaivānyat kamalābhaṃ sahasraśaḥ ||
ślakṣṇaṃ vastram akārpāsam āvikaṃ mṛdu cājinam ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
चीनान् हूणाञ् शकान् ओड्रान्cīnān hūṇāñ śakān oḍrān«чинов, хунов, шаков, одров,
पर्वत-अन्तर-वासिनःparvata-antara-vāsinaḥобитателей межгорий,
वार्ष्णेयान् हारहूणांश् चvārṣṇeyān hārahūṇāṃś caваршнеев, харахунов,
कृष्णान् हैमवतांस् तथाkṛṣṇān haimavatāṃs tathāи чёрных хаймаватов —
न पारयाम्य् अभिगतान्na pārayāmy abhigatānне перечесть мне пришедших,
विविधान् द्वारि वारितान्vividhān dvāri vāritānразнообразных, у врат впущенных не [сразу],
बल्य्-अर्थं ददतस् तस्यbaly-arthaṃ dadatas tasyaради дани подносящих ему
नाना-रूपान् अनेकशःnānā-rūpān anekaśaḥразнообразных, многократно;
कृष्ण-ग्रीवान् महा-कायान्kṛṣṇa-grīvān mahā-kāyānчерношеих, великотелых
रासभाञ् शत-पातिनःrāsabhāñ śata-pātinaḥослов, [бегущих] по сто [йоджан],
आहार्षुर् दश-साहस्रान्āhārṣur daśa-sāhasrānпривели десять тысяч,
विनीतान् दिक्षु विश्रुतान्vinītān dikṣu viśrutānвыезженных, во [всех] сторонах прославленных;
प्रमाण-राग-स्पर्श-आढ्यंpramāṇa-rāga-sparśa-āḍhyaṃмерою, цветом и [мягкостью] на ощупь обильную,
बाह्ली-चीन-समुद्भवम्bāhlī-cīna-samudbhavamв Бахли и Чине рождённую,
और्णं च राङ्कवं चैवaurṇaṃ ca rāṅkavaṃ caivaшерстяную и [меха] ранкава,
कीट-जं पट्ट-जं तथाkīṭa-jaṃ paṭṭa-jaṃ tathāиз насекомых [шёлк] и шёлковую,
कुट्टी-कृतं तथैव अन्यत्kuṭṭī-kṛtaṃ tathaiva anyatи иную, тёртую [мягкую],
कमल-आभं सहस्रशःkamala-ābhaṃ sahasraśaḥлотосоцветную, тысячами;
श्लक्ष्णं वस्त्रम् अ-कार्पासम्ślakṣṇaṃ vastram a-kārpāsamгладкую ткань без хлопка,
आविकं मृदु च अजिनम्āvikaṃ mṛdu ca ajinamовечью [шерсть], и мягкую шкуру».
पर्वतान्तरवासिनःparvatāntaravāsinaḥисходная форма «parvatāntaravāsinaḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
बल्यर्थंbalyarthaṃисходная форма «balyarthaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
नानारूपान्nānārūpānисходная форма «nānārūpān», добавленная для полного покрытия пословного блока
कृष्णग्रीवान्kṛṣṇagrīvānисходная форма «kṛṣṇagrīvān», добавленная для полного покрытия пословного блока
महाकायान्mahākāyānисходная форма «mahākāyān», добавленная для полного покрытия пословного блока
शतपातिनःśatapātinaḥисходная форма «śatapātinaḥ», добавленная для полного покрытия пословного блока
दशसाहस्रान्daśasāhasrānисходная форма «daśasāhasrān», добавленная для полного покрытия пословного блока
प्रमाणरागस्पर्शाढ्यंpramāṇarāgasparśāḍhyaṃисходная форма «pramāṇarāgasparśāḍhyaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
बाह्लीचीनसमुद्भवम्bāhlīcīnasamudbhavamисходная форма «bāhlīcīnasamudbhavam», добавленная для полного покрытия пословного блока
कीटजंkīṭajaṃисходная форма «kīṭajaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
पट्टजंpaṭṭajaṃисходная форма «paṭṭajaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
कुट्टीकृतंkuṭṭīkṛtaṃисходная форма «kuṭṭīkṛtaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
तथैवान्यत्tathaivānyatисходная форма «tathaivānyat», добавленная для полного покрытия пословного блока
कमलाभंkamalābhaṃисходная форма «kamalābhaṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
अकार्पासम्akārpāsamисходная форма «akārpāsam», добавленная для полного покрытия пословного блока
चाजिनम्cājinamисходная форма «cājinam», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

«Чинов, хунов, шаков, одров, обитателей межгорий, варшнеев, харахунов и чёрных хаймаватов — не перечесть мне пришедших, у врат не [сразу] впущенных, многократно подносящих ему разнообразную дань. Черношеих, великотелых ослов, пробегающих по сто [йоджан], привели десять тысяч — выезженных, прославленных во всех краях. И обильную мерою, цветом и мягкостью ткань, рождённую в Бахли и Чине, — шерстяную, [меха] ранкава, шёлк, тёртую [мягкую], лотосоцветную, тысячами; гладкую ткань без хлопка, овечью шерсть и мягкую шкуру».

Версия

1e3d429d0d6f · опубликовано 16 июл. 2026 г., 15:49:22 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами