Махабхарата
Дьюта-парва: ставка братьев, себя и Драупади2.58.38–40
2636 / 15823
Махабхарата · 2.58.38–40
Деванагари

वैशंपायन उवाच
एवम् उक्ते तु वचने धर्मराजेन भारत ॥
धिग् धिग् इत्य् एव वृद्धानां सभ्यानां निःसृता गिरः ॥
चुक्षुभे सा सभा राजन् राज्ञां संजज्ञिरे कथाः ॥
भीष्मद्रोणकृपादीनां स्वेदश् च समजायत ॥
शिरो गृहीत्वा विदुरो गतसत्त्व इवाभवत् ॥
आस्ते ध्यायन्न् अधोवक्त्रो निःश्वसन् पन्नगो यथा ॥

Транслитерация (IAST)

vaiśaṃpāyana uvāca
evam ukte tu vacane dharmarājena bhārata ||
dhig dhig ity eva vṛddhānāṃ sabhyānāṃ niḥsṛtā giraḥ ||
cukṣubhe sā sabhā rājan rājñāṃ saṃjajñire kathāḥ ||
bhīṣmadroṇakṛpādīnāṃ svedaś ca samajāyata ||
śiro gṛhītvā viduro gatasattva ivābhavat ||
āste dhyāyann adhovaktro niḥśvasan pannago yathā ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
एवम् उक्ते तु वचनेevam ukte tu vacaneкогда же сказано было это слово
धर्म-राजेन भारतdharma-rājena bhārataДхармараджей, о Бхарата,
धिग् धिग् इत्य् एव वृद्धानांdhig dhig ity eva vṛddhānāṃ«позор, позор!» — [исторглось] у старцев,
सभ्यानां निःसृता गिरःsabhyānāṃ niḥsṛtā giraḥсабхья, речи [эти] исторглись;
चुक्षुभे सा सभा राजन्cukṣubhe sā sabhā rājanсодрогнулась та зала, о царь,
राज्ञां संजज्ञिरे कथाःrājñāṃ saṃjajñire kathāḥпошли толки среди царей;
भीष्म-द्रोण-कृप-आदीनांbhīṣma-droṇa-kṛpa-ādīnāṃи у Бхишмы, Дроны, Крипы и прочих
स्वेदश् च समजायतsvedaś ca samajāyataиспарина выступила;
शिरो गृहीत्वा विदुरोśiro gṛhītvā viduroВидура же, обхватив голову,
गत-सत्त्व इवाभवत्gata-sattva ivābhavatстал словно лишённый сил;
आस्ते ध्यायन्न् अधो-वक्त्रोāste dhyāyann adho-vaktroсидит, размышляя, лицом вниз,
निःश्वसन् पन्नगो यथाniḥśvasan pannago yathāвздыхая, как змей [шипящий].
वैशंपायनvaiśaṃpāyanaисходная форма «vaiśaṃpāyana», добавленная для полного покрытия пословного блока
धर्मराजेनdharmarājenaисходная форма «dharmarājena», добавленная для полного покрытия пословного блока
भीष्मद्रोणकृपादीनांbhīṣmadroṇakṛpādīnāṃисходная форма «bhīṣmadroṇakṛpādīnāṃ», добавленная для полного покрытия пословного блока
गतसत्त्वgatasattvaисходная форма «gatasattva», добавленная для полного покрытия пословного блока
अधोवक्त्रोadhovaktroисходная форма «adhovaktro», добавленная для полного покрытия пословного блока
Литературный перевод

Когда Дхармараджа сказал это слово, о Бхарата, «Позор, позор!» — такие речи исторглись у старцев-сабхья. Содрогнулась та зала, о царь; пошли толки среди царей; у Бхишмы, Дроны, Крипы и прочих выступила испарина. А Видура, обхватив голову, стал словно лишённый сил; он сидит, размышляя, лицом вниз, вздыхая, как [шипящий] змей.

Версия

582a2220f457 · опубликовано 16 июл. 2026 г., 16:03:37 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами