Махабхарата
Уттара-катхана-парва: рассказ Уттары4.64.30-37
3984 / 15823
Махабхарата · 4.64.30-37
Деванагари

विराट उवाच
क्व स वीरो महाबाहुर् देवपुत्रो महायशाः ॥
यो मे धनम् अवाजैषीत् कुरुभिर् ग्रस्तम् आहवे ॥
इच्छामि तम् अहं द्रष्टुम् अर्चितुं च महाबलम् ॥
येन मे त्वं च गावश् च रक्षिता देवसूनुना ॥
उत्तर उवाच
अन्तर्धानं गतस् तात देवपुत्रः प्रतापवान् ॥
स तु श्वो वा परश्वो वा मन्ये प्रादुर्भविष्यति ॥
वैशंपायन उवाच
एवम् आख्यायमानं तु छन्नं सत्रेण पाण्डवम् ॥
वसन्तं तत्र नाज्ञासीद् विराटः पार्थम् अर्जुनम् ॥
ततः पार्थो ऽभ्यनुज्ञातो विराटेन महात्मना ॥
प्रददौ तानि वासांसि विराटदुहितुः स्वयम् ॥
उत्तरा तु महार्हाणि विविधानि तनूनि च ॥
प्रतिगृह्याभवत् प्रीता तानि वासांसि भामिनी ॥
मन्त्रयित्वा तु कौन्तेय उत्तरेण रहस् तदा ॥
इतिकर्तव्यतां सर्वां राजन्य् अथ युधिष्ठिरे ॥
ततस् तथा तद् व्यदधाद् यथावत् पुरुषर्षभ ॥
सह पुत्रेण मत्स्यस्य प्रहृष्टो भरतर्षभः ॥

Транслитерация (IAST)

virāṭa uvāca
kva sa vīro mahābāhur devaputro mahāyaśāḥ ||
yo me dhanam avājaiṣīt kurubhir grastam āhave ||
icchāmi tam ahaṃ draṣṭum arcituṃ ca mahābalam ||
yena me tvaṃ ca gāvaś ca rakṣitā devasūnunā ||
uttara uvāca
antardhānaṃ gatas tāta devaputraḥ pratāpavān ||
sa tu śvo vā paraśvo vā manye prādurbhaviṣyati ||
vaiśaṃpāyana uvāca
evam ākhyāyamānaṃ tu channaṃ satreṇa pāṇḍavam ||
vasantaṃ tatra nājñāsīd virāṭaḥ pārtham arjunam ||
tataḥ pārtho 'bhyanujñāto virāṭena mahātmanā ||
pradadau tāni vāsāṃsi virāṭaduhituḥ svayam ||
uttarā tu mahārhāṇi vividhāni tanūni ca ||
pratigṛhyābhavat prītā tāni vāsāṃsi bhāminī ||
mantrayitvā tu kaunteya uttareṇa rahas tadā ||
itikartavyatāṃ sarvāṃ rājany atha yudhiṣṭhire ||
tatas tathā tad vyadadhād yathāvat puruṣarṣabha ||
saha putreṇa matsyasya prahṛṣṭo bharatarṣabhaḥ ||

Пословный перевод
СанскритIASTЗначение
विराट उवाचvirāṭa uvācaВирата сказал
क्वkvaгде
सः वीरःsaḥ vīraḥтот герой
महाबाहुःmahābāhuḥвеликорукий
देवपुत्रःdevaputraḥсын бога
महायशाःmahāyaśāḥвеликославный
यःyaḥкоторый
मे धनम्me dhanamмоё богатство
अवाजैषीत्avājaiṣītотвоевал
कुरुभिः ग्रस्तम्kurubhiḥ grastamзахваченное Куру
आहवेāhaveв битве
इच्छामिicchāmiжелаю
तम् अहम्tam ahamего я
द्रष्टुम्draṣṭumувидеть
अर्चितुम् चarcitum caи почтить
महाबलम्mahābalamвеликосильного
येनyenaкоторым
मे त्वम् चme tvam caты мой
गावः चgāvaḥ caи коровы
रक्षिताःrakṣitāḥбыли защищены
देवसूनुनाdevasūnunāсыном бога
उत्तर उवाचuttara uvācaУттара сказал
अन्तर्धानम् गतःantardhānam gataḥскрылся
तातtātaотец
देवपुत्रःdevaputraḥсын бога
प्रतापवान्pratāpavānмогущественный
सः तुsaḥ tuон же
श्वः वाśvaḥ vāзавтра или
परश्वः वाparaśvaḥ vāпослезавтра
मन्येmanyeдумаю
प्रादुर्भविष्यतिprādurbhaviṣyatiпоявится
वैशंपायन उवाचvaiśaṃpāyana uvācaВайшампаяна сказал
एवम्evamтак
आख्यायमानम् तुākhyāyamānam tuкогда рассказывали же
छन्नम्channamскрытого
सत्रेणsatreṇaобетом
पाण्डवम्pāṇḍavamПандаву
वसन्तम् तत्रvasantam tatraживущего там
न अज्ञासीत्na ajñāsītне узнал
विराटःvirāṭaḥВирата
पार्थम् अर्जुनम्pārtham arjunamПартху Арджуну
ततःtataḥзатем
पार्थःpārthaḥПартха
अभ्यनुज्ञातःabhyanujñātaḥполучив разрешение
विराटेन महात्मनाvirāṭena mahātmanāот великодушного Вираты
प्रददौpradadauотдал
तानि वासांसिtāni vāsāṃsiте одежды
विराटदुहितुःvirāṭaduhituḥдочери Вираты
स्वयम्svayamсам
उत्तरा तुuttarā tuУттара же
महार्हाणिmahārhāṇiочень дорогие
विविधानिvividhāniразные
तनूनि चtanūni caи тонкие
प्रतिगृह्यpratigṛhyaприняв
अभवत् प्रीताabhavat prītāстала довольна
तानि वासांसिtāni vāsāṃsiтеми одеждами
भामिनीbhāminīпрекрасная девушка
मन्त्रयित्वा तुmantrayitvā tuпосоветовавшись же
कौन्तेयःkaunteyaḥКаунтея
उत्तरेणuttareṇaс Уттарой
रहस् तदाrahas tadāтогда тайно
इतिकर्तव्यताम् सर्वाम्itikartavyatām sarvāmвсё, что следует сделать
राजनि अथrājani athaотносительно царя и
युधिष्ठिरेyudhiṣṭhireЮдхиштхиры
ततःtataḥзатем
तथाtathāтак
तत् व्यदधात्tat vyadadhātэто устроил
यथावत्yathāvatкак должно
पुरुषर्षभःpuruṣarṣabhaḥбык среди людей
सह पुत्रेण मत्स्यस्यsaha putreṇa matsyasyaвместе с сыном Матсьи
प्रहृष्टःprahṛṣṭaḥрадостный
भरतर्षभःbharatarṣabhaḥлучший из Бхаратов
Литературный перевод

Вирата сказал: «Где этот герой, великорукий и славный сын бога, который отвоевал моё богатство, захваченное Куру в битве? Я хочу увидеть и почтить великосильного героя, которым были спасены ты и мои коровы». Уттара сказал: «Отец, могучий сын бога скрылся. Думаю, он появится завтра или послезавтра». Так Вирата не узнал Пандаву Арджуну, скрытого обетом и живущего у него. Затем Партха, получив разрешение великодушного Вираты, сам отдал эти одежды дочери Вираты. Уттара, прекрасная девушка, с радостью приняла дорогие и тонкие одежды. Каунтея тайно посоветовался с Уттарой обо всём, что нужно сделать относительно царя и Юдхиштхиры; затем, вместе с сыном Матсьи, этот лучший из мужей радостно устроил всё как должно».

Версия

d5426c159c4e · опубликовано 16 июл. 2026 г., 18:42:56 UTC

Доступно наRUEN

Листайте стихи клавишами